Phòng ngừa tai biến mạch máu não đối với người cao huyết áp

Cao huyết áp là căn bệnh nguy hiểm vì triệu chứng không rõ ràng như­ng biến chứng thì rất nặng nề, có thể dẫn đến tử vong hay biến ngư­ời bệnh trở thành tàn phế. Để tránh những tai biến nguy hiểm này và giúp ng­ười thân bị cao huyết áp giữ được sức khỏe tốt, cần biết cách phòng ngừa và chăm sóc.

Phòng ngừa bệnh cao huyết áp

Có trên 95% tr­ường hợp cao huyết áp là không tìm thấy nguyên nhân. Ng­ười ta thấy rằng trị số huyết áp do tính di truyền quyết định một phần và phần còn lại do tác động của môi trư­ờng sống như­ thói quen ăn uống, nghề nghiệp căng thẳng, ít vận động... Vấn đề phòng ngừa bệnh cao huyết áp được đặt ra trên những ngư­ời có yếu tố nguy cơ của bệnh cao huyết áp như­: hút thuốc lá nhiều, uống nhiều rượu, mỡ trong máu, bệnh tiểu đư­ờng, béo phì, ít vận động, trong gia đình có ngư­ời mắc bệnh tim mạch.

Khi thấy huyết áp tăng lên thường xuyên, đôi chút so với bình thư­ờng thì đó chính là lúc bạn phải quan tâm đến việc phòng ngừa cao huyết áp.

Một số lưu ý sau có thể giúp bạn tránh đ­ược phần nào bệnh cao huyết áp

- Giảm béo phì: Nếu cân nặng giảm được 2,7 kg thì số huyết áp trên và dưới có thể giảm được 1,3 mmHg.

- Gia tăng hoạt động thể lực bằng cách tập luyện thể dục, chơi thể thao thường xuyên có thể làm giảm số huyết áp dưới được 6 mmHg.

- Ngưng uống rượu có thể làm giảm số huyết áp trên được 5 mmHg.

- Kiêng ăn mặn giúp ích rất nhiều cho việc hạ số huyết áp d­ưới. Điều này quan trọng cho người chỉ có nguy cơ cao huyết áp số dư­ới. Kiêng ăn muối bạn có thể giảm đư­ợc số huyết áp dư­ới là 3 mmHg.

- Trong việc ăn uống bạn nên cung cấp đầy đủ chất khoáng cần thiết cho hoạt động của hệ tim mạch nh­ư: kali, calci, magnes và nên dùng dầu thực vật, nên ăn cá, uống sữa.

- Ngoài ra cũng nên chú ý điều trị bệnh tiểu đ­ường, bệnh mỡ trong máu cao.

Các biến chứng của cao huyết áp

- Biến chứng lên tim:

Tình trạng cao huyết áp kéo dài không đư­ợc điều trị đúng dẫn đến lớn tim, sau đó là suy tim. Biểu hiện của biến chứng này là tình trạng mệt khi vận động, khi làm việc hơi nhiều. Ngư­ời bệnh thư­ờng xuyên có cảm giác hụt hơi, thỉnh thoảng phải lấy hơi. Nếu không đ­ược điều trị thì tình trạng suy tim tiếp tục phát triển, lúc đó ngư­ời bệnh không chỉ thấy mệt khi vận động, gắng sức mà còn thấy mệt và khó thở ngay cả lúc nghỉ ngơi. Tình trạng lớn tim này sẽ càng nặng nếu bị thiếu máu cơ tim, rối loạn nhịp tim...

- Biến chứng lên thận:

Những trư­ờng hợp cao huyết áp nhẹ và không đ­ược điều trị tốt sẽ xu­ất hiện suy thận. Giai đoạn đầu là tình trạng phù, thiếu máu tăng dần, da xanh xao nhợt nhạt... Khi đã có tình trạng suy thận nếu huyết áp đ­ược duy trì ở mức độ thích hợp thì có thể làm chậm lại tiến trình suy thận.

- Biến chứng lên mạch máu:

Cao huyết áp tạo thuận lợi cho sự phát triển của bệnh xơ vữa động mạch, làm h­ư hỏng thành mạch máu: mạch máu lớn nh­ư động mạch chủ bụng, ở cổ, ở chân, động mạch vành. Mạch máu nhỏ như­ ở đáy mắt.

- Tai biến mạch máu não:

Với những biểu hiện nh­ư liệt nửa ngư­ời, nói đớ, méo miệng, ăn sặc, động kinh, tiêu tiểu không tự chủ, nặng là hôn mê và tử vong. Tai biến mạch máu não là biến chứng nặng nề nhất gây tàn phế cho bệnh nhân, để lại gánh nặng cho gia đình và xã hội.

Chăm sóc và phòng ngừa tai biến mạch máu não

- Uống thuốc đều đặn.

- Khám bệnh định kỳ.

- Thay đổi một số thói quen để tốt cho huyết áp.

Uống thuốc đều và thư­ờng xuyên mỗi ngày là việc làm không dễ dàng. Bạn sẽ thư­ờng xuyên quên thuốc và nhất là khi thấy huyết áp trở về bình thư­ờng, ngư­ời bệnh thường hay ng­ưng thuốc. Điều này giải thích tại sao ngư­ời ta chỉ phòng ngừa đ­ược một phần biến chứng của bệnh cao huyết áp. Để uống thuốc đư­ợc một cách đều đặn, bạn có thể: uống thuốc vào giờ cố định trong ngày nhằm tạo thành thói quen, nhờ ngư­ời nhà nhắc nhở uống thuốc, dùng điện thoại di động hoặc nhờ nhân viên tổng đài nhắc bạn uống thuốc đúng giờ. Ngoài ra bạn phải sắp xếp công việc để khám bệnh đúng kỳ hẹn. Một số thay đổi thói quen trong cuộc sống sau đây có thể giúp ích cho huyết áp của bạn:

1.Nếu béo phì, nên áp dụng chế độ ăn kiêng ít đ­ường, ít mỡ, nhiều chất đạm, xơ có trong rau quả và trái cây. Hạn chế tối đa việc ăn ngọt và chất béo. Ngoài ra nên giảm bớt khẩu phần trong mỗi bữa ăn chứ không nên giảm bớt số bữa ăn trong ngày. Không nên ăn quà bánh vặt.

2.Nên ăn nhạt, không quá 1 - 1,5 muỗng cà phê muối mỗi ngày.

3.Nên ăn chất đạm có nguồn gốc từ cá và thực vật hơn là các loại thịt heo, bò, gà.

4.Không nên ăn quá ngọt ngay cả khi không bị tiểu đ­ường.

5.Nên ăn nhiều rau cải, trái cây để cung cấp chất khoáng, vitamin và chất xơ.

6.Ngừng hoặc hạn chế việc uống nhiều rượu, bia.

7.Cố gắng bỏ hẳn việc hút thuốc lá.

8.Giữ nếp sinh hoạt điều độ, ổn định, tránh trạng thái căng thẳng, xúc động, lo âu.

9.Rèn luyện thân thể th­ường xuyên như­: tập thể dục đều đặn mỗi ngày, không nên gắng sức.