Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ tư, 25/01/2006 13:50 (GMT+7)

Những đột phá trong công nghệ diesel

Vài năm gần đây, trong khi người Mỹ vất vả đối phó với giá dầu tăng cao thì người châu Âu lại đón nhận sự kiện đó với thái độ bình thản. Nguyên nhân nằm trong quan điểm của hai châu lục về động cơ diesel. Với sự xuất hiện của công nghệ đa van, công nghệ phun nhiên liệu trực tiếp và công nghệ kiểm soát tiền cháy nổ, động cơ diesel đã gỡ bỏ những định kiến của người tiêu dùng trong gần một thế kỷ qua về tiếng ồn, bụi bẩn của nó. Trên toàn châu Âu, có hơn 1/3 số xe mới sử dụng nhiên liệu diesel, thậm chí tại một vài quốc gia, diesel đã lấn sân hoàn toàn xăng và đó là nguyên nhân mà châu lục này ít phụ thuộc vào giá xăng hơn Mỹ.

Dưới đây là những công nghệ chủ yếu làm nên cuộc cách mạng của động cơ diesel.

Công nghệ đa van

Hầu hết các động cơ diesel hiện đại như Audi V8 đều trang bị 4 van cho một xi-lanh, bao gồm 2 van nạp và 2 van xả. Giải pháp này cho phép các kỹ sư đặt kim phun chính giữa buồng đốt, giúp tăng hiệu suất cháy và tính đối xứng của động cơ. Do vậy, công suất động cơ tăng lên trong khi nồng độ khí thải giảm xuống.

Phun xăng trực tiếp điều khiển bằng máy tính

Máy tính của xe chịu trách nhiệm đọc các tín hiệu từ các cảm biến tại vị trí bướm ga và vòng tua động cơ, cũng như điều chỉnh một cách chi tiết hoạt động cung cấp nhiên liệu. Diesel không cần thiết bị đánh lửa (bugi) mà hòa khí nhiên liệu - không khí tự phát cháy khi được nén ở áp suất cao. Động cơ Audi V8 TDI là một trong những động cơ đầu tiên sử dụng kim phun nhiên liệu Piezo. Loại kim này chứa 5 đường phun độc lập theo từng chu kỳ máy. Tại vòng tua 4.000 vòng/phút, kim phun 20.000 lần/phút hay 333 lần trong một giây. Hiệu quả cháy sẽ tăng lên đáng kể.

Phun nhiên liệu đơn đường (Common Rail Engine)

Các động cơ diesel cũ có đường dẫn nhiên liệu độc lập từ bơm tới từng kim phun. Áp lực và thời gian phun nhiên liệu phụ thuộc vào vòng tua máy. Trong hệ thống phun nhiên liệu đơn đường, nguyên lý hoạt động hoàn toàn ngược lại. Toàn bộ các kim phun có chung đường dẫn nhiên liệu duy nhất và vận hành độc lập với vòng tua máy. Vì vậy, nhiên liệu có thể cung cấp tới các xi-lanh một cách chính xác thông qua máy tính. Hệ thống phun nhiên liệu đơn đường còn hoạt động ở áp suất cao, giúp tối ưu hóa quá trình pha trộn không khí - nhiên liệu trong xi-lanh và tăng hiệu quả cháy.

Phun nhiên liệu sơ cấp (pilot - injection)

Thuật ngữ này đôi khi còn được gọi là “pre-ignition” có nghĩa là “tiền cháy”. Phương pháp nhằm loại bỏ những tiếng nổ lách cách trong động cơ diesel, đặc biệt ở trạng thái không chuyển động. Nạp nhiên liệu sơ cấp phun một ít nhiên liệu vào buồng đốt trước vài phần nghìn giây khi quá trình đốt chính diễn ra. Mục đích của phương pháp này là tạo nên vòng tua êm ái, giảm tiếng ồn.

Phun nhiên liệu sơ cấp có hai ưu điểm chính. Thứ nhất, nó giúp động cơ có khả năng khởi động ở nhiệt độ lạnh, thấp hơn 4 độ C so với động cơ thông thường. Bên cạnh đó, phương pháp này còn giảm nồng độ khí NOx do giảm nhiệt độ cháy.

Tăng nạp

Động cơ diesel tăng nạp khó tạo nên một hình ảnh mới nhưng sử dụng quạt gió đang ngày càng trở nên ấn tượng. Audi V8 TDI trang bị đồng thời tăng nạp kép và bộ làm mát khí nạp kép. BMW 525d lại trang bị động cơ diesel sử dụng turbin tuần tự. Một turbin nhỏ sẽ kích hoạt khi động cơ ở vòng tua thấp - giúp sinh ra mô-men xoắn có giá trị 500 Nm ở vòng tua 1.5000 vòng/phút. Sau đó chừng một giây, turbin lớn sẽ vận hành ở chế độ vòng tua cao. Sự phối hợp này tạo nên động cơ có công suất 272 mã lực, mô-men xoắn 560 Nm.

Giảm nồng độ khí thải

Lộ trình giảm nồng độ lưu huỳnh trong nhiên liệu diesel sẽ bắt đầu thực hiện ở Mỹ vào năm sau (2007) và đã được đặt ra ở châu Âu trước đây khá lâu. Ngoài ra, các hãng xe còn tập trung loại bỏ những chất độc không mong muốn bằng cách xử lý thông qua bộ trung hòa xúc tác. Audi V8 loại mới tích hợp tới 2 bộ trung hòa xúc tác với một bộ lọc đặc biệt mà không cần bất cứ phụ gia hay quá trình bảo dưỡng nào trong suốt thời gian sử dụng xe.

Những ưu điểm nổi bật

Thời kỳ đầu, động cơ diesel không được chú ý bởi công nghệ chế tạo phức tạp và giá thành đắt. Tuy nhiên, ngày nay, giá thành không còn là vấn đề. Động cơ diesel của BMW 530d có giá tương đương với loại 530i tại Anh. Tuy nhiên, nếu có cùng công suất, động cơ diesel có mô-men xoắn cực đại cao hơn. Ví dụ, cùng có công suất 231 mã lực, diesel có mô-men xoắn 512 Nm so với 287 Nm của động cơ xăng. Tuy loại 530i tăng tốc 0-100 km/h nhanh hơn 1,3 giây so với 530d nhưng ở quãng đường trung bình, khi mô-xoắn trở nên đáng kể, động cơ diesel đánh bại đối thủ chạy xăng. Tính tổng thể, 530d có mức tiêu hao 17,9 lít/km so với 13,6 lít/km của 530i. Để khách quan hơn, tại tạp chí Edmund.comcác kỹ sư đã tiến hành so sánh giữa Audi A8 4.2 TDI Quattro và Audi A8 4.2 Quattro.(xem bảng bên)

 

Audi A8 4.2 TDI quattro

Audi A8 4.2 quattro

Động cơ

326 mã lực V8

335 mã lực V8

Mô-men xoắn (Nm)

649

430

Thời gian 0-100 km/h (giây)

5,9

6,2

Tốc độ tối đa (km/h)

250

250

Tiêu thụ nhiên liệu (km/lít)

12,7

10,0

Nồng độ khí thải CO2 (g/km)

253

286

Giá (USD)

103.591

101.005

Nguồn: vnexpress.net

Xem Thêm

Thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức
Sáng ngày 28/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã phối hợp với Viện Khoa học và Quản lý kinh tế (IESEM) tổ chức hội thảo "Thực trạng và giải pháp thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0".
Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.

Tin mới

Tuổi trẻ Liên hiệp Hội Việt Nam hướng tới chào mừng Đại hội IX bằng những công trình thiết thực
Ngày 25/8, Đoàn Thanh niên Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) thực hiện công trình thanh niên hướng tới chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật lần thứ IX, nhiệm kỳ 2026-2031, gồm hai hoạt động chính là cải tạo, chỉnh trang và gắn biển “Vườn hoa Thanh niên” và số hóa Phòng Truyền thống Liên hiệp Hội Việt Nam.
489 đại biểu chính thức tham dự Đại hội Liên hiệp Hội Việt Nam lần thứ IX
Ngày 24/8 tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) đã tổ chức gặp mặt đại diện các cơ quan báo chí, thông tin về Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX, nhiệm kỳ 2026-2031. Theo Ban Tổ chức, Đại hội sẽ diễn ra trong hai ngày 27 và 28/8 tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Hà Nội, với chủ đề “Đoàn kết - Sáng tạo - Đột phá - Phát triển”.
Phú Thọ: Đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc, mã số mã vạch và tuân thủ chất lượng sản phẩm
Ngày 21/8/2026, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh Phú Thọ, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Phú Thọ, trực tiếp là Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng, phối hợp với Hội Mã số Mã vạch Việt Nam tổ chức Hội nghị tuyên truyền, phổ biến kiến thức về truy xuất nguồn gốc, mã số mã vạch, ghi nhãn hàng hóa và công bố tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm.
Lào Cai: Phó Chủ tịch UBND tỉnh Giàng Quốc Hưng làm Trưởng ban Tổ chức Hội thi
Ngày 20/8, Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Nguyễn Tuấn Anh đã ký ban hành Quyết định số 2945/QĐ-UBND về việc kiện toàn và thành lập Ban Tổ chức Hội thi Sáng tạo kỹ thuật cùng Cuộc thi Sáng tạo thanh, thiếu niên, nhi đồng cấp tỉnh. Phó Chủ tịch UBND tỉnh Giàng Quốc Hưng được tín nhiệm giao trọng trách Trưởng ban.
Hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ Liên hiệp Hội Việt Nam tháng 8/2026: tập trung hoàn tất công tác tổ chức Đại hội IX
Chiều 22/8, Ban Chấp hành Đảng bộ Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (LHHVN) tổ chức hội nghị thường kỳ nhằm đánh giá kết quả công tác tháng 8, triển khai nhiệm vụ trọng tâm tháng 9/2026 và báo cáo công tác chỉ đạo chuẩn bị Đại hội đại biểu toàn quốc LHHVN lần thứ IX, nhiệm kỳ 2026-2031.
Vĩnh Long: Nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, hướng đến sản xuất nông nghiệp hữu cơ
Ngày 21/8/2026, tại xã An Phú Tân, tỉnh Vĩnh Long, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Vĩnh Long phối hợp với Chi cục Môi trường tỉnh và UBND xã An Phú Tân tổ chức Hội nghị tập huấn tuyên truyền, nâng cao nhận thức về công tác bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu, hướng đến sản xuất nông nghiệp theo hướng hữu cơ.
GS.TS. Chu Phạm Ngọc Sơn: Một đời đưa tri thức khoa học vào thực tiễn
Cuốn sách “Giáo sư - Tiến sĩ Chu Phạm Ngọc Sơn, Nhà Giáo thanh cao, Nhà Khoa học tài năng, một nhân cách lớn” vừa được ra mắt tại TP. Hồ Chí Minh nhân kỷ niệm 90 năm ngày sinh của cố GS.TS Chu Phạm Ngọc Sơn. Ấn phẩm là sự tri ân đối với một nhà khoa học tiêu biểu – người đã dành trọn cuộc đời gắn tri thức khoa học với thực tiễn sản xuất, giáo dục và sự phát triển của đất nước.