Để sản phẩm thịt lợn có tỷ lệ nạc cao

Xây dựng dòng cao sản

Đối với lợn, xây dựng dòng cao sản bao hàm cốt yếu chọn lọc theo các tính trạng:

- Số lợn con/ổ/lứa nhiều;

- Tăng khối lượng/ngày cao; P xuất chuồng theo tiêu chí;

- Tỷ lệ nạc thường cao hơn trung bình của các dòng khác, đạt tiêu chuẩn xác định.

Xây dựng các dòng cao sản (theo mô hình tháp di truyền ba hệ) là nhằm ổn định các tính trạng (sinh sản, tăng trưởng, tỷ lệ nạc) ở mức độ trên trung bình của quần thể, phát hiện những con đực và nhóm cái thuộc dòng nào đạt tiêu chuẩn kỷ lục (record) về các tính trạng đó. Vì vậy song song với việc đào tạo dòng và theo hệ thống của dòng, nên thường xuyên theo dõi và đánh giá giá trị giống của những con đực, con cái tốt được phát hiện, xây dựng thêm các dòng cái, nhóm đực được chọn lọc để đẩy nhanh tốc độ tiến đến dòng cao sản.

Xác định giá trị giống (EBV)

Vì lợn đẻ nhiều con mà chu trình sinh sản và sinh trưởng tương đối ngắn cho nên nếu thực thi đúng và cẩn trọng các phương pháp chọn lọc, theo dõi, đánh giá... thì trong vòng 3 - 4 năm đã có thể đánh giá được các con đực và con cái được chọn làm giống của cả ba hệ GGP, GP và P. Tiến bộ di truyền ( D g) của các tính trạng của cả ba thế hệ chính là mục tiêu việc xây dựng dòng cao sản. Trong lĩnh vực này các công trình của INRA (Pháp) (1979), Johansson (1981), Hill và Webb (1982, Briew (1986)... khi cho lai lợn đực Large White với lợn cái Meishan (Trung Quốc) chỉ trong một thời gian ngắn đã tạo được những dòng sinh sản siêu cao (prolific), năng suất trung bình 12 con/ổ/lứa; 8,4 con nái/năm đồng thời làm giảm giá thành của lợn con sữa được 20 – 30%...

Tỷ lệ nạc cao

Xu hướng nuôi lợn sản phẩm thịt có tỷ lệ nạc cao hiện nay đã trở thành phổ biến trên phạm vi toàn thế giới. Thậm chí có nước, có dòng đã đạt mức kỷ lục ³ 60% nạc, độ mỡ lưng £ 1 cm. Nước ta có nguồn gen lợn địa phương đa dạng và phong phú nhưng sản phẩm thịt lại có tỷ lệ mỡ cao nên cũng đã bắt đầu tạo nên những giống, dòng (thuần hay lai) có tỷ lệ nạc cao để đáp ứng nhu cầu của nhân dân lao động và tham gia vào thị trường khu vực, thế giới. Đó là một chủ trương đúng đắn và là một công việc phù hợp. Viện Chăn nuôi (Trung tâm nghiên cứu lợn Thuỵ Phương, trại lợn PIC) đang tiến hành nghiên cứu, thực nghiệm tạo nên các dòng cao sản về tỷ lệ nạc cao theo mô hình:

- Tháp di truyền ba hệ

- Xác định con giống (EBV), tìm kiếm tiến bộ di truyền về các tính trạng sinh sản nhiều con, tăng trưởng nhanh, tỷ lệ nạc cao... trong các dòng đang tạo và đàn hạt nhân.

- Ứng dụng kỹ thuật di truyền – dinh dưỡng (genetic nutrition) theo khẩu phần giai đoạn sinh trưởng để đảm bảo chu kỳ sinh sản và tốc độ tăng khối lượng bình ổn.

- Chọn lọc và bảo tồn chu đáo các nhóm đực, dòng cái đã được xác định giá trị giống.

Công việc này rất cần thiết, nên khuyến khích. Tuy nhiên cần chú ý “gen tỷ lệ nạc cao”, theo di truyền phân tử, là cả một phức hệ gen như PITI, FATI, RYRI, Hhal (Halothane)... hoạt động tổng hợp, vì vậy về mặt kiểu hình, nên ứng dụng các giải pháp sau đây để đẩy nhanh việc xây dựng các dòng cao sản:

- Chọn sử dụng những con đực có % nạc cao theo tiêu chuẩn hay trên tiêu chuẩn;

- Sử dụng một áp lực chọn lọc (index selection) cao trong các dòng đang hình thành;

- Kiểm tra chính xác tiến bộ di truyền của từng dòng theo từng năm, từng lứa, từng thế hệ theo tiêu chí đã định trước.

Trong thời buổi hiện nay, khi đã hoàn thành xây dựng được một dòng cao sản, thì kết quả đó phải được một Hội đồng khoa học cơ sở thẩm định và công nhận.

Tiếp theo, nên làm các thủ tục để đăng ký quyền sở hữu trí tuệ, có thể ở nước ta các thủ tục về vấn đề này vẫn chưa được đầy đủ nhưng trên thị trường quốc tế hiện nay là một biện pháp bắt buộc.

Tiến xa hơn, khi có dòng cao sản gốc thì nên tiếp tục nhân giống theo dòng tạo ra những dòng thương phẩm (tức tạo nên các sản phẩm hàng hoá có tỷ lệ nạc cao), mà sản phẩm thì phải có thương hiệu vì trong nên kinh tế thị trường ngày nay thì thương hiệu là chứng minh cụ thể cho chất lượng sản phẩm và là công cụ cạnh tranh thương mại.