GS.VS.NGND Phạm Minh Hạc: Bậc 'đại sư' thời hiện đại

Tại Hội thảo khoa học “GS.VS.NGND Phạm Minh Hạc với sự phát triển khoa học giáo dục Việt Nam” mới đây, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Kim Sơn đánh giá, GS.VS.NGND Phạm Minh Hạc là một nhà khoa học, nhà giáo, một nhà quản lý, một chính trị gia, một nhà hoạt động thực tiễn trong lĩnh vực giáo dục, đã có một khoảng thời gian rất dài và có nhiều đóng góp nổi bật, to lớn cho giáo dục nước nhà.

Với tư cách là nhà khoa học, GS đã có nhiều đóng góp trong việc phát triển ngành tâm lý học nói chung và tâm lý học giáo dục Việt Nam, những nghiên cứu phát triển khoa học giáo dục, triết lý giáo dục, phương pháp giáo dục. Nhiều nghiên cứu khoa học của GS đã có đóng góp làm phát triển ngành tâm lý học, khoa học giáo dục nói chung và có đóng góp trong phát triển giáo dục Việt Nam thời kỳ hiện đại nói riêng.

Với tư cách là nhà quản lý, trải qua nhiều cương vị khác nhau, đặc biệt là cương bị Bộ trưởng Bộ Giáo dục, GS đã có những quyết sách đổi mới giáo dục vào thời kỳ đất nước đã độc lập thống nhất nhưng cũng là giai đoạn cực khó khăn, giáo dục đầy thách thức. Phương châm chỉ đạo của giai đoạn thử thách đó được GS đề ra là: “Giữ vững để không tan vỡ, khôi phục những cái đã mất, củng cố những cái còn lại và phát triển cái cần thiết”. Đó là tinh thần mang tính tình thế, có kế thừa và lựa chọn cái cần làm phù hợp với hoàn cảnh, nó cũng mang tính kế thừa, một tinh thần quan trọng của giáo dục.

Với tư cách là người đứng đầu ngành giáo dục, GS đã có nhiều đề xuất và chỉ đạo triển khai mục tiêu quốc gia về xóa nạn mù chữ và phổ cập giáo dục tiểu học vào năm 2000… Những kinh nghiệm chỉ đạo thực tiễn giáo dục nước nhà của GS hiện vẫn còn nhiều ý nghĩa tham khảo đối với công cuộc đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục và đào tạo hiện nay, đặc biệt là phát triển nền giáo dục hướng tới phát triển con người một cách toàn diện theo tinh thần chương trình giáo dục phổ thông 2018.

Hoạt động khoa học và thực tiễn của GS để lại cho những người quản lý giáo dục ngày nay nhiều bài học quan trọng. Trong đó có bài học về việc phát triển khoa học tâm lý, lấy khoa học tâm lý làm gốc căn cơ nền tảng để phát triển khoa học giáo dục. Đó là tầm nhìn xa về chính sách trong giáo dục, là tinh thần bám sát thực tiễn, tinh thần đề cao công bằng trong giáo dục, tinh thần nhân văn trong giáo dục…

Học thuật của giáo sư còn để lại ở danh mục đồ sộ các công trình, là các chuyên luận, tài liệu, giáo trình, bài báo khoa học xuất bản trong và ngoài nước. Để phát huy làm nổi bật đóng góp khoa học của giáo sư, chắc chắn còn nhiều việc cần phải làm.

Nghiên cứu đánh giá để thấy hết những đóng góp to lớn của giáo sư với ngành giáo dục, đặc biệt với cương vị Bộ trưởng Bộ Giáo dục trong lịch sử giáo dục Việt Nam hiện đại chắc chắn cần phải làm nhiều việc, cần có thêm những nghiên cứu khảo sát tỉ mỉ hơn nữa trong tương lai.

“Với những hiểu biết của cá nhân tôi với tư cách hậu học, hậu sinh, hậu bối, hậu kế, tôi thấy GS.VS.NGND Phạm Minh Hạc thực sự là bậc đại sư thời hiện đại với tất cả ý nghĩa của nó”, Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn khẳng định.

Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn cũng chia sẻ, với tư cách là người đứng đầu Bộ Giáo dục, một trong những điều khiến ông cảm may mắn và hạnh phúc là còn những người thầy lớn, bậc tiền bối để có chỗ dựa và hỏi han, trong đó có GS Phạm Minh Hạc.

Có những nền tảng gốc mà những tiền bối đã gây dựng một cách chắc chắn từ trước để nay kế thừa là niềm hạnh phúc. Có bài học lớn, tấm gương sáng để tiếp nối, soi sửa và noi theo, đó là một niềm hạnh phúc.