Sáng kiến lò đốt rác gia đình
Sau 15 năm quân ngũ, năm 1989, phục viên, cựu chiến binh Dương Văn Cảnh được Chi bộ và lãnh đạo thôn cử làm Tổ trưởng Tổ bảo vệ thôn rồi Trưởng thôn. Được bầu làm Trưởng thôn, ông chứng kiến tình cảnh đường làng, ngõ xóm, ngoài đồng… mất vệ sinh trầm trọng. Các loại rác thải như túi ni-lông, vỏ bánh kẹo, túi đựng thức ăn gia súc, thậm chí cả xác súc vật chết vứt bừa bãi ảnh hưởng đến môi trường. Muốn giải quyết tận gốc ngoài việc nâng cao nhận thức cho người dân, cần có phương tiện tiêu hủy rác trong mỗi gia đình.
Lò đốt rác gia đình do ông Cảnh chế tạo được xây bằng gạch, có cửa cách mặt đất 20 – 25cm để tiện hót tro. Phía trên đặt các thanh sắt có tiết diện 6 – 10cm làm ghi để khi đổ rác vào lò không bị lọt xuống đất. Trên lò có nhiều khe thoát và mái che nước mưa.Lò đốt đặt ở góc vườn hoặc một nơi nào đó tiện lợi, trên diện tích khoảng 0,5m2, cao từ 1,5m trở lên, chi phí hết khoảng 200 nghìn đồng. Lò đốt nhóm hộ có quy mô lớn hơn, chi phí xây từ 800 nghìn đến 1 triệu đồng. Riêng lò đốt tại nghĩa trang của thôn xây hết 5,5 triệu đồng, xử lí được tất cả các loại ván, vật liệu nhựa, thu gom được đinh, chai lọ đưa đi chôn lấp. Bên cạnh ưu điểm rẻ tiền, lò còn rất tiện dụng khi có rác chỉ cần bỏ vào lò, kể cả ni-lông, cao-su và các chất thải rắn khác, luồng khí đối lưu tự làm khô. Khi lò đầy, chỉ cần châm lửa từ phía dưới, rác sẽ tự cháy hết. Với rác thải là chai lọ thuỷ tinh, vật rắn được bỏ vào hố sâu dung tích khoảng 1m3 có nắp đậy, một gia đình có thể dùng từ 20 – 30 năm, khi nào đầy hố thì lấp đất có đánh dấu để tránh nhầm lẫn. Cái được lớn nhất của lò đốt là từ cháu nhỏ cho đến cụ già đều có thể tự làm sạch gia đình, ngõ xóm, hình thành ý thức bảo vệ môi trường. Từ khi gia đình, nhóm hộ, cánh đồng có lò đốt rác, xã Phi Mô sạch sẽ, quang quẻ, rác không còn vứt bừa bãi, môi trường trở nên an lành.
Sáng kiến của ông Dương Văn Cảnh tuy nhỏ nhưng thực sự đem lại lợi ích lớn cho cộng đồng. Cuối năm 2012, Đảng ủy xã Phi Mô chỉ đạo Chi bộ thôn xây dựng thí điểm một số lò đốt gia đình và 3 lò nhóm hộ, sau đó mời Bí thư các Chi bộ, Ban Quản lí thôn, lãnh đạo các ban, ngành, đoàn thể tham quan, rút kinh nghiệm. Đầu năm 2013, Đảng uỷ xã ban hành nghị quyết chuyên đề về công tác xử lí rác tại hộ, nhóm hộ và chỉ đạo UBND xã xây dựng kế hoạch thực hiện. Tới nay, toàn xã xây được 863 lò đốt rác. Từ mô hình lò đốt rác đơn giản này, công tác vệ sinh môi trường của xã Phi Mô chuyển biến tích cực. Tiếng lành đồn xa, mẫu lò đốt rác của ông Dương Văn Cảnh được nhiều xã trong huyện đến học tập, làm theo.
