Cảnh giác với vi khuẩn HP

Tại sao môi trường dịch dạ dày (dịch vị) có độ axit cao như vậy mà vi khuẩn HP vẫn sống, tồn tại và gây bệnh được? Đó là do vi khuẩn HP có khả năng tiết ra một loại men ureaza có hoạt tính rất cao làm phân huỷ urê trong dịch dạ dày tạo thành một lớp đệm amôniac bao quanh vi khuẩn. Khả năng này khiến cho vi khuẩn HP không những không bị tác động của dịch vị mà còn có khả năng chịu đựng được môi trường axit của dạ dày. Amôniac lại có tác dụng làm cho niêm mạc dạ dày tổn thương gây loét, đồng thời gây độc trực tiếp cho tế bào niêm mạc, làm tăng tiết dịch vị.

Vũ khí gây bệnh của vi khuẩn HP là gì? Vi khuẩn HP gây bệnh bằng độc tố và men.

- Độc tố: vi khuẩn HP có một số độc tố như độc tố gây loét, độc tố gây tăng tiết dịch vị.

- Các mem tham gia vào quá trình gây bệnh của vi khuẩn HP như ureaza, lipaza, glycoproteinaza. Các men này sẽ phân huỷ lớp nhày giúp cho vi khuẩn HP xâm nhập vào niêm mạc dạ dày sâu hơn, dần dần phá huỷ tế bào và gây nên loét niêm mạc của dạ dày.

- Vi khuẩn HP cũng có khả năng sản sinh ra chất gây dị ứng, vì lẽ đó có thể giải thích được hiện tượng mỗi lúc thời tiết thay đổi như gió mùa về hay áp thấp nhiệt đới, người có hội chứng dạ dày thấy ậm ạch khó chịu hoặc đau.

Gần đây người ta nghiên cứu thấy HP có khả năng làm bệnh tiến triển đến ung thư.

Vi khuẩn HP gây viêm loét dạ dày - tá tràng có khả năng lây nhiễm không? Vi khuẩn có thể lây theo đường ăn uống và lây do vi khuẩn từ phân phát tán ra môi trường xung quanh như nước, đất. Từ đây, vi khuẩn xâm nhập vào thức ăn, nước uống, khi người ta ăn, uống vào thì mắc bệnh.

Ngoài ra phong tục mớm cơm cho trẻ gặp ở một số ít người cũng có vai trò tác hại đến truyền mầm bệnh cho trẻ.

Bên cạnh hình thức lây gián tiếp còn có hình thức lây trực tiếp nữa do thầy thuốc đưa đến cho bệnh nhân như trong nội soi dạ dày. Nếu thầy thuốc dùng chiếc ống nội soi sau khi nội soi dạ dày cho một bệnh nhân chó viêm loét dạ dày (tức là có khả năng có vi khuẩn HP) mà không có biện pháp tiệt, khử trùng, ống mềm nội soi một cách cẩn thận thì sẽ làm lây mầm bệnh.

Khi mắc bệnh nghi là viêm loét dạ dày - tá tràng thì nên làm gì? Chúng ta nên khám bệnh để được thầy thuốc cho chỉ định chụp dạ dày, đặc biệt là nội soi dạ dày. Để quan sát được tổn thương, đồng thời sinh thiết để xét nghiệm vi sinh học và tế bào học giúp thầy thuốc chẩn đoán chính xác và có cơ sở để dùng phác đồ điều trị chuẩn.

Đối với người có hội chứng dạ dày - tá tràng nên kiêng tuyệt đối rượu, bia, chất chua cay và cả thuốc lá (thuốc lào) và các chất gây kích thích khác.

Nguồn: KH & ĐS, số 26 (1848),31/3/2006