Thuỷ trúc, rau chai xử lý nước thải
Ý tưởng dùng thủy trúc, rau chai xử lý nước thải được Trung tình cờ phát hiện trong một buổi trưa đi câu cá. Khi đang thả câu, Trung nhận thấy rãnh thoát nước từ chuồng lợn nhà hàng xóm ít mùi hôi thối và không bị đục như đoạn kênh mương cạnh đó. Nhiều lần đi qua vào các thời điểm khác nhau, Trung vẫn thấy nước ở đấy đỡ mùi so với rãnh nước thải từ các chuồng lợn khác.
Lấy làm lạ, Trung bắt tay vào tìm hiểu và đi đến kết luận: chính những bụi cây thủy trúc và rau chai mọc ở rãnh thoát nước đã làm cho nước thải không có mùi hôi. Để chứng minh cho những lập luận của mình, Trung nhổ những bụi thủy trúc và rau chai ấy mang sang trồng ở rãnh thoát nước từ chuồng lợn bên cạnh. Một thời gian sau, những cây ấy phát triển xanh tốt và dòng nước cũng bớt mùi hơn trước.
Trung đã vận động hàng xóm trồng rau chai và thủy trúc trên dòng nước thải từ chuồng lợn ra mương. Thấy lợi ích kinh tế: rau chai là thức ăn cho lợn, thủy trúc làm chiếu, làm dây buộc bánh, bó lúa... một vài nhà đã làm theo lời của Trung, bước đầu có hiệu quả cả về kinh tế lẫn giảm ô nhiễm môi trường.
Trước khi gửi đề tài của mình dự thi cuộc thi quốc gia về “Cải thiện việc sử dụng và bảo vệ nguồn nước” lần thứ 3, Lê Thế Trung đã thử nghiệm một lần nữa bằng cách lấy 1 lít nước thải từ chuồng lợn đựng vào 4 chai nhựa. Sau đó cho một bụi thủy trúc, rau chai và một bụi cỏ mần trầu vào ba chai khác nhau, chai còn lại để không và đem tất cả 4 chai cất vào chỗ mát.
Bảy ngày sau, Trung mang 4 chai ra đối chứng. Kết quả những chai có thuỷ trúc, rau chai nước thải đã giảm hẳn lượng cặn, hết mùi tanh hôi và trong hơn. Trên cơ sở thí nghiệm, Trung đưa ra khuyến nghị mô hình đơn giản xử lý nước thải trong chăn nuôi bằng cách trồng thuỷ trúc và rau chai xen kẽ nhau ngay rãnh thoát nước thải trước khi ra sông.
Không dừng lại ở đó, Lê Thế Trung còn nghĩ tới việc mở rộng mô hình xử lý nước thải công nghiệp có kết hợp với bể trồng rau dừa, rau ngổ là hai loại cây trồng đã được xác định là có tính năng lọc nước.
Nhận giải nhì cuộc thi lần này, Trung tâm sự: “Em rất bất ngờ và hạnh phúc. Bây giờ em chỉ mong đề án có thể phổ biến rộng rãi để cải thiện môi trường nước, đặc biệt là ở nông thôn bởi nó lợi cả đôi đường: môi trường và kinh tế...”. Trước khi chia tay, cậu học trò quê Sóc Trăng quả quyết năm sau sẽ còn tiếp tục tham gia cuộc thi và hẹn gặp mọi người vào năm 2007.
Nguồn: KH&ĐS Số 48 Thứ Sáu 16/6/2006
