Những vùng miền có ảnh hưởng đặc biệt về sức khỏe

Hòn đảo trường thọ

Từ nhiều thế kỷ nay, hòn đảo Okinawa nằm giữa Thái Bình Dương, cách thủ đô Tokyo (Nhật Bản) 1.600km về phía Tây Nam, nổi tiếng là nơi giữ kỷ lục về người dân sống thọ và khỏe, bình quân: nam 78 và nữ 87 tuổi. Số người từ 100 tuổi trở lên trong một triệu dân có 347 cụ, trong khi ở Mỹ chỉ khoảng 100, ở làng Ogimi của đảo, nơi có nhiều người 100 tuổi nhất, có khắc vào một phiến đá hướng ra biển, câu ngạn ngữ cổ: "Bạn vẫn chỉ là một đứa trẻ khi ở tuổi 70, là một thanh niên (hay thanh nữ) khi lên tuổi 80 và nếu như ở lứa tuổi 90 mà có ai đó từ thiên đường xuống rủ bạn sang thế giới bên kia thì hãy nói với người đó rằng: "Hãy quên đi và chỉ trở lại đây khi tôi đã hơn 100 tuổi". Sống lâu nhưng vẫn khỏe mạnh, đó mới là niềm hạnh phúc lớn lao. Một võ sư 96 tuổi đã đánh bại một cựu vô địch quyền anh ở tuổi 30 trong trận đấu được truyền hình toàn quốc vào năm 2000. Một cụ bà 105 tuổi đã đuổi và đánh chết một con rắn độc bằng một cái vỉ đập ruồi, nhiều lão ông trên 100 tuổi thú nhận vẫn còn sinh hoạt tình dục bình thường (!). Các bệnh phổ biến ở các nơi như tiểu đường, mất trí nhớ, trầm uất, ung thư thì ở nơi này hiếm gặp. Rất nhiều nhà khoa học, thầy thuốc về lão khoa, về di truyền... đã tìm đến đây để nghiên cứu ròng rã nhiều năm, nhằm tìm ra nguyên nhân. Kết luận: Có được đặc điểm nổi trội trên là nhờ sự kết hợp tài tình giữa di truyền, môi trường, chế độ ăn, lối sống thoải mái, ít stress (cười nhiều hơn giận dữ) và sự quan tâm lẫn nhau của cộng đồng.

Vùng miễn nhiễm một số bệnh

Qua nhiều năm nghiên cứu ở Nam Mỹ, BS. Eugène Payne thấy:

- Thị trấn Zoja (Equador), rộng 115.000km2, một vùng núi non tươi đẹp, hầu như người dân nơi đây không bị các bệnh về tim mạch và đặc biệt là những người có vấn đề về tim ở nơi khác đến sống vùng này vài tháng thì bệnh thuyên giảm rõ ràng. Có một kỹ sư người Anh bị suy tim và huyết áp cao. Mọi biện pháp chữa trị đều vô hiệu. Ông bèn đến Zoja để hy vọng sống ít năm tháng cuối đời. Ai ngờ bệnh giảm và sức khỏe trở lại bình thường. Đặc biệt là cứ rời nơi này đi thì mọi chuyện lại trở về như cũ. Theo BS. Payne thì đây không chỉ là hiện tượng riêng lẻ.

- Trong một chiến dịch chống sốt rét ở vùng rừng Amazone (Nam Mỹ), BS. Payne phải vất vả chữa trị cho toàn dân làng Breves (577 người), tất cả đều bị vi khuẩn sốt rét hoành hành. Nhưng khi ông ngược lên thượng nguồn, cách đó 130km, đến thị trấn nhỏ Gurupa, với 2.000 dân, ông vô cùng ngạc nhiên khi thấy người dân ở đây tròn xoe mắt lúc nghe nói đến bệnh sốt rét vì hơn trăm năm nay, vùng này không ai nhiễm bệnh đó. Tương tự, khi ông đến làng Peixe (Brazil), nơi đa số người dân mắc bệnh sốt rét, dẫn tới mất khả năng lao động thì cách đó 140km ở làng Porto Nacional không hề thấy bóng dáng bệnh này. Quan sát, nhận thấy muỗi anophèle (tác nhân truyền bệnh sốt rét) không thấy ở Porto Nacional, có lẽ một yếu tố đặc biệt nào đó về khí hậu, thổ nhưỡng hay nguồn nước đã ngăn cản sự phát triển của loài muỗi này.

- Ngoài ra, BS. Payne còn nhận thấy có những vùng ở Brazil rất hiếm bệnh nhân bị ung thư, có vùng ở Bolivia mà người dân không có khái niệm về bệnh tâm thần phân liệt vì chưa có ai mắc bệnh này, vùng thung lũng Collejon de Huaylas (Perou) dài gần 120km, cư dân chưa ai bị bệnh đường ruột. Đặc biệt, có những thời kỳ các bệnh trên trở thành phổ biến ở nhiều vùng lân cận thì tại các nơi trên mọi sự vẫn bình an.

Thị trấn có gen chống được bệnh tim mạch

Ai cũng biết, khi trong máu có tỷ lệ cholesterol và triglycerid cao, nhất là mức HDL (high density lipoprotein) thấp, chắc chắn dễ mắc bệnh về tim mạch, nhưng thật lạ, khi giáo sư bác sĩ Cesare Jirtori khám sức khỏe cho anh Valerio Dagnoli, chợt phát hiện ra người này có mức cholesterol và triglycerid cao và mức HDL thấp, khác xa người bình thường, nhưng anh ta vẫn khỏe, không có biểu hiện gì của bệnh tim mạch cả. Và sau đó, ông còn tìm thấy 46 người cùng sống với anh Dagnoli, ở thị trấn Limone, phía Bắc nước Ý, cũng có tình trạng cholesterol huyết cao như anh ta nhưng tất cả đều khỏe, ít khi ốm vặt và ông cha họ thường sống rất thọ. Chuyện này đã thu hút nhiều nhà khoa học tìm đến Limone để nghiên cứu và đi tới kết luận là những người trên đã có một gen thần kỳ, có tên là Apo-A-I Milano. Trong ống nghiệm Apo-A-I Milano tỏ ra hữu hiệu như một loại thuốc hạ huyết áp tốt. Từ đó mở ra một hướng nghiên cứu có sự cộng tác của GS. Firloti và một công ty dược phẩm Thụy Điển.

Đảo tiểu đường

Trái với nhiều vùng có sự may mắn miễn nhiễm một số bệnh, thì nơi đây, đảo Nauru, ở về phía Bắc châu Úc, gần đường xích đạo, giữa Thái Bình Dương, lại bị rủi ro. Cư dân đảo này mắc bệnh tiểu đường hàng loạt, một chuyện chưa từng xảy ra ở bất cứ nơi nào trên thế giới. Thu nhập người dân trên đảo thuộc vào loại cao của thế giới, nhưng tuổi thọ lại rất ngắn, nam giới chỉ mong sống đến 50 tuổi, còn nữ khoảng 55; vì tỷ lệ nhiễm bệnh tiểu đường lên đến 28% dân số (khoảng 1 vạn dân). Theo GS. Jared.M.Diamond, Khoa Y Trường đại học Celi, nguyên nhân là do thay đổi mức sống quá nhanh. Từ một vùng hạn hán, mùa màng thất bát, ăn đói, mặc rách, bỗng trở nên giàu có, vì phát hiện ra nơi đây là một mỏ phosphat khổng lồ nhất nhì hành tinh. Việc khai thác ồ ạt đã mang lại nguồn thu nhập lớn, người dân hưởng cuộc sống đế vương, ăn ngon mà không phải lao động nặng (vì việc khai thác là do dân nơi khác đến thực hiện), điều này đã dẫn tới bệnh tiểu đường từ 0% tăng lên 28%.

Thành phố của những người bị dị ứng, của những người béo phì

- Khác với các vùng, miền miễn nhiễm một số bệnh do tự nhiên hình thành, còn ở đây do con người tự lập nên. Có một số người mắc chứng nhạy cảm với hóa chất, dị ứng với thuốc trừ sâu, chất sát trùng, sản phẩm tẩy rửa, xăng dầu, sợi tổng hợp, nước hoa, mực... ở nước Mỹ, thường tìm đến sống ở thành phố nhỏ Wimberley bang Texas. Nơi đây là thiên đường của họ vì trong khoảng cách vài chục km xung quanh không có sản xuất công nghiệp và nông nghiệp, đồng thời họ được làm những việc mà nếu ở nơi khác bị coi là kỳ dị như: đeo mặt nạ phòng hơi độc khi đi chợ, ở trong những ngôi nhà làm bằng kim loại, thảm trải sàn nhà bằng nhôm, báo phải phơi ngoài vườn cho mùi mực bay hết mới dám đọc, tivi phải xây phòng riêng và mở máy suốt 1 năm để phai mùi nhựa, trước cửa nhà thường có biển báo: "Xin vào nhà không mang theo nước hoa và hóa chất. Sức khỏe của tôi tùy thuộc vào bạn".

- Thị trấn Brides - Les - Bains ở vùng Savoie, Đông Nam nước Pháp là nơi quần tụ của những chị em ngoại cỡ. Họ tìm đến nơi đây không chỉ hy vọng được trị liệu giảm cân như uống nước suối Hybord, ăn các bữa ít calorie (1.000 calorie), xoa bóp bằng tia nước, ngâm mình trong nước khoáng... mà còn tìm thấy niềm an ủi giữa những người cùng cảnh ngộ, cùng đều phải mặc những quần áo quá cỡ và không cảm thấy lạc lõng khi phơi bày những tấm thân phì nộn trong bộ kibini nơi bể bơi, vì ai cũng như hoặc hơn ta.