Estrogen & Ung thư nội mạc tử cung
Ung thư nội mạc tử cung thường gặp ở phụ nữ các nước phát triển. Ở Hoa Kỳ, loại bệnh này chiếm khoảng phân nửa ung thư cơ quansinh dục nữ và đứng hàng thứ tư sau ung thư vú, ruột và phổi; chiếm khoảng 6% tất cả ung thư ở phụ nữ. Năm 20020, ghi nhận có khoảng 39.300 trường hợp mới và tử vong 6.600 trường hợp trên toàn cầu. Ởchâu Âu, suất độ khoảng 15/100.000 phụ nữ trong 1 năm. Ở châu Á suất độ thấp hơn, tại Hồng Kông ghi nhận tần suất là 0,1/100.000 dân.![]() |
Tăng sản nội mạc tử cung |
Tại TP. HCM theo ghi nhận quần thể năm 2006, ung thư này đứng hàng thứ 10 trong các loại ung thư phái nữ và thứ 3 trong ung thư cơ quan sinh dục nữ, với tuần suất 3,1/100.000 phụ nữ.
Nhiều y văn cho thấy có sự tương quan giữa tăng nồng độ estrogen và carcinom nội mạc tử cung.
![]() |
Phẫu thuật cắt bướu buồng trứng. |
Bệnh đa nang buồng trứng(polycystic ovarin disease): ung thư nội mạc tử cung thường xảy ra ở người lớn tuổi, 2/4 trường hợp đã hết kinh, chỉ có khoảng 5% xảy ra ở người trẻ hơn 40 tuổi, trong nhóm này có khoảng 20 – 25% trường hợp không rụng trứng do bệnh đa nang buồn trứng (hội chứng Stein – Leventhal).
Do không rụng trứng nên không tạo ra hoàng thể, thiếu đi kích tố progesteron gây ra sự kích thích liên tục của estrogen.
Các tài liệu nghiên cứu cho thấy, tỉ lệ bệnh nhân dưới 40 tuổi có bệnh đa nang buồng trứng bị ung thư nội mạc tử cung khoảng 20%.
Điều trị bằng estrogen: những phụ nữ mãn kinh, hoạt động của buồng trứng suy giảm và ngừng hẳn. Vì quan niệm estrogen có thể làm lâu già nên estrogen đã được dùng rộng rãi trong khoảng thời gian trước đây; tuy rằng tác dụng phụ của nó cũng đã được lưu ý từ lâu. Một báo cáo cho thấy có sự gia tăng rõ rệt tỉ lệ ung thư nội mạc tử cung trên số người sử dụng estrogen thay thế.
Antune nghiên cứu trên 339 bệnh nhân ung thư nội mạc tử cung cho thấy tỉ lệ sử dụng estrogen thay thế là 19% và nguy cơ so với bình thường là 4,3 lần.
Sự liên hệ giữa tăng sản và ung thư nội mạc tử cung:
Tăng sản nội mạc tử cung là bệnh lý thường kèm theo xuất huyết bất thường của tử cung. Sự xuất huyết này còn được gọi là xuất huyết chức năng nghĩa là không do một tổn thương thực thể nào gây ra. Sự tăng sản này xảy ra do sự kích thích liên tục của estrogen mà không kèm theo tác động phối hợp chu kỳ của progesteron, vì thế bệnh thường gặp ở những phụ nữ không rụng trứng, sắp hết kinh hoặc mãn kinh. Do bị estrogen tác động liên tục thì không bị xuất huyết; chỉ khi lượng estrogen tự nhiên tụt xuống hoặc là do ngừng sử dụng estrogen thì mới có xuất huyết.
Hầu hết các tác giả đều thống nhất tăng sản dơn giản hiếm khi đưa đến ung thư nội mạc tử cung; ngược lại tăng sản nội mạc dạng tuyến có kèm không điển hình tế bào và cấu trúc (tăng sản phức tạp) có thể dẫn đến ung thư nội mạc tử cung.
Hiện nay có thể kết luận tăng nồng độ estrogen (ngoại sinh hoặc nội sinh) có thể dẫn đến tăng sinh hoặc ung thư nội mạc tử cung trên một số phụ nữ.
Khoa học đã khẳng định mối liên quan tăng estrogen và ung thư nội mạc tử cung, tất cả bệnh lý làm tăng estrogen đều làm tăng nguy cơ này. Ngoài bệnh lý làm tăng estrogen còn có những trường hợp tăng estrogen từ ngoài đưa vào (thuốc điều trị, ăn uống…). Ở những phụ nữ có nguy cơ cao bị ung thư nội mạc tử cung cần chú ý đến các loại estrogen ngoại sinh.










