Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ bảy, 10/12/2005 14:39 (GMT+7)

Thí nghiệm đơn giản tạo ra trạng thái vật chất lạ

"Chúng tôi khám phá ra một trạng thái mới của chất lỏng, tồn tại dưới dạng tổ hợp của khí - trong trường hợp này là không khí - và các hạt vật chất đậm đặc. Hiện tượng này thật đáng kinh ngạc", trưởng nhóm nghiên cứu Heinrich Jaeger nói.


Nó làm việc như thế nào?


Những trạng thái kỳ lạ của vật chất đôi khi được tạo ra trong điều kiện cực lạnh, gần tới độ không tuyệt đối. Mọi vật đều trở nên khác thường ở điểm tới hạn đó (các phân tử hầu như ngừng chuyển động). Nhưng thí nghiệm này lại diễn ra ở nhiệt độ phòng.


"Dòng cát vọt lên giống như một dòng khí siêu đậm và siêu lạnh. Chữ lạnh ở đây không ám chỉ nhiệt độ xung quanh, mà ởcách thức chúng tôi xác định nhiệt độ thông qua sự chuyển động ngẫu nhiên của các hạt", Jaeger giải thích. "Trong dòng cát này, có rất, rất ít chuyển động ngẫu nhiên".


Mặc dù được thông báo hôm qua, song hiện tượng này lần đầu tiên được ghi nhận là từ năm 2001, trong công trình của Sigurdur Thoroddsen và Amy Shen, những người sau đó công tác tại Đại học Illinois ở Urbana-Champaign (Mỹ).


Jaeger đã khuyến khích sinh viên của ông là Andrew Flior lặp lại thí nghiệm, và một nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi Detlef Lohse ở Đại học Twente, Hà Lan, đã sử dụng video tốc độ cao và các mô hình máy tính để phỏng đoán rằng dòng hạt cát sinh ra do lực hấp dẫn khi vật liệu ào vào để lấp đầy chỗ rỗng mà hòn bi để lại.


Các nhà nghiên cứu đã tạo ra những bức ảnh X quang ở tốc độ 5.000 hình/giây. Họ kết luận rằng không khí bị nén giữa các hạt cung cấp hầu hết năng lượng để lái dòng cát (một thí nghiệm tương tự thực hiện trong điều khiện áp suất không khí thấp đã không tạo được dòng mạnh mẽ như vậy).


"Kết quả này khác xa so với phỏng đoán", Lohse nói. "Chúng tôi từng nghĩ rằng ảnh hưởng của không khí sẽ làm yếu dòng khí, nhưng trong trường hợp này thì ngược lại".


Dòng cát bị phân làm hai phần riêng biệt, một dòng cứng và còn lại là một luồng hạt.


"Một trong những bí ẩn lớn nhất mà chúng tôi vẫn chưa giải được là tại sao dòng cát lại có ranh giới rõ ràng đến vậy".


Bạn có thể lặp lại thí nghiệm cơ bản này tại nhà, mặc dù sẽ không có quỹ nào tài trợ cho việc chụp ảnh và do đó bạn không thể quan sát trọn vẹn hiện tượng. Đổ đường vào một bình chứa sao cho nó ở trạng thái lỏng lẻo. Thả một hòn bi vào bình và quan sát.

Nguồn: vnexpress.net 7/12/2005

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Sơ kết công tác thi đua, khen thưởng 6 tháng đầu năm Cụm thi đua các tỉnh Trung du và Đồng bằng sông Hồng
Chiều ngày 17/6/2026, tại khu du lịch Hải Tiến, tỉnh Thanh Hóa, Cụm thi đua các tỉnh Trung du và Đồng bằng sông Hồng thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức hội nghị Sơ kết công tác thi đua, khen thưởng 6 tháng đầu năm 2026; triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026.
Liên hiệp Hội Việt Nam thúc đẩy các hoạt động khoa học công nghệ tại Hải Phòng
Sáng 18/6/2026, tại trụ sở Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (Liên hiệp hội) thành phố Hải Phòng, Đoàn công tác của Liên hiệp Hội Việt Nam do PGS.TS Phạm Quang Thao, Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc với Uỷ ban MTTQ Việt Nam thành phố, một số sở ngành và Liên hiệp Hội thành phố Hải Phòng.