Bệnh khảm trên rau quả

Trên cà tím, bệnh khảm do bọ phấn trắng gây ra. Bệnh khảm trên dưa leo thể hiện khá rõ nét như: Lá bị biến dạng, thun đầu lá (đầu lân). Đối tượng trung gian truyền bệnh trên cà tím là bọ trĩ. Bọ trĩ (bù lạch) kích thước rất nhỏ, thường lẩn trong đọt non hoặc mặt dưới của lá, phun thuốc trên bề mặt lá sẽ khó diệt được chúng. Trên ớt, bệnh khảm cũng do bọ trĩ gây hại phổ biến. Bệnh khảm trên khổ qua (mướp đắng) thường do rầy xanh, bọ trĩ gây hại. Chúng chích hút ở mặt dưới lá, làm chùn đọt dây. Cây bị hại nặng không mang trái được, hoặc trái bị sượng.

Phần lớn nhóm côn trùng chích hút thường kháng thuốc rất mạnh. Cây bị bệnh khảm rất khó phục hồi và không thể hồi phục như trạng thái ban đầu.

Bệnh khảm chưa có thuốc đặc trị. Những loại trung gian truyền bệnh này là nhóm côn trùng chích hút như: Rầy mềm, rầy xanh, bọ phấn, bọ trĩ, nhện... (cũng rất kháng thuốc). Cần lưu ý phòng ngừa bệnh như sau:

- Luân canh cây trồng, nhất là trên đất lúa.

- Tránh trồng gối vụ (do khó quản lý).

- Vệ sinh đồng ruộng và tiêu huỷ tàn dư thực vật.

- Sử dụng màng phủ nông nghiệp khi canh tác rau màu. (Vì màng phủ có lớp bạc bên trên, khi ánh sáng mặt trời rọi xuống sẽ phản chiếu ánh sáng lên mặt dưới lá cây làm tác nhân gây bệnh khó phát triển và nhân mật số).

- Sử dụng thuốc hoá học. Nếu rau màu ở giai đoạn chưa thu hoạch bị bệnh khảm, nên sử dụng thuốc có thời gian cách ly tương đối dài và giá rẻ như: Bassan 50EC, Kinalux 25EC... để phun. Khi cây có trái sắp thu hoạch thì nên chọn những loại thuốc có thời gian cách ly ngắn và an toàn như: Actara 25WG, Vertimec 1,8EC...

Nguồn: Kinh tế nông thôn, số 30 (464) 25/7/2005, tr 14