Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ sáu, 07/06/2013 23:17 (GMT+7)

GS Trần Thanh Vân làm được điều tưởng như không thể

Ngày 12/8 tới, tại Quy Nhơn sẽ diễn ra cuộc "Gặp gỡ Việt Nam" lần thứ 9 và khánh thành Trung tâm Quốc tế khoa học và giáo dục liên ngành với sự có mặt của 8 nhà khoa học đoạt giải Nobel. Đây là thành quả lớn sau hơn 20 năm nỗ lực của Giáo sư Trần Thanh Vân cùng những người bạn làm khoa học của ông, nhằm mục đích mà ông đau đáu nhất là "nâng cao hình ảnh của Việt Nam".

Có một sự trùng hợp kỳ lạ từ hơn 40 năm trước khi ngôi nhà của vợ chồng Giáo sư Trần Thanh Vân nằm sát vách với căn nhà đàm phán bí mật tại Gif-sur-Yvette giữa Trưởng đoàn đàm phán Việt Nam Dân chủ Cộng hòa Lê Đức Thọ với đại diện phía Mỹ Henry Kissinger. Khi ấy, hai vợ chồng ông còn trẻ nhưng đã có những nỗ lực hướng về Việt Nam. Trong khi các cuộc đàm phán hòa bình diễn ra ở bên này, trong căn nhà bên cạnh, các thành viên Hội “Giúp đỡ trẻ em Việt Nam” do vợ ông là bà Kim Ngọc làm chủ tịch, say sưa làm những tấm thiệp Giáng sinh để bán lấy tiền gửi về ủng hộ cho các em nhỏ nhà nghèo hiếu học.

Từ nhiều năm qua, Giáo sư Trần Thanh Vân nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ của Giáo sư người Pháp Odon Vallet, trao tặng hàng nghìn học bổng cho các học sinh, sinh viên Việt Nam.

Tờ Thế giới (Le Monde) của Pháp số ra ngày 27/5 có bài viết về vợ chồng ông, bắt đầu bằng một câu rất có ý nghĩa "Tháng 8 tới, vợ chồng ông bà Kim và Jean Trần Thanh Vân sẽ thêm một dòng mới vào sơ yếu lý lịch đã rất hoàn chỉnh của họ. Đó là họ sẽ khánh thành ở đất nước quê hương họ, Việt Nam, một trung tâm hội nghị quốc tế".

Tờ Thế giới nhận xét vợ chồng Giáo sư Trần Thanh Vân là những nhà khoa học có "tầm nhìn xa" và lao động cần mẫn. Nếu như đa số các nhà khoa học tập trung vào những nghiên cứu của cá nhân, thì Giáo sư Trần Thanh Vân được giới chuyên môn đánh giá cao ở khả năng tập hợp con người và tầm nhìn giúp mở đường cho các nhà khoa học trẻ tuổi.

Từ  năm 1966, khi mới 26 tuổi, ông đã sáng tạo ra một loại hình hội thảo khoa học  mới là cuộc "Gặp gỡ Moriond". Đầu tiên chỉ là cuộc gặp vài ngày giữa những nhà khoa học - những người bạn của ông, cùng nghỉ ngơi, trao đổi, đào sâu suy nghĩ những vấn đề trong lĩnh vực vật lý. Đến năm 1989, ông tổ chức cuộc "Gặp gỡ Blois" tập trung chuyên sâu hơn, mời những nhà khoa học uy tín lớn hơn. 

Đến nay, "Gặp gỡ Moriond" vẫn họp vào tháng 3 mỗi năm tại vùng Savoie ở nước Pháp, thu hút gần 400 diễn giả và nhà khoa học, còn "Gặp gỡ Blois" được tổ chức trọng thể vào tháng 5 mỗi năm, tại Lâu đài chính của thành phố Blois. Cuộc gặp gỡ này là một trong những hội thảo vật lý quốc tế uy tín nhất. Đặc biệt là Giáo sư Trần Thanh Vân đã tạo ra những cuộc gặp gỡ này để mở đường cho những nhà khoa học trẻ. 

"Những người trẻ là những người của tương lai. Tổ chức hội nghị không phải để chỉ có những người có danh tiếng đến, vì những người danh tiếng đã là của quá khứ, mà chúng ta cần cho tương lai. Đấy là lý do vì sao hội nghị Moriond nổi tiếng, vì giờ đây rất nhiều nhà khoa học đã nổi danh cho biết rằng lần đầu tiên họ trình bày ở một hội nghị quốc tế chính là tại Moriond. Điều đó khiến chúng tôi hãnh diện nhất", Giáo sư Trần Thanh Vân lý giải.

Trước đó,  Giáo sư Trần Thanh Vân mời nhà vật lý trẻ Đàm Thanh Sơn tham dự gặp gỡ từ khi mới là sinh viên, chứ không đợi đến khi trở thành giáo sư danh tiếng. Với những sáng kiến lớn này, Giáo sư Trần Thanh Vân đã trở thành người châu Á thứ 3 được Viện Vật lý Mỹ trao tặng Huy chương cao quý TATE dành cho các nhà lãnh đạo xuất sắc trong ngành.

Giáo sư Klima Boaz, thuộc Trung tâm Nghiên cứu Fermilab của Mỹ - người sát cánh cùng Giáo sư Trần Thanh Vân trong tổ chức các cuộc “Gặp gỡ Blois” hàng năm, cho rằng: “Giáo sư Trần Thanh Vân là người làm được những điều tưởng như không thể. Có nhiều điều mà chúng tôi nhìn vào và bảo thôi quên đi, nhưng Giáo sư Trần Thanh Vân vẫn cố gắng và cuối cùng ông làm được. Lúc ông nói về Trung tâm dự định xây ở Việt Nam chẳng hạn, mọi người đều nhìn ông ấy lắc đầu. Nhưng ông ấy thực sự là một người có tầm nhìn xa, dám mơ ước và dám làm.

Ông đã hiện thực hóa tầm nhìn và mơ ước của mình bằng các cuộc Gặp gỡ Moriond, Gặp gỡ Blois và bằng Trung tâm sắp khánh thành ở Việt Nam. Giáo sư có mạng lưới bạn bè rộng lớn; những cái tên mà ông nêu ra có đến 8 người từng nhận giải Nobel và sẽ đến Việt Nam là những nhân vật được mơ ước ở những hội thảo quốc tế khác, nhưng với Giáo sư Trần Thanh Vân, họ đã hồ hởi nhận lời sang dự cuộc gặp gỡ ở Việt Nam".

  Được mạng lưới đồng nghiệp bạn bè uy tín và tình nghĩa ủng hộ, Giáo sư Trần Thanh Vân đã thực hiện được mong muốn đưa hình ảnh của Việt Nam, chứng minh với thế giới là Việt Nam hoàn toàn có thể đón những nhà khoa học danh tiếng trên thế giới về tham dự các hội thảo lớn. Trung tâm quốc tế khoa học và giáo dục liên ngành sắp được khánh thành ở Quy Nhơn sẽ hiện thực hóa hơn nữa điều mong muốn đó.

Xem Thêm

Tin mới

Tăng cường năng lực, đổi mới cơ chế tài chính khoa học và công nghệ
Tháo gỡ các điểm nghẽn về cơ chế tài chính, thủ tục hành chính và quản trị rủi ro sẽ tạo động lực mạnh mẽ để cộng đồng khoa học và công nghệ cả nước tự tin bước vào giai đoạn phát triển mới, góp phần thiết thực vào sự nghiệp đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk – Thành viên tích cực của Mặt trận trong giai đoạn mới
Trong hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk là tổ chức tập hợp, đoàn kết đội ngũ trí thức KH&CN, làm cầu nối giữa trí thức với Đảng, Nhà nước và Nhân dân. Trong giai đoạn mới, phát huy vai trò thành viên của Mặt trận, Liên hiệp Hội tăng cường phối hợp, phát huy trí tuệ đội ngũ trí thức, góp phần củng cố khối đại đoàn kết và thúc đẩy tỉnh Đắk Lắk phát triển nhanh, bền vững.
VUSTA tổng kết 15 năm triển khai Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS
Ngày 12/11/2026, tại Quảng Ninh, Ban Quản lý dự án VUSTA - Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tổ chức tổng kết dự án giai đoạn 2024-2026, đồng thời nhìn lại toàn bộ chặng đường hoạt động giai đoạn 2011-2026. Sự kiện đánh dấu 15 năm VUSTA đóng vai trò là cầu nối chiến lược, gắn kết cộng đồng cùng hệ thống y tế công của Việt Nam trong công tác phòng, chống dịch bệnh.
Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38: Lần đầu tiên trao 02 giải Đặc biệt, ghi nhận 312 đồ án dự thi
Sáng 15/11, tại Hà Nội, Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38 năm 2026 được tổ chức nhằm vinh danh những đồ án xuất sắc thuộc lĩnh vực Kiến trúc - Xây dựng. Mùa giải năm nay ghi nhận số lượng tham dự cao kỷ lục với 312 đồ án đến từ 29 trường đại học trên cả nước. Đặc biệt, lần đầu tiên trong lịch sử 38 năm tổ chức, Giải thưởng trao hai giải Đặc biệt cho những đồ án có chất lượng nổi bật.
Bắc Ninh: Hội thảo Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ
Ngày 12/11, Liên hiệp các Hội Thành phố đã phối hợp Cục Sở hữu trí tuệ- Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Hội thảo “Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ thúc đẩy hoạt động nghiên cứu phát triển và đổi mới sáng tạo trong các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn Thành phố Bắc Ninh”.
Đắk Lắk: Phát huy giá trị rừng và biển trong phát triển kinh tế xã hội của tỉnh
Việc hợp nhất tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Phú Yên đã hình thành một không gian phát triển mới, kết nối vùng cao nguyên với duyên hải, kết nối đại ngàn với Biển Đông. Đây không chỉ là sự thay đổi về địa giới hành chính mà còn mở ra cơ hội tổ chức lại không gian phát triển, khai thác và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực tự nhiên, văn hóa và con người.
Đẩy mạnh giáo dục STEM, tạo nền tảng phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tại An Giang
Ngày 12/11, Liên hiệp Hội Việt Nam phối hợp với Liên hiệp Hội tỉnh An Giang tổ chức Hội thảo “Đẩy mạnh giáo dục STEM để phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tỉnh An Giang”. Hội thảo có sự tham dự của lãnh đạo Liên hiệp Hội Việt Nam, đại diện Liên hiệp Hội các tỉnh, thành phố, các cơ quan sở ngành đại phương, trường đại học, cán bộ quản lý giáo dục và đông đảo thầy cô giáo trên địa bàn tỉnh.