Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ năm, 12/06/2008 23:00 (GMT+7)

Kháng sinh đã đảo lộn thế giới y học

- Liên cầu khuẩn Streptococus(thường trú ở họng);

- Phế cầu khuẩn Diplococus pneumoniaegây viêm phế quản, viêm phổi, viêm tai mũi họng;

- Vi khuẩn bạch hầu Corynebacterium diphteriae;

- Cả xoắn khuẩn giang mai Treponema pallidumlây lan qua đường tình dục.

Ông đặt tên hoạt chất chiết được từ nấm là Penicillin.

Sau vài năm, năm 1932, trong khi nghiên cứu các phẩm nhuộm hoá học, Gerhard Domagk (Đức) đã tìm ra thuốc tiêm Prontosil, có thể chữa trị cho chuột bị nhiễm khuẩn Treptococcus. Từ đó, sulfamid, chất kháng khuẩn tổng hợp hoá học đầu tiên ra đời.

Tiếp tục công trình của Fleming, phải 15 năm miệt mài nghiên cứu, các nhà khoa học mới sản xuất được nấm Penicilliumvà sử dụng trong y khoa. Tại Trường Đại học Oxford (Anh), các nhà sinh hoá học Boris Chain và Howard Walter Florey đã xác định được đặc tính của Penicillium và thử nghiệm ở người.

Vào mùa hè 1942, ở Hoa Kỳ 129 bệnh nhân bị nhiễm khuẩn lậu cầu ( Neisseria gonorrhoeae) đã được chữa lành khi được điều trị với penicillin.Từ đây, penicillin thật sự trở thành một dược phẩm.

Ở Pháp, lúc đó đang bị Đức chiếm đóng, BS Nitti, Viện Pasteur Paris tuy đã được Fleming tặng một mẫu nấm Penicilliumđể nghiên cứu, nhưng do Viện thường xuyên bị kiểm soát ngặt nghèo đã phải bí mật nuôi cấy nấm ở tầng hầm của Viện Pasteur và khó đạt số lượng penicillin lớn.

Ở Anh, các nhà nghiên cứu đã tổng hợp được penicillin lên cơ sở chất trích từ ngô “Corn Steep liquor” nhập từ Mỹ.

Từ 1945, các công ty Dược Merck, Squibb và Pfizer hợp tác với các nhà khoa học để sản xuất penicillin.

Streptomycin, dược phẩm kháng lao được tìm ra vào năm 1943. Trong khoảng 1945 -1965, các nhà nghiên cứu đã phát minh phần lớn các kháng sinh có mặt trên thị trường hiện nay: chloramphenicol,chỉ định cho bệnh thương hàn, tetracyclin (1948) cho bệnh nhiễm trùng tai, mũi, họng, phổi, phế quản, vancomycin, gentamicin… Các kháng sinh ngăn chặn được các bệnh bạch cầu, giang mai, bệnh sốt phátban và đã cứu sống được cả triệu người. Penicillin được coi là thuốc thần kỳ chữa được rất nhiều bệnh. Ở Hoa Kỳ, bệnh viêm phổi, bệnh lao là nguyên nhân gây 25% các ca tử vong và 1960, đến 1990, thìchỉ còn 4%. Nhờ các kháng sinh, con người đã sống thọ hơn. Vào 1900, tuổi ước sống ở Pháp chỉ là 45, nay lên 80. Trong 35 năm ước sống thêm, phải kể có 10 năm là nhờ kháng sinh.

Giờ đây, nhiều vi khuẩn đã kháng với penicillin, do thuốc bị lạm dụng, sử dụng quá mức hay không đúng yêu cầu, một số vi khuẩn không còn nhạy cảm với 8 hoặc 10 kháng sinh khác nhau. Bệnh lao, một thời bị streptomycin khống chế, nay đã trỗi dậy với đại dịch AIDS và giết hại hàng năm cả 3 triệu người. Hiện nay, muốn tránh được tình trạng kháng thuốc, cần phối hợp 2 hay 3 kháng sinh hoặc phải có liên tục những kháng sinh mới. Tiếc thay, từ 1970 sáng kiến lụi dần.

Ngày 15 -6 -2005, một kháng sinh mới -Tygacil của Công ty Wyeth, sản xuất từ sự lên men vi khuẩn được chào đón và hoan nghênh nhiệt liệt. Tygacil được chỉ định cho các bệnh nhiễm trong khoang bụng và nhiễm trùng da.

Một trong những nguyên nhân kháng thuốc là sử dụng ồ ạt kháng sinh trong chăn nuôi để chữa bệnh và bổ sung vào thức ăn tăng trưởng gia súc nên năm 1974, châu Âu đã cấm sử dụng penicillin, tetracyclin, và nhiều kháng sinh khác để nuôi thúc súc vật.

Xem Thêm

Tin mới

Đắk Lắk: Góp ý Đề án điều chỉnh quy hoạch tỉnh Đắk Lắk thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050
Ngày 21/5/2026, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Đắk Lắk đã tổ chức họp Hội đồng tư vấn, phản biện và góp ý đối với Đề án điều chỉnh quy hoạch tỉnh Đắk Lắk thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. TS. Phan Xuân Lĩnh, Chủ tịch Liên hiệp hội, chủ trì cuộc họp.
Lào Cai: Khởi động dự án Bảo vệ quyền Trẻ em và Phụ nữ, xây dựng cộng đồng bền vững
Ngày 25/5, tại xã Đông Cuông, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Lào Cai phối hợp với Trung tâm Phát triển Khoa học công nghệ và Chăm sóc sức khỏe cộng đồng Yên Bái (YENBAI CDSH) tổ chức hội thảo khởi động dự án “Bảo vệ quyền Trẻ em và Phụ nữ, xây dựng cộng đồng bền vững” để giới thiệu các nội dung của Dự án và kế hoạch triển khai năm thứ nhất.
Thanh Hóa: Phản biện đề án phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao của Viện Nông nghiệp Thanh Hóa
Sáng ngày 22/5/2026, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Thanh Hóa (Liên hiệp hội) tổ chức Hội thảo khoa học phản biện “Đề án phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao đáp ứng yêu cầu đổi mới và tự chủ của Viện Nông nghiệp Thanh Hóa giai đoạn 2026 - 2030”.
Hải Phòng: Phát huy vai trò của đội ngũ trí thức trong thực hiện các đột phá về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo
Sáng 21/5, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (Liên hiệp hội) thành phố Hải Phòng phối hợp với Hội Nữ trí thức thành phố tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề: “Phát huy vai trò của đội ngũ trí thức thành phố Hải Phòng trong thực hiện các đột phá về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và nguồn nhân lực theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng”.
GS.TSKH Phan Xuân Dũng: "Hãy trao dũng khí để trí thức dám nghĩ, dám làm và đưa đất nước vươn mình"
Kỷ niệm Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam (18/5) năm nay mang ý nghĩa đặc biệt khi đất nước đang bước vào giai đoạn tăng tốc phát triển, hướng tới khát vọng vươn mình trong kỷ nguyên số. Trong dòng chảy ấy, vai trò của đội ngũ trí thức khoa học – công nghệ càng được đặt ở vị trí trung tâm, không chỉ với sứ mệnh nghiên cứu mà còn là lực lượng kiến tạo động lực phát triển mới cho quốc gia.