Phòng trừ sâu bệnh hại vải

1. Bệnh hại vải

* Bệnh giả sương mai (nông dân gọi là bệnh sương mai). Bệnh gây hại trên lá, chùm hoa và quả. Trên cành và cuống hoa, mô bệnh có màu nâu thâm đen và phát triển lan rộng ra xung quanh, làm cho cành và cuống hoa tóp lại, khô dần và gẫy. Trên quả mô bệnh lúc đầu là những chấm nhỏ màu xanh lục, sau lan dần trên mặt vỏ quả gây héo khô và chuyển màu thâm hoặc đen sẫm, trên mô bệnh được bao phủ 1 lớp nấm trắng dầy, mịn.

Bệnh thường phát sinh và gây hại nặng vào mùa xuân khi thời tiết ấm, có mưa phùn ẩm ướt, trùng lúc cây đang ra hoa, hình thành quả và kéo dài cho tới khi thu hoạch.

Biện pháp phòng trừ bệnh giả sương mai:

- Cắt bỏ các cành chồi hoa cũ không có quả do bị bệnh nặng và tiến hành vệ sinh vườn sau khi thu hoạch.

- Phun trừ nguồn bệnh lưu tồn trên mặt đất bằng dung dịch Sunphat đồng 0,2-0.3%.

- Khi cây ra hoa kết quả từ sau tháng 2 cho đến khi quả chín, điều tra thường xuyên, nếu phát hiện thấy triệu chứng bệnh thì dùng thuốc Ridomil 72 MZ nồng độ 0,2% để phun, tuỳ theo điều kiện thời tiết nếu trời có mưa hoặc đêm nhiều sương cần phun tiếp lần 2, cách lần 1 từ 7-10 ngày.

* Bệnh thán thư: Bệnh phát sinh gây hại trên lá, lộc non, trên các chùm hoa và quả.

Trên lá, bệnh gây hại từ đỉnh lá trở xuống hoặc từ mép lá trở vào, mô bệnh màu nâu, ranh giới giữa mô bệnh và mô khoẻ có đường viền màu nâu sẫm.

Trên lộc non, mô bệnh có dạng thấm nước, sau chuyển màu nâu tối. Trên hoa và quả non, mô bệnh lúc đầu là những chấm nhỏ màu đen sau phát triển loang rộng ra, có dạng hơi lõm. Bệnh nặng làm cho hoa và quả bị rụng.

Bệnh phát sinh mạnh trong điều kiện trời ấm và ẩm trong tháng 3 và 4, đặc biệt khi có mưa phùn trùng lúc cây đang ra hoa và hình thành quả non gây hiện tượng rụng hoa, rụng quả.

Biện pháp phòng trừ bệnh thán thư:

- Tỉa cành tạo tán, cắt bỏ những cành tăm, cành vô hiệu tạo cho cây thông thoáng.

- Điều tra theo dõi vườn, đặc biệt khi thời tiết ấm và ẩm thấy bệnh xuất hiện thì tiến hành phòng trừ bằng các loại thuốc như Bavistin 50FL hoặc Benlat 50WP nồng độ 0,1%, tuỳ thuộc vào tuổi cây có thể sử dụng từ 800- 1.000 lít /ha thuốc đã pha.

Sâu hại vải:

* 2.1. Rệp hại hoa, quả:Có 2 loại chủ yếu đó là rệp muội đen và rệp nâu vàng. Rệp thường phát sinh gây hại trên lá và chồi non, gây hại nặng trên nụ, trên hoa khi thời tiết ấm áp và ẩm độ không khí cao trên 80%, đặc biệt vào những năm có mùa xuân ấm, ẩm và mưa phùn kéo dài.

Rệp trưởng thành và rệp non gây hại cho vải bằng cách chích hút dinh dưỡng của các lá non, ngọn chồi, nụ, hoa và quả non mới hình thành làm cho lá chồi biến dạng, quả phát triển kém, dễ rụng.

Biện pháp phòng trừ:

- Tỉa cành tạo tán, cắt bỏ những cành nhỏ, cành vô hiệu tạo cho cây thông thoáng nhằm hạn chế nơi cư trú của rệp.

- Trước khi vải nở hoa, có thể phun thuốc diệt trừ nguồn rệp lưu trữ qua đông nhằm hạn chế phát triển số lượng rệp khi gặp thời tiết thuận lợi.

- Khi rệp phát triển mạnh, có thể dùng thuốc Sherpa 25EC nồng độ 0,1%, Sumicidin 50EC nồng độ 0,1% với lượng nước thuốc đã pha là từ 800 - 1.000 lít/ha.

* 2.2. Bọ xít hại vải:Là một trong những đối tượng sâu hại rất quan trọng trên cây vải. Bọ xít trưởng thành và bọ xít non đều gây hại bằng cách chích hút dinh dưỡng ở các bộ phận non của cây (chồi, cuống hoa, quả non) và làm cho các bộ phận này bị héo và rụng.

Bọ xít qua đông ở dạng trưởng thành trong các tán cây rậm rạp. Chúng đẻ trứng vào cuối tháng 2, đầu tháng 3. Bọ xít non nở rộ cùng với bọ xít trưởng thành gây hại nặng trên vải từ giữa tháng 3 cho đến cuối tháng 6 từ khi cây vải nở hoa và suốt thời kỳ phát triển của quả.

Biện pháp phòng trừ bọ xít:

- Diệt bọ xít qua đông trong tháng 12, tháng 1 bằng cách rung cây cho bọ xít rơi xuống đất rồi thu gom mang tiêu huỷ.

- Ngắt các lá có ổ trứng mang đốt.

- Theo dõi vườn quả, khi thấy bọ xít non nở rộ, phát sinh với mật độ cao trong tháng 3 thì tiến hành phun thuốc. Biện pháp dùng thuốc có hiệu quả cao khi phun vào lúc bọ xít ở tuổi 1 đến đầu tuổi 3 vì lúc này chúng chưa có cánh nên không thể di chuyển và phát tán. Thuốc trừ bọ xít có thể dùng là: Dipterex 90% nồng độ 0,3%, Sherpa 25EC nồng độ 0,2%, Sumicidin 50EC nồng độ 0,15%. Liều lượng phun từ 800 - 1.000 lít/ha thuốc đã pha.

3. Nhện lông nhung hại vải

Nhện lông nhung phát sinh quanh năm trên vườn vải, nhưng thường theo các đợt lộc của cây. Chúng gây hại nặng vào các đợt lộc xuân và lộc hè ở những vườn vải rậm rạp, thiếu ánh sáng.

Biện pháp phòng trừ nhện lông nhung:

- Cắt bỏ, thu gom đem đốt các cành bị nhện lông nhung, đặc biệt là khi đốn tỉa, tạo tán ngay sau khi thu hoạch, đảm bảo tán cây đủ thoáng.

- Hạn chế các cành lộc phát sinh trong mùa đông để ngắt quãng nguồn thức ăn của nhện. Từ đó làm giảm số lượng quần thể nhện ban đầu để hình thành và phát triển trong mùa xuân năm sau.

- Phun thuốc trừ nhện lông nhung khi các đợt lộc non vừa nhú nhất là đợt lộc xuân và lộc hè bằng các loại thuốc: Pegasus 500ND, Ortus 5SC, Comite 75EC, Petis 24,5EC. Nồng độ sử dụng theo chỉ dẫn trên bao bì.

Nguồn: Nông nghiệp Việt Nam , 21/04/2006