Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 12/11/2007 23:25 (GMT+7)

Gặp “sát thủ” rầy nâu

Chiếc máy kỳ diệu

Từ Khu kinh tế cửa khẩu Mộc Bài, chúng tôi hỏi thăm đến nhà ông Thắng “diệt rầy”, mấy anh xe ôm nhanh nhảu: “Nhà ông ấy cách đây chừng 5km, ai mà không biết!”. Lúc chúng tôi đến, ông đang bận “chăm sóc”máy để chuẩn bị cho một “chiến dịch” mới. Mùi rầy chết bốc lên khăm khẳm. Lão nông “sát thủ” rầy nâu phân bua: “Các chú thông cảm, liên tục cả tuần này đêm nào tôi cũng mở máy, rầy nâu và bọ cánh cứng chết nhiều quá, chôn không xuể nên có mùi... thối. Mỗi đêm tôi thu được cả thúng rầy đó!”.

Ông Thắng học hết đệ nhị (tương đương lớp 11 bây giờ) rồi quay về làm nông dân thứ thiệt. Ông có 4 người con, con út hiện là kỹ sư bảo vệ thực vật. Là nông dân thực thụ nhưng ông thường nghĩ làm cách nào để bảo vệ mùa màng hiệu quả và rẻ nhất. Năm 1991, ông được chọn đi học lớp bảo vệ thực vật do Chi cục Bảo vệ thực vật tổ chức. Kết thúc khóa học, ông được chọn làm giáo viên giảng về bảo vệ thực vật (do FAO tài trợ). “Nhưng dù vậy tôi vẫn phải bó tay nhìn lũ rầy tác oai tác quái. Dù đã sáng chế được nhiều thứ như máy cày đẩy tay, máy sấy thuốc lá nhưng tôi vẫn phải diệt sâu rầy bằng cách vác bình đi phun thuốc nên tôi ức lắm” – ông nhớ lại.

Thế rồi dịch rầy nâu, bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá hoành hành trên hàng trăm ngàn hecta lúa của bà con Đồng bằng sông Cửu Long. “Tôi không thể ngồi yên được nữa, phải nghĩ cách cứu lúa thôi” – ông nói. Một lần tình cờ nhìn thấy chiếc vợt bắt muỗi của Trung Quốc, ông liền nảy ra ý định làm một cái máy thu côn trùng. Ông tìm đến anh Trần Quốc Trung (em ruột anh Trần Quốc Hải - người chế tạo máy bay trực thăng tại Tây Ninh) để nhờ lo phần điện. Hai người bàn bạc và quyết định sẽ làm cho bằng được.

Sau nhiều lần thất bại, chiếc máy “thu” côn trùng của ông Thắng cũng ra đời. Trong tờ giới thiệu máy, chỉ ghi đơn giản: “Nguồn điện 220V và 12V (acquy) chuyển ra 2.000V, sử dụng điện cao nhất 1kWh/đêm, bình acquy 50A cứ 2 đêm sạc 1 lần. Mỗi đêm máy có thể diệt được 5kg rầy nâu, bọ cánh cứng”.

Tuy đơn giản vậy nhưng với bà con xã Tân Thuận thì đây quả là chiếc máy thần kỳ. Anh Tư Ngọc, hàng xóm của ông Thắng khoe: “Khoái nhất là từ ngày có máy này, bọn muỗi bị thu hết vào máy, ngủ khỏi cần mắc mùng”. Từ khi đưa thiết bị này vào thực nghiệm, tỷ lệ rầy nâu trên cánh đồng của ông Thắng (3ha) giảm đến 90%. Ông cho biết, nếu áp dụng thiết bị này và phun thêm thuốc Applaud 10Wp, thì khả năng tiêu diệt dịch rầy nâu đang hoành hành hiện nay là rất cao.

Thiếu vốn để làm khoa học

“Hiện đại như vậy nhưng giá của máy diệt rầy nâu chưa đến 2 triệu đồng. Chúng tôi đã bán được 1 máy cho trang trại Đoàn Kết ở huyện Chơn Thành (Bình Phước) và có hàng chục đơn đặt hàng nhưng chưa thực hiện được. Tôi bàn với vợ bán một vườn tầm vông (một loại tre) được gần 2 triệu đồng lấy vốn làm máy khác” – ông Thắng cho biết. Ngay cả dự định đăng ký bản quyền ông cũng đành gác lại vì chi phí quá cao (khoảng 4,5 triệu đồng).

Mong ước lớn nhất của ông Thắng và anh Trung hiện nay là có đủ vốn để phát triển sản xuất. Vì vậy ông mạnh dạn viết thư gửi Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng. Trong bức thư ngày 26/10/2006, ông Thắng viết: “Qua thông tin đại chúng những ngày gần đây về dịch rầy nâu gây tác hại trên những đồng lúa, tôi mạnh dạn sáng chế thành công lưới diệt rầy nâu, muỗi bướm và côn trùng. Đã được thực nghiệm trên những đồng ruộng tại xã Tân Lập và thông báo cho các ngành liên quan trong tỉnh. Nhưng tôi là nông dân nghèo, không có điều kiện để phát huy nhanh công trình này. Nay tôi viết thư này kính trình Thủ tướng xem xét, mong Thủ tướng quan tâm”.

Hy vọng rằng qua bài báo này, hai nông dân ham sáng tạo sẽ được những nhà “mạnh thường quân” giúp đỡ để đưa ý tưởng sáng tạo trở thành hiện thực, cứu nguy cho những cánh đồng lúa đang chết dần vì dịch rầy nâu.

Anh Trần Quốc Trung cho biết: Máy chạy hoàn toàn tự động. Hệ thống điện được thiết kế khá đơn giản nhưng hiệu quả: dùng đèn i-on để dụ rầy nâu, bướm, muỗi đến với thiết bị và chạm vào lưới điện rồi chết.

Khi đêm xuống (thời điểm rầy đi phá lúa), thiết bị sẽ tự phát sáng bằng mắt thần gắn bên cạnh hộp điện.

Trên hộp điện có một mảnh kim loại nhạy cảm với nước, chỉ cần vài giọt nước rơi vào là hệ thống điện tự động tắt để đảm bảo an toàn cho thiết bị và nông dân. Sau khi đặt cố định, bà con không cần phải mở công tắc cho thiết bị. Máy đặt cao khoảng 2m, có hộp bảo vệ bằng kim loại nên rất an toàn.

Xem Thêm

GS.TSKH Nguyễn Đức Cương: Khoa học là một hành trình dài và không phải lúc nào cũng có kết quả ngay
Sinh năm 1945 tại Huế, ông là nhà khoa học hàng đầu về hàng không - vũ trụ của Việt Nam, đã có hơn nửa thế kỷ cống hiến cho ngành khoa học kỹ thuật hàng không vũ trụ. Không chỉ là người đặt nền móng cho các sản phẩm bay tiết kiệm chi phí cho Việt Nam, ông còn là người thầy tâm huyết, truyền cảm hứng và kiến thức cho nhiều thế hệ, góp phần đưa ngành hàng không Việt Nam đạt được những bước tiến mới.

Tin mới

Thanh Hoá: Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm 2026
Ngày 10/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Thanh Hóa (Liên hiệp hội) tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành mở rộng lần thứ VII, khoá VII, nhiệm kỳ 2024 - 2029; sơ kết 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026.
Lâm Đồng: Kết nối sức mạnh - Khơi thông nguồn lực phát triển năng lượng tái tạo
Chiều ngày 09/7, tại Đà Lạt, Hiệp hội Điện gió và Mặt trời tỉnh Lâm Đồng (Hội thành viên Liên hiệp Hội) tổ chức Hội nghị thường niên năm 2026 nhằm đánh giá kết quả hoạt động năm 2025 và 6 tháng đầu năm 2026, đồng thời đề ra phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm cho 6 tháng cuối năm.
Liên hiệp Hội tỉnh Hà Tĩnh và Quảng Trị tăng cường trao đổi kinh nghiệm
Chiều ngày 09/7, Đoàn công tác Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (LHH) tỉnh Quảng Trị do Tiến sĩ Trần Văn Tuân – Chủ tịch Liên hiệp Hội làm Trưởng đoàn đã có buổi thăm, làm việc và trao đổi kinh nghiệm tại LHH tỉnh Hà Tĩnh. Tiếp và làm việc với đoàn có Tiến sĩ Bùi Khắc Bằng – Chủ tịch LHH tỉnh Hà Tĩnh cùng đại diện các ban chuyên môn.
Đắk Lắk: Liên hiệp hội sơ kết công tác 6 tháng đầu năm
Chiều ngày 09/7, Liên hiệp hội tỉnh Đắk Lắk đã tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành (mở rộng) nhằm sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai phương hướng, nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026; đồng thời cho ý kiến đối với các nội dung chuẩn bị Đại hội Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2031.
GS.TSKH Nguyễn Đức Cương: Khoa học là một hành trình dài và không phải lúc nào cũng có kết quả ngay
Sinh năm 1945 tại Huế, ông là nhà khoa học hàng đầu về hàng không - vũ trụ của Việt Nam, đã có hơn nửa thế kỷ cống hiến cho ngành khoa học kỹ thuật hàng không vũ trụ. Không chỉ là người đặt nền móng cho các sản phẩm bay tiết kiệm chi phí cho Việt Nam, ông còn là người thầy tâm huyết, truyền cảm hứng và kiến thức cho nhiều thế hệ, góp phần đưa ngành hàng không Việt Nam đạt được những bước tiến mới.
Đắk Lắk: Ứng dụng AI “nghe” độ chín sầu riêng
TS. Lê Minh Tân và CN. Hoàng Ngọc Trung Nguyên (Trường Đại học Tây Nguyên) đã nghiên cứu thành công giải pháp: “Máy phân loại quả sầu riêng theo độ chín sử dụng AI phân tích âm thanh”. Giải pháp này đã đọat giải Nhì Hội thi Sáng tạo Kỹ thuật tỉnh Đắk Lắk (2024-2025) khu vực phía Tây.