Tăng cường sức mạnh bảo vệ chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc yêu cầu cấp thiết trong giai đoạn hiện nay

Biển Đông là một “vùng biển nóng” - nơi đang diễn ra sự tranh giành quyết liệt về lợi ích, chủ quyền lãnh thổ giữa các quốc gia và cũng là nơi tập trung nhiều mâu thuẫn đan xen, phức tạp cả về kinh tế, chính trị của khu vực, thế giới. Trong những năm gần đây, hầu hết các nước có lợi ích liên quan trực tiếp, hoặc gián tiếp ở Biển Đông, đều thay đổi chính sách vào địa bàn này, khiến cho tình hình Biển Đông vốn đã phức tạp, càng trở nên phức tạp, tiềm ẩn nhiều yếu tố khó lường.

Hiện tại, một số nước có tiềm lực mạnh về kinh tế, quân sự và có mối quan hệ lợi ích gắn bó với khu vực Đông Nam Á, như: Mỹ, Nga, Trung Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ… đêu đang chạy đua, tìm mọi cách tăng cường tầm ảnh hưởng, thậm chí Biển Đông thành con bài chiến lược phục vụ cho ý đồ cân bằng thế lực, ghìm chân nhau, nhằm khống chế khu vực, bảo đảm các lợi ích chiến lược của mình. Mỹ đang cố gắng gia tăng sự có mặt về quân sự, tích cực xây dựng cơ sở để sẵn sàng ứng phó, can thiệp vào khu vực này khi cần thiết bằng các biện pháp thiết thực: củng cố các liên minh truyền thống, thiết lập các liên minh mới, đẩy mạnh hợp tác và viện trợ cả về kinh tế, quân sự cho một số nước, nhất là đối với những nước được coi là đồng minh thân cận như: Thái Lan, Philipine. Trung Quốc đẩy nhanh quá trình hiện đại hoá lực lượng hải quân, tăng cường kiểm soát Biển Đông và tuyên bố chủ quyền ở nhiều vùng biển, đảo thuộc chủ quyền của các quốc gia khác. Nhật Bản, Nga, Ấn Độ, mặc dù yếu thế hơn, nhưng vẫn âm thầm, vừa công khai gấp rút thực thi các kế hoạch mang tính chiến lược để tăng cường vị thế, từng bước can thiệp sâu hơn vào khu vực Đông Nam Á.

Trong bối cảnh như vậy, các nước Đông Nam Á, nhất là những nước đang có sự tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông, một mặt đẩy mạnh quá trình hợp tác khu vực để bảo vệ lợi ích chung, mặt khác vẫn tìm cách tăng cường lực - thế riêng của mình (mua sắm vũ khí, hiện đại hoá lực lượng hải quân; tranh thủ, lợi dụng sự hậu thuẫn của những nước lớn…), đồng thời đẩy mạnh tranh chấp chủ quyền biển, đảo, khiến cho tình hình biển Đông nhìn bề ngoài có vẻ lắng dịu, ổn định, nhưng trên thực tế mâu thuẫn đang diễn ra rất căng thẳng, quyết liệt.

Tất cả các yếu tố đó tác động mạnh mẽ tới an ninh, chủ quyền biển, đảo nước ta, đặt nước ta trước nhiều khó khăn, thách thức, đòi hỏi phải tăng cường sức mạnh mới có thể bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo Tổ quốc.

Trong giai đoạn hiện nay, công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước cũng đang đặt ra những yêu cầu mới.

Thực tế, Việt Nam đang trong quá trình tăng tốc phát triển, nỗ lực phấn đấu hoàn thành mục tiêu đến năm 2020 trở thành một quốc gia mạnh về biển, một nước công nghiệp phát triển. Trong khi đó, chúng ta cũng đang phải đối mặt với nhiều vấn đề mang tính toàn cầu: nguy cơ cạn kiệt tài nguyên trên đất liền; dân số gia tăng; đất đai canh tác ngày càng bị thu hẹp do nhu cầu phát triển cơ sở hạ tầng, mở rộng đô thị… VÌ thế, về lâu dài chúng ta phải hướng mạnh ra biển, triệt để khai thác mọi tiềm năng, lợi thế của biển phục vụ cho nhu cầu phát triển đất nước. Để đáp ứng được yêu cầu đó, điều tiên quyết là chúng ta phải tăng cường sức mạnh, đủ sức bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo, tạo cơ sở làm chủ vùng biển, đảo thuộc chủ quyền quốc gia của mình.

Gắn với xu thế thời đại, Việt Nam ngày càng hội nhập sâu hơn vào nền kinh tế thế giới, tham gia vào hàng loạt các tổ chức thương mại quốc tế. Nhằm bảo đảm môi trường hợp tác ổn định, bảo đảm điều kiện cho giao thương thông suốt giữa nước ta với các nước (trong đó có vấn đề quan trọng là bảo đảm an ninh, duy trì các tuyến giao thông vận tải, nhất là tuyến vận tải biển), vấn đề tăng cường sức mạnh bảo vệ chủ quyền biển, đảo quốc gia, góp phần tạo điều kiện xây dựng vùng biển hoà bình, ổn định ở Biển Đông trở thành vấn đề then chốt.

Cũng cần thấy rằng, xuất phát từ yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong điều kiện tranh chấp chủ quyền biển, đảo ở khu vực đang diễn ra ngày càng phức tạp, với tính chất quyết liệt, khó lường, vấn đề giữ vững độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của quốc gia Việt Nam trên biển, đã trở thành vấn đề thời sự nóng bỏng. Đó vừa là nguyện vọng, vừa là yếu tố quyết định trực tiếp tới sự tồn vong và phát triển của đất nước. Vì thế, nhiệm vụ bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo Tổ quốc được coi là nhiệm vụ chiến lược đặt lên hàng đầu. Tăng cường sức mạnh quốc gia trên biển là nhân tố quan trọng, có ý nghĩa quyết định để toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta hoàn thành được nhiệm vụ vẻ vang đó.

Đáp ứng yêu cầu tăng cường sức mạnh bảo vệ chủ quyền biển, đảo Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay, chúng ta cần tập trung thực hiện tốt một số biện pháp như sau:

Một là,tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức của các cấp, các ngành và nhân dân về nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo Tổ quốc. Đây là biện pháp thiết thực không chỉ nhằm mục đích tăng cường ý thức, trách nhiệm của toàn xã hội đối với nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo của đất nước, mà còn góp phần tạo ra sự đồng thuận, nhất trí trong toàn Đảng, toàn dân, phát huy khối đại đoàn kết dân tộc - sức mạnh tiềm tàng bảo vệ chủ quyền biển, đảo Tổ quốc. Công tác tuyên truyền, giáo dục phải được tiến hành thường xuyên và luôn có sự đổi mới cả về nội dung, hình thức, bảo đảm chất lượng, hiệu quả đáp ứng yêu cầu.

Hai là,xây dựng lực lượng vũ trang, nhất là các lực lượng làm nhiệm vụ chuyên trách trên biển, đặc biệt là lực lượng hải quân, đủ sức mạnh bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo Tổ quốc trong mọi tình huống.

Trong bối cảnh tranh chấp chủ quyền biển, đảo ở khu vực Biển Đông diễn ra ngày càng căng thẳng, quyết liệt, ẩn chứa nhiều yếu tố khó lường, thậm chí không loại trừ khả năng xảy ra xung đột vũ trang, chiến tranh cục bộ trên biển; xu thế các ước trong khu vực đang ra sức tăng cường sức mạnh, hiện đại hoá lực lượng hải quân. Để bảo đảm bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo trong mọi tình huống xấu nhất có thể xảy ra, việc xây dựng lực lượng vũ trang trên biển, nhất là đối với lực lượng hải quân (là lực lượng nòng cốt bảo vệ chủ quyền biển, đảo Tổ quốc), được coi là vấn đề then chốt, có ý nghĩa quyết định. Chiến tranh bao giờ cũng bị chi phối bởi quy luật: mạnh được, yếu thua - ai có lực lượng mạnh hơn, người đó sẽ có lợi thế chủ động, quyết định cục diện cuộc chiến. Xem xét tương quan lực lượng giữa hải quân ta với hải quân các nước, đặc biệt với những nước có khả năng là đối tượng tác chiến trực tiếp của ta trên biển, lực lượng Hải quân của ta còn thua kém về nhiều mặt (trang thiết bị, vũ khí thiếu và lạc hậu). Điều đó buộc chúng ta phải nhanh chóng tăng cường sức mạnh cho lực lượng này. Hải quân nhân dân Việt Nam về cơ bản phải nhanh chóng được hiện đại hoá trên mọi phương tiện, phù hợp với thực tiễn tình hình, đáp ứng yêu cầu bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo Tổ quốc trong tình hình mới.

Ba là,chủ động đẩy mạnh hợp tác quốc tế trên tất cả các lĩnh vực (kinh tế - chính trị - văn hóa – quân sự) liên quan đến biển; triệt để phát huy sức mạnh nội - ngoại lực, tạo thế lực trong bảo vệ chủ quyền biển, đảo Tổ quốc. Đây là yêu cầu tất yếu trong thời kỳ hội nhập, hợp tác quốc tế mang tính toàn cầu. Hội nhập, hợp tác quốc tế vừa mang đến thời cơ, vừa tạo ra những khó khăn thách thức, buộc chúng ta phải chủ động trong mọi quá trình hợp tác, phân biệt rõ đối tác, đối tượng, xử lý khéo léo, linh hoạt, chính xác, kịp thời mọi mối quan hệ, mọi tình huống để vừa tạo điều kiện cho phát triển kinh tế đất nước, vừa tăng cường lực thế quốc gia, bảo đảm bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo Tổ quốc.