Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ sáu, 21/01/2005 18:06 (GMT+7)

Cậu bé chăn bò và bí quyết xây tháp Chăm ở thế kỷ 21

Cuối cùng thì ước mong gần như hoang tưởng của cậu bé chăn bò Lê Văn Chỉnh ngày xưa, bên cụm tháp Chăm Khương Mỹ xứ Quảng đã thành hiện thực. Ông Chỉnh là người đầu tiên xây được tháp Chăm vào đầuthế kỷ 21, bằng kỹ thuật mài chập những viên gạch do chính mình nghiên cứu, chế tác.

Khuôn mặt gầy gò, hốc hác, sau gần bốn tháng dồn sức cho công việc của ông nay rạng rỡ hẳn lên. Thế là sau gần 20 năm mày mò, chế tác gạch Chăm, nhiều khi thóc trong bồ của vợ con không còn đủ choông bán lấy tiền mua củi nung gạch và cả những cơn hen suyễn hành hạ từng ngày..., cuối cùng, ông Lê Văn Chỉnh đã có được ngôi tháp Chăm mới.

Hồi đầu, cực khổ lắm mới làm được những mảng tháp Chăm có điêu khắc bằng kỹ thuật mài chập, nên ông chẳng dám hy vọng mình có thể xây lại tháp Chăm. Đã có lần, tưởng chừng không sống nổi vì căn bệnhhen suyễn, ông đem công thức chế tác hiến tặng huyện Duy Xuyên, nơi có khu tháp Mỹ Sơn. Nhưng rồi chẳng ai dám tiếp nhận. Đang giữa lúc buồn bã, ông Lê Tuấn Khải, giám đốc Công ty TNHH Vân Nam, TPHCM, đã đến nhờ ông xây cho một ngôi tháp Chăm trong khuôn viên nhà hàng ẩm thực Apsara ở Đà Nẵng.

Thế là ước mơ xây lại cụm tháp Chăm Khương Mỹ xứ Quảng lại trở về, thôi thúc ông... Giờ thì, công việc đã hoàn tất. Ngôi tháp đang vươn lên giữa phố phường. Ông Chỉnh "bật mí", tháp Chăm vĩ đại, kỳbí chính nhờ những viên gạch có tính năng độc đáo. Bởi vậy, khi nghiên cứu kiến trúc tháp Chăm, ông đã không choáng ngợp trước những đền cao tháp lớn mà chỉ chăm chú vào cách chế tác gạch. Phươngpháp của ông là sử dụng loại lò nung dành cho sản xuất xây dựng. Đặc điểm của loại lò này là không thể đập giã bằng tay (như trong chế tác thử nghiệm). Đồng thời, ông còn cho thay khuôn gỗ bằng khuônkim loại, dùng dầu bôi trơn trước mỗi lần in gạch. Để viên gạch đạt độ phẳng cao nhất, ông lại dùng hàng trăm mâm gỗ phơi gạch tươi cùng một hệ thống giàn phơi có mái lợp. Ông cũng không ủ gạch mớira lò dưới hầm đất một thời gian rồi mới đem xây, mà dùng nước tưới cầm chừng.

Từ việc xây tháp, ông Chỉnh cho rằng người xưa xây một ngôi hay một cụm tháp, nhiều lắm cũng chỉ tốn chừng 10-15 năm chứ không kéo dài đến hàng mấy chục năm hay cả thế kỷ như mọi người vẫn nghĩ. Ôngnói: "Tôi muốn tôn vinh sự thông tuệ của người xưa trước những ngôi tháp còn chứa đựng rất nhiều điều bí ẩn cần được khám phá, nghiên cứu tiếp, mà viên gạch Chăm mới chỉ là một phần nhỏ được hélộ".

Nguồn: http://vnexpress ngày 16/7/2003

Xem Thêm

Tin mới

VUSTA tổng kết 15 năm triển khai Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS
Ngày 12/11/2026, tại Quảng Ninh, Ban Quản lý dự án VUSTA - Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tổ chức tổng kết dự án giai đoạn 2024-2026, đồng thời nhìn lại toàn bộ chặng đường hoạt động giai đoạn 2011-2026. Sự kiện đánh dấu 15 năm VUSTA đóng vai trò là cầu nối chiến lược, gắn kết cộng đồng cùng hệ thống y tế công của Việt Nam trong công tác phòng, chống dịch bệnh.
Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38: Lần đầu tiên trao 02 giải Đặc biệt, ghi nhận 312 đồ án dự thi
Sáng 15/11, tại Hà Nội, Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38 năm 2026 được tổ chức nhằm vinh danh những đồ án xuất sắc thuộc lĩnh vực Kiến trúc - Xây dựng. Mùa giải năm nay ghi nhận số lượng tham dự cao kỷ lục với 312 đồ án đến từ 29 trường đại học trên cả nước. Đặc biệt, lần đầu tiên trong lịch sử 38 năm tổ chức, Giải thưởng trao hai giải Đặc biệt cho những đồ án có chất lượng nổi bật.
Bắc Ninh: Hội thảo Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ
Ngày 12/11, Liên hiệp các Hội Thành phố đã phối hợp Cục Sở hữu trí tuệ- Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Hội thảo “Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ thúc đẩy hoạt động nghiên cứu phát triển và đổi mới sáng tạo trong các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn Thành phố Bắc Ninh”.
Đắk Lắk: Phát huy giá trị rừng và biển trong phát triển kinh tế xã hội của tỉnh
Việc hợp nhất tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Phú Yên đã hình thành một không gian phát triển mới, kết nối vùng cao nguyên với duyên hải, kết nối đại ngàn với Biển Đông. Đây không chỉ là sự thay đổi về địa giới hành chính mà còn mở ra cơ hội tổ chức lại không gian phát triển, khai thác và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực tự nhiên, văn hóa và con người.
Đẩy mạnh giáo dục STEM, tạo nền tảng phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tại An Giang
Ngày 12/11, Liên hiệp Hội Việt Nam phối hợp với Liên hiệp Hội tỉnh An Giang tổ chức Hội thảo “Đẩy mạnh giáo dục STEM để phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tỉnh An Giang”. Hội thảo có sự tham dự của lãnh đạo Liên hiệp Hội Việt Nam, đại diện Liên hiệp Hội các tỉnh, thành phố, các cơ quan sở ngành đại phương, trường đại học, cán bộ quản lý giáo dục và đông đảo thầy cô giáo trên địa bàn tỉnh.
Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với hành trình gìn giữ di sản Kinh Bắc
Nhân dịp kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), sáng 12/12 tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu, Bảo tồn và Phát huy Văn hóa Dân tộc (trực thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam) đã phối hợp với Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với Di sản văn hóa dân tộc”.