Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ năm, 29/09/2022 09:25 (GMT+7)

Cha đẻ máy tính lượng tử xuất sắc giành giải thưởng 'Oscar của khoa học'

Nhà vật lý lý thuyết chưa bao giờ có việc làm ổn định đã xuất sắc giành được giải thưởng hấp dẫn nhất giới khoa học vì những đóng góp tiên phong của mình trong lĩnh vực máy tính lượng tử.

tm-img-alt

David Deutsch - người giành được giải thưởng trị giá 3 triệu USD với đề tài liên quan đến máy tính lượng tử. “Đó là một thí nghiệm với suy nghĩ liên quan đến máy tính có chứa thành phần lượng tử trong đó. Ngày nay nó được gọi là máy tính lượng tử phổ thông, nhưng tôi nghĩ phải mất 6 năm nữa mới tạo ra được chiếc máy tính giống với ý tưởng của tôi.” - Deutsch nhớ lại. Deutsch sinh ra ở Israel, với cha mẹ là những người sống sót sau thảm họa Holocaust, và lớn lên ở phía bắc London, nơi gia đình ông điều hành một nhà hàng. Ông được nhà vật lý Dennis Sciama của Đại học Oxford hướng dẫn làm luận văn tiến sĩ về lý thuyết lượng tử. Ông này cũng từng hướng dẫn cho Stephen Hawking và Lord Rees, một nhà thiên văn học hoàng gia. Càng đi sâu vào nền tảng của lý thuyết, Deutsch càng yêu thích trường phái Đa thế giới do nhà vật lý Hoa Kỳ Hugh Everett III đề xuất vào năm 1957. Từ đó, ông phát triển ngành tính toán lượng tử với các mô tả về phân tử lượng tử (hay còn được biết đến là "qubit"). Ông cũng là người đầu tiên viết thuật toán lượng tử vượt trội hơn thuật toán kinh điển. Giải thưởng Đột phá - do Sergey Brin, Mark Zuckerberg, Yuri Milner và một số người khác thành lập - được những người sáng lập Thung lũng Silicon mô tả là "giải Oscar của khoa học", được trao hàng năm cho các nhà khoa học và nhà toán học có những nghiên cứu xuất sắc. Năm nay một giải vật lý, ba giải khoa học đời sống và một giải toán học đã được trao tặng, mỗi giải thưởng trị giá 3 triệu đô la. Deutsch đã chia sẻ giải thưởng của mình với Peter Shor tại MIT, một chuyên gia về thuật toán lượng tử, và Gilles Brassard tại Đại học Montreal và Charles Bennett tại IBM ở New York, người đã phát triển các dạng mật mã lượng tử không thể phá vỡ và giúp phát minh ra dịch chuyển lượng tử - một cách gửi thông tin từ nơi này sang nơi khác. Giải nhì thuộc về Clifford Brangwynne từ Đại học Princeton và Anthony Hyman từ Viện Di truyền và Sinh học Tế bào Phân tử Max Planck. Hai nhà khoa học đã khám phá ra các protein tụ thành các nhóm giống nhau có liên quan đến bệnh thoái hóa thần kinh.

Người chiến thắng giải nhì, Clifford Brangwynne từ Đại học Princeton. Một nhóm nghiên cứu tại DeepMind đã giành giải ba về khoa học sự sống cho AlphaFold, một chương trình trí tuệ nhân tạo dự đoán cấu trúc của gần như mọi loại protein mà khoa học biết đến. Trước đại dịch, những người chiến thắng giải thưởng Đột phá sẽ được nhận giải thưởng của họ tại một sự kiện hoành tráng, quy tụ nhiều ngôi sao ở Thung lũng Silicon. Nhưng nếu buổi lễ được tổ chức vào năm nay, Deutsch, cũng khó có thể tham dự. “Tôi thích những cuộc trò chuyện,” ông chia sẻ. "Nhưng tôi không thích đi đâu cả."

Người chiến thắng giải nhì, Clifford Brangwynne từ Đại học Princeton. Một nhóm nghiên cứu tại DeepMind đã giành giải ba về khoa học sự sống cho AlphaFold, một chương trình trí tuệ nhân tạo dự đoán cấu trúc của gần như mọi loại protein mà khoa học biết đến. Trước đại dịch, những người chiến thắng giải thưởng Đột phá sẽ được nhận giải thưởng của họ tại một sự kiện hoành tráng, quy tụ nhiều ngôi sao ở Thung lũng Silicon. Nhưng nếu buổi lễ được tổ chức vào năm nay, Deutsch, cũng khó có thể tham dự. “Tôi thích những cuộc trò chuyện,” ông chia sẻ. "Nhưng tôi không thích đi đâu cả."

Lê Trang (theo The Guardian)

Xem Thêm

Tin mới

VUSTA tổng kết 15 năm triển khai Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS
Ngày 12/11/2026, tại Quảng Ninh, Ban Quản lý dự án VUSTA - Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tổ chức tổng kết dự án giai đoạn 2024-2026, đồng thời nhìn lại toàn bộ chặng đường hoạt động giai đoạn 2011-2026. Sự kiện đánh dấu 15 năm VUSTA đóng vai trò là cầu nối chiến lược, gắn kết cộng đồng cùng hệ thống y tế công của Việt Nam trong công tác phòng, chống dịch bệnh.
Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38: Lần đầu tiên trao 02 giải Đặc biệt, ghi nhận 312 đồ án dự thi
Sáng 15/11, tại Hà Nội, Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38 năm 2026 được tổ chức nhằm vinh danh những đồ án xuất sắc thuộc lĩnh vực Kiến trúc - Xây dựng. Mùa giải năm nay ghi nhận số lượng tham dự cao kỷ lục với 312 đồ án đến từ 29 trường đại học trên cả nước. Đặc biệt, lần đầu tiên trong lịch sử 38 năm tổ chức, Giải thưởng trao hai giải Đặc biệt cho những đồ án có chất lượng nổi bật.
Bắc Ninh: Hội thảo Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ
Ngày 12/11, Liên hiệp các Hội Thành phố đã phối hợp Cục Sở hữu trí tuệ- Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Hội thảo “Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ thúc đẩy hoạt động nghiên cứu phát triển và đổi mới sáng tạo trong các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn Thành phố Bắc Ninh”.
Đắk Lắk: Phát huy giá trị rừng và biển trong phát triển kinh tế xã hội của tỉnh
Việc hợp nhất tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Phú Yên đã hình thành một không gian phát triển mới, kết nối vùng cao nguyên với duyên hải, kết nối đại ngàn với Biển Đông. Đây không chỉ là sự thay đổi về địa giới hành chính mà còn mở ra cơ hội tổ chức lại không gian phát triển, khai thác và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực tự nhiên, văn hóa và con người.
Đẩy mạnh giáo dục STEM, tạo nền tảng phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tại An Giang
Ngày 12/11, Liên hiệp Hội Việt Nam phối hợp với Liên hiệp Hội tỉnh An Giang tổ chức Hội thảo “Đẩy mạnh giáo dục STEM để phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tỉnh An Giang”. Hội thảo có sự tham dự của lãnh đạo Liên hiệp Hội Việt Nam, đại diện Liên hiệp Hội các tỉnh, thành phố, các cơ quan sở ngành đại phương, trường đại học, cán bộ quản lý giáo dục và đông đảo thầy cô giáo trên địa bàn tỉnh.
Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với hành trình gìn giữ di sản Kinh Bắc
Nhân dịp kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), sáng 12/12 tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu, Bảo tồn và Phát huy Văn hóa Dân tộc (trực thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam) đã phối hợp với Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với Di sản văn hóa dân tộc”.