Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ năm, 22/01/2009 21:47 (GMT+7)

Buổi triều cuối năm

Ngọc Hoàng phán:Này chư khanh, tháng ngày qua nhanh, đông tàn thì xuân đến, theo luật tuần hoàn của tạo hoá, năm nay đến phiên họ nhà Tý cai quản. Để tránh việc bổ nhiệm lầm kẻ không tài không đức, tham lam xấu xa, đục khoét của công, gây hại cho muôn dân, trẫm muốn các khanh tấu trình rõ điểm tốt, điểm xấu của họ nhà chuột cho trẫm tường tận đa nghe!

NamTào liền tâu:Tâu Ngọc Hoàng, họ nhà chuột từ lâu đã bị người trần gian lên án nhiều lắm! nào là đục khoét kho lẫm, phá hoại mùa màng, lây truyền dịch bệnh.

Lý Thiên Vương tiếp lời: Tâu Ngọc Hoàng, đúng thế ạ! Từ con chuột thành tinh ở Huyền không động giết hại con người, gây rối cho thầy trò Đường Tăng mà thần và Na Tra đã phải đi bắt về, cho đến cả họ nhà chuột đang ở trần gian đều là trung gian truyền cho loài người nhiều bệnh nguy hiểm như: dịch hạch, leptospirose, bệnh giun xoắn, bệnh Angiostrongylus…

Ngọc Hoàng che miệng ngáp:Chuyện này trẫm đã nghe từ nhiều ngàn năm nay rồi! Táo y tế, khanh vừa ở trần gian lên, có điều gì về họ nhà chuột không?

Tâu Ngọc Hoàng, mía sâu có đốt, nhà dột có nơi, loài chuột cũng có nhiều giống, từ chuột đồng, chuột cống, chuột nhà… cho đến chuột lang, chuột bạch, hamster… hiện nay y học tiến bộ, loài người đã dùng chuột lang, chuột bạch trong các nghiên cứu y học hay thử nghiệm thuốc, chuột không phải chỉ truyền bệnh mà còn giúp cho loài người ạ!

Táo y tế hãy nói rõ hơn!

Tâu Ngọc Hoàng, dưới trần gian loài người cũng làm thuốc chữa bệnh như Thái Thượng Lão Quân luyện tiên đơn vậy. Để đảm bảo thuốc không có phản ứng phụ tai hại trên người, loài người sẽ thử thuốc trên chuột trước, nếu không thấy tác hại thì mới thử trên người, sau khi thấy an toàn, thuốc mới được lưu hành rộng rãi, trị bệnh cho người. Chuột đóng vai trò vật thí nghiệm đấy ạ!

Này Táo y tế, khanh tường thuật cho trẫm nghe vài vụ chuột thí nghiệm xem nào?

Muôn tâu Ngọc Hoàng, mới đây có một công trình mang tầm cỡ quốc tế, với sự hợp tác của các nhóm nghiên cứu thuộc Viện Nghiên cứu Y sinh học Thuỵ Sĩ, Viện Dị ứng và Bệnh nhiễm (Hoa Kỳ), Đơn vị nghiên cứu Lâm sàng của Đại học Oxford và các bác sĩ của bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP. Hồ Chí Minh, vừa công bố ngày 28 - 5 - 2007, đã được nhiều tờ báo y học nổi tiếng thế giới đăng tải, đó là việc tạo kháng thể đơn dòng để điều trị bệnh cúm H5N1 đấy ạ!

Từ đầu năm 2004, dịch cúm H5N1 bùng phát ở Việt Nam, đến tháng 1 - 2005, các bác sĩ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP.HCM chữa khỏi được 5 bệnh nhân có xét nghiệm dương tính với H5N1, trong máu của các bệnh nhân này có chứa kháng thể kháng virus H5N1, nên các bác sĩ đã xin mỗi người 50ml máu. Số lượng máu này được gởi qua Thuỵ Sĩ cho Viện Nghiên cứu Y sinh học, tại đây BS Antonio Lanzavecchia và cộng sự đã chiết xuất ra các tế bào bạch cầu chuyên biệt tạo kháng thể và nuôi cấy chúng để tạo ra kháng thể liên tục với số lượng nhiều. Sau đó, các kháng thể mới tạo ra này được gởi qua Hoa Kỳ cho các nhà khoa học của Viện Dị ứng và Bệnh nhiễm sàng lọc, để tìm ra kháng thể đặc hiệu kháng virus H5N1.

Nhưng trẫm chưa thấy vai trò của họ nhà chuột đâu cả?

Tâu Ngọc Hoàng, sau khi có kháng thể đơn dòng H5N1, các nhà khoa học của Viện Dị ứng và Bệnh nhiễm tiến hành thử nghiệm trên chuột. Nhiều nhóm chuột, mỗi nhóm được tiêm một trong hai loạikháng thể: kháng H5N1 hoặc là kháng bệnh bạch cầu (hay kháng bệnh than). Một ngày sau, những con chuột này được cho hít virus H5N1 ở liều gây tử vong. Những con chuột trong nhóm chứng (được tiêmkháng thể bệnh khác) đã phát bệnh và chết trong vòng một tuần, những con chuột được tiêm kháng thể đơn dòng H5N1 đều còn sống và có lượng virus trong phổi thấp hơn từ 10 đến 100 lần so với nhómchứng, đặc biệt, những con chuột này rất ít hay không có virus H5N1 ra khỏi phổi. Từ kết quả trên, các nhà khoa học dự định thử nghiệm kháng thể đơn dòng H5N1 trên người và phát triển thành liệu phápđiều trị bệnh do virus cúm H5N1.

Ngọc Hoàng:Này Thái Bạch Kim Tinh, trong 12 con giáp, tại sao không chọn con nào khác mà lại dùng chuột làm vật thí nghiệm này?

Thái Bạch Kim Tinh:Tâu Ngọc Hoàng, trong các nghiên cứu y sinh học, người ta có thể sử dụng nhiều loại động vật như heo, chó, cừu, bò, khỉ… nhưng chuột được quan tâm nhiều vì về mặt di truyền, gen chuột có nhiều nét tương đồng với gen người. Sự sắp xếp các gen trong bộ nhiễm sắc thể chuột cũng giống sự sắp xếp các gen trong nhiễm sắc thể người. Điều này thuận lợi cho việc sử dụng chuột trong thí nghiên cứu các bệnh liên quan đến gen và các bệnh khác như bệnh tim mạch, thần kinh và tâm thần. Hơn nữa, vòng đời của chuột ngắn nên thời gian theo dõi các diễn biến trên chuột cũng ngắn, cho kết quả nhanh hơn.

Ngọc Hoàng:Làm sao dùng chuột để nghiên cứu bệnh liên đến gen được?

Tâu Ngọc Hoàng, năm 2007 các nhà khoa học tại Viện Sức khoẻ Y tế quốc gia Anh quốc và Viện Thần kinh học đã cấy ghép được nhiễm sắc thể 21 của người, bị đột biến (là nguyên nhân về gen của hội chứng Down ở người) vào chuột. Bằng cách hoà lẫn nhiễm sắc thể người với tế bào gốc mới phát triển của chuột trong một hoá chất, sau đó tiêm tế bào gốc có mang nhiễm sắc thể số 21 đột biến vào phôi chuột và cấy phôi vào chuột mẹ. Kết quả cho ra chuột có nhiễm sắc thể 21 đột biến và có những biểu hiện như hội chứng Down như ở người.

Ngọc Hoàng:Từ chuột có thể tìm ra cách điều trị bệnh nào không?

Bẩm, có đấy ạ! Do một sự tình cờ, các nhà khoa học thuộc Viện Johns Hopkins Medical đã phát hiện ra hai điều: Thứ nhất là những con chuột thiếu gen tạo chất myostatin có khối lượng cơ to gầngấp hai so với chuột bình thường. Thứ hai là chất follistatin có khả năng ngăn chận hoạt tính của myostatin; khi đưa follistatin vào chuột bình thường thì bắp thịt của chuột trở nên to hơn, như làmyostatin trong chuột không còn nữa. Sau đó các nhà khoa học tạo ra những con chuột thiếu gen sinh ra chất myostatin và dư chất follinstatin; kết quả là chúng có bắp cơ to hơn nhiều lần. Vấn đề nàyđang được ứng dụng để bào chế thuốc trị bệnh teo cơ.

Này Táo Quân y tế, trẫm còn nghe nói loài người đã nhân bản chuột để tạo ra những con chuột mắc các căn bệnh giống như người như là cao huyết áp, đái tháo đường, rối loạn tâm thần.. để nghiên cứu bệnh và tìm kiếm các phương pháp điều trị mới, chuyện này có không?

Bẩm Ngọc Hoàng, từ năm 2003, các nhà khoa học thuộc Viện Nghiên cứu Nông nghiệp quốc gia Pháp đã nhân bản được cả chuột cái lẫn chuột đực. Người ta nhân bản chuột sau cừu, dê, bò, lợn, la và ngựa vì trứng của chuột chín quá nhanh nên không kịp thời gian để rút nhân. Các nhà khoa học đã giải quyết vấn đề này bằng cách cho trứng của chuột cái tiếp xúc với một loại protein có khả năng dừng quá trình phát triển của trứng, để trứng không chín quá nhanh. Vì thế có thể rút DNA (rút nhân) của trứng và thay thế nó bằng DNA lấy từ một tế bào trưởng thành; kỹ thuật này được gọi là chuyển nhân tế bào. Sau khi nhân bản chuột thành công, bước tiếp theo là đưa gen người vào chuột nhân bản và sử dụng chúng để nghiên cứu các bệnh liên quan tới gen.

Năm 2007, các nhà khoa học tại Đại học Johns Hopkins (Mỹ) và Đại học Tokyo (Nhật Bản) đã dùng kỹ thuật biến đổi gen để tạo ra chuột có gen DICS không hoàn chỉnh, nguyên nhân của bệnh tâm thần phân liệt, nhằm nghiên cứu và thử nghiệm thuốc điều trị bệnh này.

Thái Bạch Kim Tinh:Bẩm Ngọc Hoàng, còn nhiều nữa như là chuột nhận biết CO 2trong không khí; chuột gỡ mìn. Trước đây người ta dùng chó, nhưng do thân mình chó to, khi phát hiện mìn có thể làm mìn nổ, chuột nhỏ, trọng lượng không đủ để kích nổ mìn.

Ngọc Hoàng phán:Sau khi nghe phân bày, trẫm đã rõ mọi chuyện, chư khanh nghe lệnh trẫm. Truyền Thái Bạch Kim Tinh, đưa chuột có ích về trần gian, cai quản năm Mậu Tý; cho Lý Thiên Vương hộ tống! Nam Tào, Bắc Đẩu sổ sách sẵn sàng, ghi chép tình hình trong năm mới. Còn những tên chuột gây hại cho người, truyền Thiên Lôi giải xuống địa ngục, giao cho Diêm Vương xử tội.

Trẫm bãi triều.

Chưtiên đồng thanh:Ngọc Hoàng vạn vạn vạn tuế.

Xem Thêm

Phát triển nhân lực trẻ cho các lĩnh vực công nghệ chiến lược
Bộ Khoa học và Công nghệ được giao nghiên cứu, đề xuất cơ chế, chính sách phát triển nhân lực trẻ chất lượng cao trong các lĩnh vực công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo, hàng không vũ trụ và năng lượng nguyên tử, với thời hạn hoàn thành trong quý IV/2026.
Thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức
Sáng ngày 28/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã phối hợp với Viện Khoa học và Quản lý kinh tế (IESEM) tổ chức hội thảo "Thực trạng và giải pháp thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0".
Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.

Tin mới

Lào Cai: 52 đề tài xuất sắc sẽ được trao giải Cuộc thi lần thứ 21
Chiều 3/11, Ông Giàng Quốc Hưng - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Chủ tịch Liên hiệp Hội tỉnh, Trưởng Ban Tổ chức Hội thi Sáng tạo kỹ thuật (Hội thi) và Cuộc thi Sáng tạo thanh, thiếu niên, nhi đồng tỉnh (Cuộc thi), chủ trì cuộc họp thống nhất công tác chuẩn bị tổng kết, trao giải Cuộc thi lần thứ 21 và phát động Cuộc thi lần thứ 22.
Cải cách hành chính và chuyển đổi số ở cơ sở cần thực chất hơn
Năm 2026, khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp đi vào vận hành, cải cách hành chính và chuyển đổi số đặt ra yêu cầu cao với chính quyền cơ sở. Qua khảo sát tại phường Tuy Hòa, Cư Bao, xã Sơn Hòa, Sông Hinh, Ea Na và Yang Mao, Hội đồng tư vấn Dân chủ – Pháp luật thuộc Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Đắk Lắk ghi nhận nỗ lực của địa phương và những vấn đề cần tháo gỡ để nâng cao chất lượng phục vụ.
Tôn vinh tinh hoa đạo học, tiếp nối mạch nguồn hiền tài dân tộc
Từ ngày 5 - 15/11, thành phố Hà Nội tổ chức chuỗi hoạt động kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076–2026), với nhiều chương trình văn hóa, nghệ thuật, triển lãm, trải nghiệm di sản và hội thảo khoa học. Đây là dịp tôn vinh những giá trị bền vững của nền Quốc học Việt Nam, khơi dậy truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo và tinh thần trọng dụng hiền tài.
Đắk Lắk: Phản biện hồ sơ Dự án nhà máy điện gió, điện mặt trời
Sáng 29/10, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh đã tổ chức Hội đồng góp ý, phản biện xã hội và phản biện khoa học đối với hồ sơ đề nghị chấp thuận chủ trương đầu tư Dự án Nhà máy điện gió E&M Đắk Lắk tại xã Ea Knốp và xã Cư Prao; Dự án Nhà máy điện mặt trời Jang Pông 2 tại xã Ea Wer.
Góp ý Luật luật An toàn, vệ sinh lao động: Lấy bảo vệ con người và quản trị rủi ro làm trung tâm
Ngày 30/10/2026, tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp Hội Khoa học Kỹ thuật An toàn Vệ sinh Lao động Việt Nam (VOSHA) tổ chức Hội thảo "Góp ý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật An toàn, vệ sinh lao động". Hội thảo do PGS.TS Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch VUSTA và GS.TS Lê Vân Trình, Chủ tịch VOSHA đồng chủ trì.
VUSTA công bố các quyết định điều động, bổ nhiệm cán bộ chủ chốt
Ngày 30/10/2026, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã trang trọng tổ chức Hội nghị công bố các quyết định quan trọng về công tác cán bộ. Lãnh đạo VUSTA đã trao quyết định nghỉ hưu hưởng chế độ cho 02 cán bộ, chuyên viên, đồng thời trao các quyết định điều động, bổ nhiệm cán bộ chủ chốt nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Liên hiệp Hội Việt Nam hưởng ứng tháng “Vì người nghèo”
Sáng 27/10, tại Hội trường xã Quốc Oai, Khối thi đua các tổ chức thuộc lĩnh vực Khoa học - Kinh tế - Pháp luật - Giáo dục - Đối ngoại thuộc Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phối hợp với Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội, Hội Luật gia thành phố Hà Nội và xã Quốc Oai tổ chức Hội nghị “Nghe dân nói, nói dân nghe” và thực hiện Tháng cao điểm vì người nghèo 2026.
Thủ tướng mong muốn đối tác quốc tế không chỉ đầu tư, sản xuất tại Việt Nam mà cùng kiến tạo chuỗi giá trị mới
Phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2026, Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định Việt Nam mong muốn các đối tác quốc tế không chỉ đầu tư, sản xuất tại Việt Nam mà cùng nghiên cứu, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo và kiến tạo những chuỗi giá trị mới.
Tạo động lực tăng trưởng xanh từ khoa học, công nghệ
Chính phủ Việt Nam nhiều lần khẳng định quan điểm "không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế". Trong bối cảnh đó, việc giải quyết hài hòa mối quan hệ giữa yêu cầu tăng trưởng nhanh và bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu thông qua các giải pháp khoa học, công nghệ đang trở thành yêu cầu cấp thiết hiện nay.
Hội nghị Đoàn Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam lần thứ nhất (khóa IX)
Chiều 28/10, tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tổ chức Hội nghị Đoàn Chủ tịch lần thứ nhất (khóa IX), nhiệm kỳ 2026 - 2031. Hội nghị tập trung thảo luận, đóng góp ý kiến vào các dự thảo văn bản nền tảng quan trọng, đánh giá kết quả hoạt động từ sau Đại hội IX, đồng thời đề ra nhiệm vụ trọng tâm đến cuối năm 2026.
Hội nghị BCH Đảng bộ Liên hiệp Hội Việt Nam tháng 10/2026: Tập trung lãnh đạo, chỉ đạo triển khai các nhiệm vụ trọng tâm
Sáng 28/10, tại Hà Nội, Đảng ủy Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ nhằm đánh giá kết quả công tác tháng 10, xác định nhiệm vụ trọng tâm tháng 11/2026 và triển khai một số nội dung quan trọng liên quan đến công tác xây dựng Đảng.