Những cú nốc ao nhắm đến giới trẻ

Hiện nay đã có cách nhìn khác hơn. Trước hết là sự bùng nổ dân số mà một nửa thuộc lứa tuổi dưới 25 và đặc biệt 80% số thanh niên này lại đang ở các nước đang phát triển (giống như nước ta). Kèm theo sự bùng nổ dân số là sự đô thị hóa với tốc độ càng ngày càng nhanh, các cuộc cách mạng kỹ thuật trong truyền thông, thông tin và du lịch làm cho trái đất thu hẹp lại. Những thay đổi này làm biến đổi tận gốc rễ xã hội và cũng làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của thanh niên. Từ năm 1993, ấn phẩm “ Sức khỏe của giới trẻ: thách thức và hứa hẹn” do Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xuất bản cho thấy nhiều vấn đề liên quan đến thái độ, lối sống là thách thức lớn với sức khỏe thanh niên như tình dục buông thả đưa đến có thai ngoài ý muốn, các bệnh lây qua đường tình dục, HIV/AIDS… và đặc biệt tệ nạn nghiện ngập. Các thách thức này có thể ví như những cú “nốc ao” dành cho giới trẻ mà cho tới nay, sau hơn 16 năm, vẫn còn nguyên vẹn. Cú “nốc ao” mạnh mẽ nhất hiện nay chính là tệ nạn nghiện ngập.

Tệ nạn nghiện ma túy đã và đang là hiểm họa với sự xâm nhiễm tương đối đặc biệt trong giới thanh niên. Tệ nạn nghiện này không chỉ khu trú ở vài vùng địa lý mà đã trở thành nạn dịch lan truyền gần như khắp thế giới. Người sử dụng ma túy ngày càng trẻ hơn (có cả thiếu niên) và sử dụng cùng lúc nhiều loại thuốc, sách sử dụng cũng rất đa dạng.

Rượucũng gây ra nghiện ngập, dù uống loại rượu nào cũng chỉ có một chất gây nghiện là cồn (alcol). Ở ta, không hiếm các cậu mặt còn non choẹt mà uống rượu như hũ chìm. Có chất không phải ma túy (như cần sa tức “bồ đà”) cũng gây nghiện.

Thuốc phiệnlà loại ma túy đã sử dụng từ hàng ngàn năm trước. Heroin (bạch biến), một dẫn chất bán tổng hợp từ morphin là chất trích ra từ thuốc phiện, chỉ sử dụng gần đây, đang trở thành mối đe dọa nghiêm trọng cho sức khỏe và “cái chết trắng” cho mạng sống tuổi teen trên khắp thế giới. Mescalinvà LSDđược dùng vì tính chất gây ảo giác của chúng. Lá cocavà cây khatđược dùng như chất kích thích gây khoái cảm. Đặc biệt có tình trạng nghiện dung môi bay hơi thường xảy ra ở một số nước phương Tây. Nghiện hít phải các loại sơn, keo (trong đó có chất dung môi) thường xảy ra cho lứa tuổi ở ranh giới giữa thiếu niên và thanh niên ở các khu đô thị nghèo; ở ta cũng đã xảy ra. Và xem kỹ lại, chất bị cấm nhưng lại dùng phổ biến nhất trong giới trẻ trên toàn thế giới là cần sa. Theo điều tra của WHO, nước Mỹ có tỷ lệ thanh niên sử dụng cần sa vào loại nhất thế giới.

Tệ nạn nghiện ma túy và các chất gây nghiện đang gây tổn hại đến sức khỏe của giới trẻ trên toàn thế giới. Tổn hại thể hiện nhiều mặt: nghiện, sự tàn phá thể chất do dùng quá liều và thường chấm dứt bằng cái chết trẻ. Tổn hại cao nhất hiện nay là sự lan truyền HIV/AIDS do dùng chung bơm kim tiêm.

Đối với giới trẻ, tệ nạn nghiện ma túy và chất gây nghiện dính liền với tội ác. Mại dâm, trộm cắp, giết người, cướp của chỉ nhằm một mục đích duy nhất là có tiền để mua ma túy thỏa mãn cơn nghiện. Tổ chức mafia, các đường dây buôn lậu ma túy quốc tế đều có sự tham gia tích cực của giới trẻ. Đương nhiên, những sự kiện ghê gớm này gây tổn hại sức khỏe, tinh thần và tình cảm của giới trẻ, không gì bù đắp được.

Ở thanh niên nói chung luôn luôn tiềm tàng hai khía cạnh tình cảm mạnh mẽ: một làước mong sẽ xây dựng thế giới mới tốt đẹp hơn cha ông của họ mà không phá hủy các truyền thống quý báu và hai là,sự lo sợ làm những việc trở thành tệ hại. Vấn đề là làm sao khơi dậy và nuôi dưỡng hai khía cạnh tình cảm này để các bạn trẻ tự bảo vệ sức khỏe cho chính mình và cho tương lai thế giới sau này.