Thứ hai, 20/10/2008 14:49 (GMT+7)
Khoa thi tiến sĩ võ xưa
Sử cũ có ghi, trong tấu trình về việc thiết lập Võ Miếu vào năm Minh Mạng thứ 16 (1835) có ghi rõ: “Đường lối trị nước văn võ đều trọng... trong kinh ngoài tỉnh đều có làm nhà Văn Miếu.
 Vậy nghĩ nên lập Võ Miếu để cho những người theo việc đao cung biết hướng trông mong, cũng là cái ý do nghĩa lý nảy ra lễ nghi”. Đáp lại lời thỉnh cầu của bá quan văn võ, vua Minh Mạng đã đồng tình và có bài dụ về việc lập Võ Miếu. Như vậy, việc lập Võ Miếu chứng tỏ vua tôi nhà Nguyễn đã xoá bỏ được quan niệm trọng văn khinh võ. | Đấu trường khoa thi với sự giám sát của các giám khảo. |
 Xuất phát từ quan niệm này mà triều Nguyễn đã cho tổ chức các kỳ thi tiến sĩ võ để tuyển chọn nhân tài cũng như để phát huy tinh thần võ học của dân ta. Sử cũ cũng ghi rõ là dưới triều Tự Đức, triều đình nhà Nguyễn ở kinh đô Huế đã tổ chức 3 khoa thi tiến sĩ võ, đó là khoa thi năm Ất Sửu (1865), khoa thi năm Mậu Thìn (1868) và khoa thi cuối cùng là khoa thi năm Kỷ Tỵ (1869).  Lệ thi tiến sĩ võ thời ấy quy định rõ, những thí sinh tham dự kỳ thi tiến sĩ võ ngoài việc thể hiện xuất sắc các bài thi như quyền cước, côn, đao, kiếm, kích, bắn súng, xách tạ chì… còn phải tỉ thí cùng lúc với hai võ sĩ của triều đình, hai người này thường là các vị đội trưởng của đội cấm y vệ, tức là những người có khả năng võ học xuất chúng. Sau khi thắng được hai võ sĩ này thí sinh lại phải thi khả năng điều khiển trận pháp cũng như sự hiểu  biết về binh thư, thời sự… Nói tóm lại, tiến sĩ võ không phải là người “vai u thịt bắp” chỉ giỏi về võ mà còn phải am tường cả về văn. Chính vì vậy, người nào đỗ tiến sĩ võ ngoài việc được vua ban chức tước, áo mão, võng ngựa còn được ghi danh bia đá dựng ở Võ Miếu để đời đời ghi công.  Ngày nay, để làm sáng tỏ hơn nữa về thể lệ, quy cách của các kỳ thi tiến sĩ võ xưa cũng như để khơi dậy tinh thần võ học của dân tộc, vừa qua, tại kỳ Festival Huế 2008, Ban tổ chức đã phục dựng lại kỳ thi này không chỉ đã tạo nên được một nét văn hoá đẹp trong truyền thống khoa cử của người Việt Nam mà còn đem đến cho công chúng những khám phá thú vị về vốn võ  học đặc sắc của người Việt. | | Các võ trạng nguyên của khoa thi. |
| | Ban ngũ đao của Vua cho võ trạng nguyên. |
| | Quan chánh khảo chủ trì khoa thi. |
| | Khoa thi luôn tưng bừng với sự góp công của đội nhạc võ. |
|
