Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 31/12/2007 23:45 (GMT+7)

Khoa học “nhí” làm rôbốt “nhí”

Đa dạng robot

Tại Triển lãm những công trình sáng tạo Thanh thiếu niên nhi đồng toàn quốc do Quỹ hỗ trợ Sáng tạo kỹ thuật Việt Nam vừa tổ chức tháng 9/2007, những con robot thu hút khá nhiều sự quan tâm của khách tham quan.

Robot Help là sản phẩm được sinh ra từ ý tưởng trong từ Help (trợ

Ảnh 2: Robot lát gạch giúp, hỗ trợ) của em Lê Văn Lợi, học sinh lớp 12 ở Mỹ Đức, Hà Tây. Robot này có thể giúp đỡ con người di chuyển các đồ vật nguy hiểm như bom mìn, chất phóng xạ, chất độc hóa học, thuốc trừ sâu độc hại hoặc trợ giúp con nguời thực hiện một số việc trong phòng thí nghiệm. Mô hình được gắn hai động cơ khỏe, hệ thống băng tải xích và bánh lái trợ giúp để có thể di chuyển trên mặt đường gồ ghề, có thể nhấc được vật nặng 3 kg. Tại vị trí cố định, robot có thể xoay 360o để cầm và thả đồ vật dễ dàng. Lợi cho biết, vì không có nhiều tiền nên em đã làm chú robot của mình bằng tay, nhưng nhờ đó mỗi chi tiết trên chú robot này đều được trau chuốt cẩn thận và tỉ mỉ. Lợi được nhận giải nhất và giải mô hình đẹp nhất của Ban tổ chức cuộc thi Sáng tạo Thanh thiếu niên, nhi đồng toàn quốc 2007.

Cũng xuất phát từ những việc làm hàng ngày của người công nhân xây dựng, Lê Dũng Hiệp (sinh năm 1990) ở Nông Cống, Thanh Hóa đã nghĩ tới con robot lát gạch tự động. Với cấu tạo gồm 4 phần: đường ray, phần bỏ xi, bỏ gạch và giầm gạch, con robot này có thể thực hiện việc lát gạch nhanh, gọn. Hiệp cho biết: 1 người công nhân lành nghề có thể phải mất tới 40 giây để lát xong 1 viên gạch, nhưng robot lát gạch chỉ mất 10 giây. Tùy vào cấu tạo, robot có thể điều chỉnh lát 3 - 4 viên/10 giây. Quan sát con robot này mới thấy được sự tính toán công phu của Hiệp. Chỉ riêng phần giầm gạch phải có tới 3 chi tiết nhỏ gồm bình nén khí, van điện hơi và xi lanh hơi. Hiệp tâm sự: Để làm được robot lát gạch tự động, em chi mất 3 triệu đồng. Phần cho máy chỉ hết 2 triệu, còn 1 triệu em chi cho đi lại từ Thanh Hóa ra Hà Nội để mua môtơ và làm mạch. Những thứ này Thanh Hóa không có. Đoạt giải ba cuộc thi Sáng tạo Thanh thiếu niên nhi đồng toàn quốc, Hiệp vui nhưng lại lo lắng: Nếu lát gạch trong nhà, đường chỉ giữa 2 viên gạch nhỏ máy hoạt động rất tốt. Nhưng nếu lát ở đường lớn máy chưa làm được. Em sẽ tiếp tục nghiên cứu, thiết kế máy cho phù hợp.

Một robot nữa cũng khá độc đáo do em Phạm Xuân Hùng sinh năm 1989 (Tân Kỳ, Nghệ An) nghiên cứu chế tạo có tên là "Robot phun thuốc mini". Robot này có khả năng di chuyển nhiều hướng, có thiết bị quan sát bằng camera không dây để truyền hình ảnh từ robot tới màn hình tivi hoặc vi tính. Có thể điều khiển từ xa theo hệ radio sóng ngắn trong bán kính 70m. Khi nhận lệnh từ cơ cấu điều hành, bình phun thuốc dạng bột hoặc dạng lỏng gắn bên sẽ hoạt động. Hùng cho biết: Từ khi đại dịch cúm gia cầm xuất hiện em nghĩ ngay tới 1 cái máy làm thay con người phun hóa chất và vệ sinh chuồng trại. Máy cũng có thể ứng dụng cả trong công nghiệp hóa chất.

Cần được hỗ trợ

Mặc dù ý tưởng của các "nhà khoa học nhí" đã được thể hiện bằng những mô hình thực song để đưa vào ứng dụng trong cuộc sống còn rất nhiều khâu cần được hoàn thiện thêm. Nói như GS.TSKH Nguyễn Thiện Phúc - Chủ tịch Hội Robot: Những sáng tạo này mới ở mức "phát triển tự nhiên". Các em còn thiếu những kiến thức về kỹ thuật cơ bản. Do vậy để trở thành những sản phẩm có ích cần được hỗ trợ để những ý tưởng này hoàn thiện.

Em Hiệp bày tỏ: “Giá như có một doanh nghiệp hay tổ chức nào đó hỗ trợ để em tiếp tục hoàn thiện mô hình, đưa vào ứng dụng thực tế thì tốt quá. Giờ em vẫn tiếp tục nghiên cứu thêm nhưng không biết làm thế nào để sản xuất nhiều và ai sẽ là người sử dụng”. Còn Lợi cho biết, nếu được đưa vào ứng dụng trong thực tế, em sẽ cải tiến thêm một số ứng dụng như bộ phận cảm nhận hình ảnh bằng camera và điều khiển được bằng tự động hóa để có thể sai khiến được robot bằng lập trình.

Chắc chắn đây không chỉ là mong muốn của riêng Hiệp hay Lợi mà là mong muốn chung của những “nhà khoa học nhí” muốn được góp sức mình vào sự nghiệp khoa học của nước nhà.  

Nguồn: Khoa học và Đời sống, số 96 (2023), 10/10/2007, tr 6

Ảnh 2: Robot lát gạch

Xem Thêm

Tin mới

VUSTA tổng kết 15 năm triển khai Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS
Ngày 12/11/2026, tại Quảng Ninh, Ban Quản lý dự án VUSTA - Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tổ chức tổng kết dự án giai đoạn 2024-2026, đồng thời nhìn lại toàn bộ chặng đường hoạt động giai đoạn 2011-2026. Sự kiện đánh dấu 15 năm VUSTA đóng vai trò là cầu nối chiến lược, gắn kết cộng đồng cùng hệ thống y tế công của Việt Nam trong công tác phòng, chống dịch bệnh.
Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38: Lần đầu tiên trao 02 giải Đặc biệt, ghi nhận 312 đồ án dự thi
Sáng 15/11, tại Hà Nội, Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38 năm 2026 được tổ chức nhằm vinh danh những đồ án xuất sắc thuộc lĩnh vực Kiến trúc - Xây dựng. Mùa giải năm nay ghi nhận số lượng tham dự cao kỷ lục với 312 đồ án đến từ 29 trường đại học trên cả nước. Đặc biệt, lần đầu tiên trong lịch sử 38 năm tổ chức, Giải thưởng trao hai giải Đặc biệt cho những đồ án có chất lượng nổi bật.
Bắc Ninh: Hội thảo Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ
Ngày 12/11, Liên hiệp các Hội Thành phố đã phối hợp Cục Sở hữu trí tuệ- Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Hội thảo “Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ thúc đẩy hoạt động nghiên cứu phát triển và đổi mới sáng tạo trong các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn Thành phố Bắc Ninh”.
Đắk Lắk: Phát huy giá trị rừng và biển trong phát triển kinh tế xã hội của tỉnh
Việc hợp nhất tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Phú Yên đã hình thành một không gian phát triển mới, kết nối vùng cao nguyên với duyên hải, kết nối đại ngàn với Biển Đông. Đây không chỉ là sự thay đổi về địa giới hành chính mà còn mở ra cơ hội tổ chức lại không gian phát triển, khai thác và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực tự nhiên, văn hóa và con người.
Đẩy mạnh giáo dục STEM, tạo nền tảng phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tại An Giang
Ngày 12/11, Liên hiệp Hội Việt Nam phối hợp với Liên hiệp Hội tỉnh An Giang tổ chức Hội thảo “Đẩy mạnh giáo dục STEM để phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tỉnh An Giang”. Hội thảo có sự tham dự của lãnh đạo Liên hiệp Hội Việt Nam, đại diện Liên hiệp Hội các tỉnh, thành phố, các cơ quan sở ngành đại phương, trường đại học, cán bộ quản lý giáo dục và đông đảo thầy cô giáo trên địa bàn tỉnh.
Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với hành trình gìn giữ di sản Kinh Bắc
Nhân dịp kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), sáng 12/12 tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu, Bảo tồn và Phát huy Văn hóa Dân tộc (trực thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam) đã phối hợp với Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với Di sản văn hóa dân tộc”.