Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ sáu, 21/01/2005 18:31 (GMT+7)

Người có nhiều sáng kiến làm vườn

Ngày 10-10-2003, chàng trai Đỗ Hồng Quang được nhận giải nhì với tấm bằng "Nhà khoa học trẻ tương lai" qua cuộc thi sáng kiến do Bộ Giáo dục - Đào tạo, Bộ Khoa học - Công nghệ phối hợp với Đài truyềnhình Việt Nam và Báo Thiếu niên tiền phong tổ chức.

Tại miệt vườn quê nhà, vào mùa thu hoạch cà-phê mới đây, bà con lại một lần nữa trầm trồ thán phục khi thấy anh tung ra sáng chế mới: dụng cụ tuốt cà-phê nhanh gọn làm từ những cọng kẽm uốn khúc vàhai bẫy lò xo...

Sáng kiến từ những thứ gần như bỏ đi

"Máy" tuốt cà-phê khá hiệu quả này không lớn hơn bàn tay xòe, cán cầm chỉ là một cây thước gỗ tròn, có thể tra vào, gỡ ra dễ dàng để có thể tuốt cả những chùm trái ở chồi cao của cây cà-phê mít. Tráicà-phê rơi xuống ngay vào thúng đặt trên một xe đẩy tay cũng do chính Quang chế tạo từ những ống, nẹp tre và bốn vòng bánh xe tận dụng từ các đồ chơi trẻ con. Chiếc xe xếp gọn lại được này và nhiềudụng cụ tiện dụng trong nghề làm vườn từng đem lại cho Quang giải "Sáng tạo lý thú" do báo Thiếu niên tiền phong tổ chức hồi tháng 4-2001.

Đỗ Hồng Quang cho rằng: "Va chạm trước những khó khăn, nếu chịu khó để tâm suy nghĩ thì có thể giải quyết được hết vì vật liệu có thể tận dụng để chế tạo luôn có sẵn ở quanh"!

Cha mẹ Quang quê chính ở tận cùng đất mặn cấy lúa 1 vụ của xã Tịnh Hòa, huyện Sơn Tịnh, tỉnh Quảng Ngãi. Năm 1980 gia đình chuyển vào xã Xà Bang (Châu Đức) và sinh Quang tại đây.

Miền đất đỏ này lúc bấy giờ không chỉ là vùng kinh tế mới với bệnh sốt rét mà còn nhiều dấu vết chiến tranh, chất độc hóa học trong lòng đất. Có lẽ do ngoại cảnh nghiệt ngã nên người mẹ luôn ngãbệnh, đứa em gái sinh ra bị dị tật ở chân. Bản thân Quang lớn lên, ngoài giờ đến trường, cậu bé luôn nghĩ đến việc làm sao để cho cha đỡ phải lao động vất vả khi trồng trọt, chăm sóc sầu riêng,cà-phê, tiêu, điều trong vườn.

"Cây sáng kiến" cũng cần điểm tựa

"Mọi vật đều có điểm tựa, tìm ra và đặt đúng điểm đó, nó sẽ đứng vững hoặc làm cho di chuyển dễ dàng", Quang nhớ rất kỹ lời giảng của người thầy dạy môn vật lý chương trình trung học cơ sở. Chính vìvậy, khi thấy mọi người loay hoay tách những trái sầu riêng thu hoạch đầu tiên, cậu bé Quang đã nảy ra sáng kiến vót hai thanh tre đóng vào khe vỏ quả là có thể lấy tay tách chúng ra dễ dàng!

Khó khăn đáng kể nữa là qua nhiều năm trụ tiêu gỗ mục ngã, đổ xuống, hoặc mưa bão đánh dây tiêu ngã xuống. Làm sao đưa chúng lên, cột dính vào trụ mới trồng khá cao? Bắc thang, cầm từng dây đưa lêncũng khá vất vả. Quang nghĩ đến chiếc "đùm" xe đạp hỏng vứt đầy ở các tiệm sửa xe. Đưa một nan hoa xe vào uốn thành móc treo lên, có thể biến nó thành con ròng rọc móc trên nấc thang cao. Quàng quamột sợi dây thòng xuống, người dưới đất cột đầu dây tiêu vào sợi dây, người ở trên thang kéo dây tiêu qua con ròng rọc lên là có thể yên tâm cột chúng vào trụ tiêu mới.

Vào tuổi học cấp 3, khi phải leo cao dùng câu liêm tỉa chồi trong vườn, Quang lại nhận thấy, nếu cứ tỉa suông với cái liềm cố định thì khá mất công. Vậy phải tạo thêm cho câu liêm một "điểm tựa". Đóchính là một chỗ lõm ở giữa lưỡi giựt chồi. Quả nhiên chiếc câu liêm giật chồi nhanh và gọn hơn!

Do mẹ ốm, em bệnh, cha ngày càng già nên khi học xong cấp 3 trường huyện, Đỗ Hồng Quang không có điều kiện đi thi đại học, ở lại nhà chí thú với ba công vườn còn lại. Anh sẵn lòng chỉ vẽ những sángkiến giải quyết khó khăn cho bà con lân cận. Tiền thân của dụng cụ tuốt cà-phê chính là que lượm hạt điều làm bằng sợi kẽm lớn uốn cong cùng bẫy lò xo mà Quang nghĩ ra khi học xong lớp 12. "Sáng chế"này đã được nhiều bà con xã Xà Bang ứng dụng.

Theo Hội làm vườn địa phương, với công cụ thu hoạch cà-phê tiện dụng này, nếu được sản xuất đại trà, các tổ chức địa phương nên tính đến cách công nhận "bản quyền" để đem lại cho nhà khoa học miệtvườn nguồn thu, kích thích anh có thêm nhiều công trình mới. Các "cây sáng kiến" trẻ cũng cần điểm tựa.

Nguồn: www.nhandan.org.vn ngày 30-12-2003

Xem Thêm

Tin mới

VUSTA tổng kết 15 năm triển khai Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS
Ngày 12/11/2026, tại Quảng Ninh, Ban Quản lý dự án VUSTA - Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tổ chức tổng kết dự án giai đoạn 2024-2026, đồng thời nhìn lại toàn bộ chặng đường hoạt động giai đoạn 2011-2026. Sự kiện đánh dấu 15 năm VUSTA đóng vai trò là cầu nối chiến lược, gắn kết cộng đồng cùng hệ thống y tế công của Việt Nam trong công tác phòng, chống dịch bệnh.
Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38: Lần đầu tiên trao 02 giải Đặc biệt, ghi nhận 312 đồ án dự thi
Sáng 15/11, tại Hà Nội, Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38 năm 2026 được tổ chức nhằm vinh danh những đồ án xuất sắc thuộc lĩnh vực Kiến trúc - Xây dựng. Mùa giải năm nay ghi nhận số lượng tham dự cao kỷ lục với 312 đồ án đến từ 29 trường đại học trên cả nước. Đặc biệt, lần đầu tiên trong lịch sử 38 năm tổ chức, Giải thưởng trao hai giải Đặc biệt cho những đồ án có chất lượng nổi bật.
Bắc Ninh: Hội thảo Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ
Ngày 12/11, Liên hiệp các Hội Thành phố đã phối hợp Cục Sở hữu trí tuệ- Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Hội thảo “Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ thúc đẩy hoạt động nghiên cứu phát triển và đổi mới sáng tạo trong các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn Thành phố Bắc Ninh”.
Đắk Lắk: Phát huy giá trị rừng và biển trong phát triển kinh tế xã hội của tỉnh
Việc hợp nhất tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Phú Yên đã hình thành một không gian phát triển mới, kết nối vùng cao nguyên với duyên hải, kết nối đại ngàn với Biển Đông. Đây không chỉ là sự thay đổi về địa giới hành chính mà còn mở ra cơ hội tổ chức lại không gian phát triển, khai thác và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực tự nhiên, văn hóa và con người.
Đẩy mạnh giáo dục STEM, tạo nền tảng phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tại An Giang
Ngày 12/11, Liên hiệp Hội Việt Nam phối hợp với Liên hiệp Hội tỉnh An Giang tổ chức Hội thảo “Đẩy mạnh giáo dục STEM để phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tỉnh An Giang”. Hội thảo có sự tham dự của lãnh đạo Liên hiệp Hội Việt Nam, đại diện Liên hiệp Hội các tỉnh, thành phố, các cơ quan sở ngành đại phương, trường đại học, cán bộ quản lý giáo dục và đông đảo thầy cô giáo trên địa bàn tỉnh.
Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với hành trình gìn giữ di sản Kinh Bắc
Nhân dịp kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), sáng 12/12 tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu, Bảo tồn và Phát huy Văn hóa Dân tộc (trực thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam) đã phối hợp với Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với Di sản văn hóa dân tộc”.