Thầy thuốc đọc truyện Tam quốc

Hồi thứ hai mươi ba, đời Kiến An, năm thứ 5, tết Nguyên đán, các quan vào chầu mừng vua, Đổng Thừa là anh của Đổng quý phi, thấy Tào Tháo khinh thường vua, tức giận lâm bệnh. Vua Hán Hiến Đế hay tin, sai thái y là Cát Thái, người ta thường gọi là Cát Bình, là thầy thuốc giỏi lúc bấy giờ, sang chữa bệnh cho quốc cựu. Cát Bình đến phủ Đổng Thừa, thuốc thang ngày đêm, mãi đến rằm tháng giêng mà bệnh Đổng Thừa không khỏi (tâm bệnh không giải được làm sao khỏi!). Cát Bình biết Đổng Thừa muốn giết Tào tặc nên hứa giúp, cắn đứt một ngón tay để thề. Cát Bình dự định lợi dụng việc chữa bệnh cho Tào Tháo để đầu độc. Không may, âm mưu bị bại lộ, Tào Tháo tương kế tựu kế, giả rằng nhức đầu, cho mời Cát Bình đến chữa thuốc. Cát Bình tưởng thật, giấu một lọ thuốc độc vào người rồi đến phủ Tào Tháo. Khi sắc thuốc xong, Cát Bình đổ thuốc độc vào rồi dâng lên Tào Tháo, Tháo không uống mà bảo Cát Bình đến trước, “ Cát Bình bấy giờ biết rằng việc đã lộ, liền tay cầm chén thuốc bước nhanh lên, một tay vít tay Tào Tháo đè xuống để đổ thuốc vào miệng, Tháo đẩy ra, thuốc đổ cả xuống đất, trúng gạch chỗ nào, chỗ ấy rộp cả lên. Tháo chưa kịp nói gì, tả hữu đã bắt ngay Cát Bình trói lại. Tháo cười mà bảo rằng: Tao có bệnh đâu, là thử mày thôi đó. Mày thực có bụng hại tao nhé Cát Bình”.

Lời bàn của thầy thuốc:Đã hành nghề y, phải lấy chuyện cứu giúp bệnh nhân làm trọng, tuy là Tào Tháo lộng hành, hiếp đáp Hán Hiến Đế, nhưng việc lợi dụng chức trách của Thái y để đầu độc người bệnh là việc làm thiếu đạo đức của nghề y, cũng không phải là việc làm quang minh chính đại, dù cho có giết được Tào Tháo cũng không vẻ vang gì. Biết đâu lại để ám ảnh cho bệnh nhân, mỗi khi bưng thuốc uống lại nghĩ đến chén thuốc độc của Cát Thái y. Hơn nữa, chọn thuốc độc gì mà lộ liễu quá, thuốc đổ xuống đất trúng gạch chỗ nào, chỗ ấy rộp cả lên, thế thì Tào Tháo vốn tính đa nghi, ngậm vào đến miệng, thấy bất thường sẽ phun ra ngay, thì làm sao giết được. Hỡi ôi! Muốn làm việc lớn, trừ loạn thần cứu nguy cho Hán Đế mà mưu kế quá tầm thường.. Thất bại là phải.

Hồi thứ bảy mươi lăm, Quan Vân Trường bị trúng tên độc của Tào Nhân, các tướng sai người đi tìm danh y về chữa. Có một người ở Tiêu Quận, họ Hoa tên Đà, tự là Nguyên Hóa, nghe tiếng Quan Vân Trường tướng quân là anh hùng thiên hạ, nay trúng phải tên thuốc độc, cho nên xin đến chữa thuốc. Quan Bình hỏi: “Có phải trước đó ông đã chữa thương cho Chu Thái ở Đông Ngô không?” Đà thưa: - Phải. Quan Bình mừng lắm, đưa Hoa Đà vào ra mắt Quan Công. Bấy giờ Quan Công đau cánh tay lắm, nhưng sợ nằm một chỗ lòng quân xôn xao, nên phải gượng ngồi đánh cờ với Mã Lương. Hoa Đà xem vết thương xong, nói rằng: “ Đây là đầu tên có thuốc độc bằng vị ô đầu, đã nhiễm vào xương rồi, nếu không chữa nhanh thì cánh tay này hỏng mất” Quan Công hỏi cách chữa, Hoa Đà đáp: “ Nên tìm một chỗ kín đáo, chôn một cái cột, trên cột đóng một cái vòng sắt, rồi ngài xâu cánh tay vào cái vòng ấy, lấy dây buộc lại cho chắc, mà phải lấy khăn trùm kín đầu đi, để tôi dùng dao nhọn khoét miếng thịt ấy ra cho tới xương, rồi cạo cái độc trên xương, mới rịt thuốc vào, lấy chỉ khâu lại, có thế mới chữa khỏi, nhưng chỉ ngại ngài sợ hãi mà thôi”. Quan Cong cười nói rằng: Tưởng thế nào, chớ dễ như thế, can gì phải dùng cột với còng sắt?Thế rồi Quan Công vừa uống rượu vừa đánh cờ với Mã Lương, vừa giơ cánh tay cho Hoa Đà chữa. Hoa Đà cầm một con dao nhỏ, sai một tiểu lại bưng chậu hứng dưới cánh tay. “ Đà cầm dao cắt khoét miếng thịt vào đến tận xương, thấy trên khúc xương chỗ ấy đã xanh cả ra. Đà lấy dao cạo trên xương, tiêng kêu ken két. Người chung quanh trông thấy ai cũng sởn gai ốc. Quan Công thì cứ việc uống rượu, đánh cờ, cười nói như không, tựa hồ không đau đớn chút nào. Một lát, huyết chảy ra đầy chậu, Đà lại cạo hết cái độc mới rịt thuốc, lấy chỉ khâu lại.

Lời bàn của thầy thuốc: Hoa Đà là danh y thời Tam Quốc, giỏi cả phẫu thuật các vết thương chiến trận, nhờ chữa đa thương cho Chu Thái – danh tướng Đông Ngô, mà nổi tiếng từ trước. Lần này là một ca phẫu thuật cắt bỏ phần thịt và xương bị hoại tử do mũi tên tẩm thuốc độc. Hoa Đà biết rằng không cần gây mê, không phải dùng thang ma phế, nhưng e ngại bệnh nhân sợ hãi mà hỏng ca phẫu thuật nên mới đề nghị chôn cột với đóng vòng sắt, nhằm giữ chặt cánh tay. Thật ra, thịt đã hoại tử thì đâu còn cảm giác đau. Quan Vân Trường là hổ tướng có trí có dũng, muốn làm yên lòng quân sĩ nên đã dùng việc uống rượu đánh cờ để thay thế cho phương pháp vô cảm trong phẫu thuật.

Hồi thứ bảy mươi tám, những ngày cuối đời Tào Tháo – Đệ nhất gian hùng thời Tam Quốc. Tào Tháo nằm mơ thấy bị thần cây gỗ lê chém vào, từ lúc ấy đầu nhức như búa bổ vào óc, không sao chịu được. Tháo sai người đi tìm danh y về chữa. Hoa Hâm tiến cử Hoa Đà với Tào Tháo: “ Nghề thuốc cực tài, trong đời hiếm có. Phàm những người nàoo có bệnh, hoặc dùng thuốc, hoặc mổ, hoặc chích, hơi động tay vào là khỏi. Nếu ai đau ở trong phủ tạng thì cho uống thang ma phế, để cho người ốm mê đi như chết, rồi lấy dao mổ bụng ra, dùng thuốc rửa trong phủ tạng, xong khâu lại, rịt thuốc vào; chỉ một tháng hoặc 20 ngày thì người ốm khỏe lại như thường. Chữa bệnh gì cũng tài tình như thế…

Quan Thái thú Quảng Lăng là Trần Đăng, trong bụng khó chịu, ngoài mặt đỏ rợi, không ăn uống gì được, mời Đà đến xem bệnh, Đà cho uống thuốc, Đăng thổ ra 3 đấu trùng, con nào cũng đỏ đầu mà đầu đuôi cựa quậy được. Hoa Đà bảo rằng: “Bệnh này là do ăn nhiều gỏi cá, cho nên sinh ra lắm trùng, tuy chữa khỏi được bây giờ, nhưng 3 năm nữa lại phát, không sao chữa được. Sau 3 năm, quả nhiên Đăng sinh bệnh rồi chết…

Người ấy giỏi thuốc chẳng khác gì Biển Thước, Sương Công khi xưa”. Tào Tháo mừng lắm, triệu Hoa Đà đến bắt mạch, triệu Hoa Đà đến bắt mạch, coi bệnh. Đà xem xong nói rằng: “ Đại vương nhức đầu bởi vì nhiễm phải gió độc, gốc bệnh ở tại trong óc, không thoát ra được, uống thuốc cũng uổng mà thôi. Tôi có một phép này: trước hết uống thang ma phế, rồi tôi sẽ lấy búa, bổ tách cái sống óc ra, lấy hết những rớt dãi trúng gió thì mới tiệt hết được nọc bệnh”. Tào Tháo cho rằng Hoa Đà muốn giết mình nên đem giam vào ngục, sao đó Hoa Đà chết trong ngục.

Từ khi giết Hoa Đà xong, bệnh Tào Tháo mỗi ngày một nặng hơn. Một đêm, Tào Tháo nằm trong nhà, đầu óc váng vất, tinh thần bàng hoàng. Vài ngày sau, Tào Tháo mất, thọ 66 tuổi.

Lời bàn của thầy thuốc: Xem lại bệnh sử, Tào Tháo đột ngột bị nhức đầu, như búa bổ vào óc. Hoa Đà cho rằng gốc bệnh tại trong óc, không thoát ra được, uống thuốc cũng uổng, cần phải gây mê rồi mổ lấy ra mới hết. Có thể nghĩ đến tai biến mạch máu não dạng xuất huyết não và Hoa Đà có khả năng phẫu thuật thần kinh, nhưng, ca mổ không được thực hiện, thầy thuốc vào nhà lao rồi chết. Vài ngày sau con bệnh cũng chết.