Phát hiện “người hành quyết” các tế bào ung thư

Nhóm nghiên cứu của trường đại học Illinois đã tạo ra một phân tử tổng hợp có thể làm cho tế bào ung thư tự làm chúng chết đi.

Các chuyên gia về ung thư cho rằng, kết quả nghiên cứu đăng trên tạp chí khoa học có tên Nature Chemical Biology này đã mở đường cho các cách điều trị ung thư mới.

Một trong những đặc điểm tiêu biểu của tế bào ung thư là khả năng chống lại các tín hiệu tự hủy của cơ thể, nhờ vậy chúng có thể tồn tại và phát triển thành các khối u.

Tất cả các tế bào đều chứa một protein có tên là procaspase-3 mà cơ thể có khả năng chuyển protein này thành caspase-3, một enzyme có nhiệm vụ “ hành quyết” các tế bào ung thư.

Nhưng sự chuyển hóa này lại không xảy ra trên tế bào ung thư mặc dù rất nghịch lý là các tế bào ung thư, như ung thư ruột kết, ung thư máu, ung thư da và ung thư gan, có mức protein procaspase-3 rất cao.

Tế bào khỏe mạnh: không bị ảnh hưởng

Các nhà khoa học đã nghiên cứu cấu trúc của hơn 20.000 hợp chất tổng hợp khác nhau để xem liệu có hợp chất nào có khả năng chuyển protein procaspase-3 thành enzyme caspase-3 hay không.

Và họ đã phát hiện ra phân tử PAC-1 có khả năng kích hoạt sự chuyển hóa này; và nhờ khả năng chuyển hóa của phân tử PAC-1 mà tế bào ung thư trên chuột cũng như trên các khối u của người đã tự làm chúng chết đi – quá trình này có tên là apoptosis (tiếng Hy Lạp apopiptein có nghĩa là rơi rụng).

Và tế bào ung thư nào càng chứa nhiều protein procaspase-3 thì càng cần ít phân tử PAC-1 hơn.

Các tế bào khỏe mạnh như bạch cầu được phát hiện là ít bị ảnh hưởng một cách rất đáng kể bởi các phân tử PAC-1 bởi vì chúng có rất ít protein procaspase-3 và vì vậy quá trình tự chết đi của chúng đã không diễn ra.

Khi các nhà khoa học thí nghiệm phân tử PAC-1 trên mô bị ung thư và mô không bị ung thư của cùng một người thì các tế bào trên khối u bị ung thư phản ứng với phân tử PAC-1 nhạy cảm gấp 2000 lần so với các tế bào trên mô khỏe mạnh.

Vì mức protein procaspase-3 khác nhau trong các dòng tế bào được nghiên cứu nên các nhà khoa học cho rằng một số bệnh nhân khi sử dụng phương pháp điều trị này sẽ hiệu quả hơn một số bệnh nhân khác và vì vậy có thể một ngày nào đó chúng ta sẽ có các phương pháp điều trị khác nhau phù hợp với từng bệnh nhân.

"Điều thú vị"

Giáo sư Paul Hergenrother, người đứng đầu cuộc nghiên cứu này phát biểu: "Đây là hợp chất đầu tiên trong một lượng lớn các hợp chất có thể là có khả năng kích hoạt trực tiếp các enzyme “ đao phủ”.

"Có thể đoán trước được rằng việc chữa trị bằng cách sử dụng các hợp chất như hợp chất PAC-1 có thể mang lại hiệu quả cao và bệnh nhân có thể lựa chọn phương pháp điều trị cho mình dựa trên số lượng protein procaspase-3 có trong các tế bào ung thư của họ."

Chuyên gia của tổ chức nghiên cứu ung thư Anh Quốc (Cancer Research UK), tiến sĩ Michael Olson, hiện đang làm việc cho Viện Nghiên cứu ung thư Beatson ở Glasgow phát biểu: "các phát hiện này đã vạch ra một kế hoạch chữa bệnh mới và thú vị đối với việc điều trị một số loại ung thư."

"Nhưng phải sau một thời gian mới biết liệu có loại khối u nào liên tục có lượng protein procaspase-3 cao hơn mức bình thường hay không và nếu có thì đó sẽ là loại khối u nào. Và đến lúc đó chúng ta sẽ biết được có bao nhiêu bệnh nhân có thể được hưởng lợi từ loại thuốc này."

"Ngoài ra cũng cần có thêm các thử nghiệm y khoa để kiểm chứng xem liệu protein procaspase-3 có gây ra phản ứng phụ nào có hại cho người hay không."

Tế bào ung thư tiếp tục phân chia vì quá trình tự chết của tế bào ung thư không xảy ra.

Nguồn: khoahoc.com.vn 1/9/2006