Đau ở tinh hoàn

Tinh hoàn đau, sưng, nhạy cảm khi sờ nắn, có thể do một số bệnh ở tinh hoàn; mức độ ảnh hưởng đến sinh sản phụ thuộc vào từng loại bệnh và sự lành mạnh của tinh hoàn còn lại:

Ung thưtinh hoàn: Thường có bệnh cảnh là một tinh hoàn to, rắn nhưng không đau. Ung thưtinh hoàn tương đối hiếm gặp, thường xảy ra ở nam giới độ tuổi 15 - 25 (có tài liệu nói đến 30), nhất là khi có một tinh hoàn không xuống. Cách đề phòng là cần tập thói quen tự kiểm tra tinh hoàn ít nhất mỗi tháng 1 lần, nếu thấy có cục cứng dù có vẻ nhỏ cũng cần được thầy thuốc khám. Mào tinh sưng ít thường không nguy hiểm nhưng có cục cứng ở tinh hoàn thì cần phải làm sinh thiết (lấy một ít mô tinh hoàn để xét nghiệm ) để xem có bị ung thưkhông.

Cách điều trị duy nhất với ung thưtinh hoàn là mổ cắt bỏ tinh hoàn bị bệnh, để lại tinh hoàn lành, do đó khả năng tình dục và sinh sản ít khi bị ảnh hưởng nhiều. Liệu pháp tia xạ, hoá liệu pháp và mổ cắt bỏ hạch có thể thực hiện để điều trị bổ sung.

Nang ở mào tinh hoàn: (mào tinh hoàn nằm phía sau tinh hoàn, nơi tinh trùng trưởng thành dần, khi phát triển thành nang thì sưng do ứ nước), cũng có thể gây sốt và xuất tiết ở dương vật. Không ảnh hưởng đến khả năng sinh sản nếu nhưchỉ bị một bên.

Giãn tĩnh mạch tinh hoàn: nếu các tĩnh mạch có chức năng đưa máu ra khỏi tinh hoàn bị giãn thì phần bao quanh tinh hoàn cũng bị sưng to nhưng có thể mất khi nằm. Giãn tĩnh mạch vẫn thường được coi là có ảnh hưởng đến khả năng sinh sản. Tuy hiếm nhưng có khi cần phải cắt bỏ những tĩnh mạch giãn nhưng kết quả của can thiệp ngoại khoa này cũng không mấy mỹ mãn.

Viêm tinh hoàn: Thường do biến chứng của quai bị, trẻ trai có thể thấy tinh hoàn sưng đau trong 1-2 ngày sau đó giảm và thường không để lại di chứng gì nhưng người trẻ hay người trưởng thành có thể bị biến chứng viêm tinh hoàn sau quai bị dẫn đến giảm số lượng tinh trùng.

Xoắn tinh hoàn: Xảy ra khi tinh hoàn bị xoắn vặn, thừng tinh bị nghẽn tắc và máu không đến nuôi dưỡng tinh hoàn. Phần lớn xảy ra ở nam dưới 30 tuổi, thường gặp hơn ở trẻ em hay tuổi vị thành niên, quanh tuổi dậy thì và gây ra đau dữ dội kèm sưng tinh hoàn.

Xoắn tinh hoàn làm cho máu không cung cấp cho tinh hoàn nên có thể gây ra teo hay thậm chí có thể gây nhiễm khuẩn tinh hoàn; sản xuất ra tinh trùng và hormon testosterone cũng kém đi nên cóảnh hưởng đến khả năng sinh sản ởbên đó. Bệnh cảnh của xoắn tinh hoàn là: đau đột ngột ở tinh hoàn; sưng, rất nhạy cảm khi sờ nắn; buồn nôn hay nôn, có thể có sốt; đau vùng bụng; ngất và nhức đầu; tinh hoàn bệnh co lên cao. Xoắn tinh hoàn cần phải được can thiệp ngoại khoa càng sớm càng tốt, nên trong 6 giờ đầu sau khi có triệu chứng để cứu tinh hoàn.

Nếu bạn sưng đau thường xuyên thì nên đến sớm các cơsởchuyên khoa để sớm phát hiện và điều trị bệnh.

Nguồn: KH&ĐS Số 85 Thứ Hai 23/10/2006