Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 08/09/2014 19:57 (GMT+7)

Người tiên phong trong phẫu thuật thông tim

  Phát minh của ông được đánh giá là một trong những thành tựu lớn của ngành y thế kỷ XX. Bác sỹ Michael Ellis DeBakey sinh ngày 7/9/1908 tại Lake Charles, Louisiana, nước Mỹ.

Có thể nói, bác sỹ Michael Ellis DeBakey là một “tượng đài” y học có nhiều đóng góp cho ngành phẫu thuật tim mạch thế giới. Một trong những phát minh đầu tiên của DeBakey từ thời còn là sinh viên - thiết bị bơm nhu động - đã trở thành một chi tiết quan trọng nhất của máy tuần hoàn máu nhân tạo, giúp mở ra kỷ nguyên mới cho các ca phẫu thuật tim hở.

Phát minh nổi tiếng nhất của DeBakey là kỹ thuật mổ tắc động mạch vành với tim nhân tạo được ông ứng dụng lần đầu tiên vào năm 1964. Đến nay, kỹ thuật này đã được sử dụng rộng rãi và cứu được mạng sống của hàng triệu người trên khắp thế giới. Ông đã dùng tĩnh mạch chân để làm đường chảy thay thế cho máu chảy qua đoạn động mạch bị tắc hoặc bị tổn thương nối giữa động mạch chủ và động mạch vành của tim.

Trong chiến tranh thế giới lần thứ hai, DeBakey tình nguyện phục vụ quân đội và trở thành giám đốc đơn vị bác sĩ tham vấn thuộc văn phòng quân y Mỹ. Ông đã phát triển mô hình bệnh viện phẫu thuật quân y di động có thể đến các vùng chiến sự để chữa trị nhanh chóng cho thương binh.

Năm 1950, DeBakey phát minh ra ống ghép nhân tạo để thay thế mạch máu bị bệnh, giúp điều trị bệnh lý mạch máu và động mạch chủ, loại ống ghép này đã dùng rộng rãi trên thế giới.


Năm 1960, DeBakey nổi tiếng trong lĩnh vực y học khi các bác sĩ phẫu thuật trên thế giới phát triển nhiều phương pháp chữa bệnh mới thu hút sự chú ý của dư luận và báo chí. Trong số những phát minh đó có kỹ thuật ghép tim của DeBakey. Theo ông, tim nhân tạo sẽ giải quyết được vấn đề cho các bệnh nhân phải chờ đợi quả tim thật của người nào thích hợp với mình hiến tặng.

Trong ảnh chụp năm 1966 là bác sĩ DeBakey (đeo kính) trong một cuộc phẫu thuật tim.

Trong hai năm 1968 và 1969, bác sĩ DeBakey đã mở màn cho kỷ nguyên thay tim bằng cách mổ banh lồng ngực. Ông cũng là người tiên phong trong công việc khai thông các mạch tim bị tắc nghẽn để tránh tai biến mạch máu não, giải phẫu nơi các động mạch tắc nghẽn để tránh nhồi máu cơ tim, cũng như chữa cho động mạch chủ không bị vỡ.

Ngày 10/2/2006, bác sĩ DeBakey đã phải trải qua những giờ phút thập tử nhất sinh vì chứng phồng động mạch chủ ngực mà chính ông là người từng nghĩ ra phương pháp điều trị. Tờ New York Times đã gọi trường hợp của ông là “ca phẫu thuật và hồi sức ấn tượng nhất năm 2006”... Bác sĩ Clifford Kitten, người giải phẫu cho bác sĩ DeBakey đã nói: “Tôi rất hãnh diện, hãnh diện vô cùng, vì tôi đã học được từ bác sĩ DeBarkey mà tôi xem như bậc thầy của tôi.”

Với tinh thần miệt mài lao động và cống hiến, ngoài 80 tuổi bác sĩ DeBakey mới chính thức nghỉ hoạt động chuyên môn.


Trong sự nghiệp hoạt động y khoa của mình, bác sĩ DeBakey đã phẫu thuật cho hơn 60.000 bệnh nhân, từ người nghèo cho tới người nổi tiếng như: Tổng thống Nga Boris Yeltsin; các tổng thống Mỹ John Kennedy, Lyndon Johnson, Richard Nixon; Vua Hussein của nước Jordan; Vua Shah của nước Iran; tỉ phú Hy Lạp Aristotle Onassis;... Tổng thống Boris Yeltsin đã ca ngợi ông là “phù thủy của trái tim”.

DeBakey cũng giành được rất nhiều giải thưởng và phần thưởng cao quí trong lĩnh vực y học. Năm 1964, ông được nhận giải thưởng Lasker - giải thưởng cao quý nhất của Mỹ về những thành tựu trong lĩnh vực y tế và sinh học. Năm 1969, DeBakey tiếp tục được tặng thưởng Huy chương Tự do. Năm 1987, ông được Tổng thống Ronald Reagan tặng thưởng Huy chương Khoa học quốc gia.

Tháng 4/2008, DeBakey được đích thân Tổng thống Bush và Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi trao tặng Huy chương vàng của Quốc hội Mỹ. Trong lễ trao tặng, Tổng thống Bush nói: "Cuộc sống của người dân Mỹ chúng ta kéo dài được thêm 50%, nhờ những cuộc nghiên cứu kéo dài từ cả thế kỷ vừa qua, và người mà chúng ta vinh danh hôm nay đã góp phần tạo ra lý do đó”.

Ngày 11/7/2008, ông đã qua đời đã qua đời tại Bệnh viện Houston, vì tuổi cao sức yếu thọ 100 tuổi.

Có thể nói, những kỹ thuật phẫu thuật mới về thông mạch vành tim, cũng như các tĩnh mạch tại cổ và chân của DeBakey đã giúp cứu mạng sống của hàng triệu người trên khắp thế giới. Với tinh thần miệt mài lao động và cống hiến, bác sĩ phẫu thuật nổi tiếng này đã đào tạo hàng nghìn bác sỹ nối tiếp sự nghiệp của mình và ông đã làm việc không biết mệt mỏi cho đến tận ngày mất.

Xem Thêm

GS.TSKH Nguyễn Đức Cương: Khoa học là một hành trình dài và không phải lúc nào cũng có kết quả ngay
Sinh năm 1945 tại Huế, ông là nhà khoa học hàng đầu về hàng không - vũ trụ của Việt Nam, đã có hơn nửa thế kỷ cống hiến cho ngành khoa học kỹ thuật hàng không vũ trụ. Không chỉ là người đặt nền móng cho các sản phẩm bay tiết kiệm chi phí cho Việt Nam, ông còn là người thầy tâm huyết, truyền cảm hứng và kiến thức cho nhiều thế hệ, góp phần đưa ngành hàng không Việt Nam đạt được những bước tiến mới.

Tin mới

Thanh Hoá: Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm 2026
Ngày 10/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Thanh Hóa (Liên hiệp hội) tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành mở rộng lần thứ VII, khoá VII, nhiệm kỳ 2024 - 2029; sơ kết 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026.
Lâm Đồng: Kết nối sức mạnh - Khơi thông nguồn lực phát triển năng lượng tái tạo
Chiều ngày 09/7, tại Đà Lạt, Hiệp hội Điện gió và Mặt trời tỉnh Lâm Đồng (Hội thành viên Liên hiệp Hội) tổ chức Hội nghị thường niên năm 2026 nhằm đánh giá kết quả hoạt động năm 2025 và 6 tháng đầu năm 2026, đồng thời đề ra phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm cho 6 tháng cuối năm.
Liên hiệp Hội tỉnh Hà Tĩnh và Quảng Trị tăng cường trao đổi kinh nghiệm
Chiều ngày 09/7, Đoàn công tác Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (LHH) tỉnh Quảng Trị do Tiến sĩ Trần Văn Tuân – Chủ tịch Liên hiệp Hội làm Trưởng đoàn đã có buổi thăm, làm việc và trao đổi kinh nghiệm tại LHH tỉnh Hà Tĩnh. Tiếp và làm việc với đoàn có Tiến sĩ Bùi Khắc Bằng – Chủ tịch LHH tỉnh Hà Tĩnh cùng đại diện các ban chuyên môn.
Đắk Lắk: Liên hiệp hội sơ kết công tác 6 tháng đầu năm
Chiều ngày 09/7, Liên hiệp hội tỉnh Đắk Lắk đã tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành (mở rộng) nhằm sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai phương hướng, nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026; đồng thời cho ý kiến đối với các nội dung chuẩn bị Đại hội Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2031.
GS.TSKH Nguyễn Đức Cương: Khoa học là một hành trình dài và không phải lúc nào cũng có kết quả ngay
Sinh năm 1945 tại Huế, ông là nhà khoa học hàng đầu về hàng không - vũ trụ của Việt Nam, đã có hơn nửa thế kỷ cống hiến cho ngành khoa học kỹ thuật hàng không vũ trụ. Không chỉ là người đặt nền móng cho các sản phẩm bay tiết kiệm chi phí cho Việt Nam, ông còn là người thầy tâm huyết, truyền cảm hứng và kiến thức cho nhiều thế hệ, góp phần đưa ngành hàng không Việt Nam đạt được những bước tiến mới.
Đắk Lắk: Ứng dụng AI “nghe” độ chín sầu riêng
TS. Lê Minh Tân và CN. Hoàng Ngọc Trung Nguyên (Trường Đại học Tây Nguyên) đã nghiên cứu thành công giải pháp: “Máy phân loại quả sầu riêng theo độ chín sử dụng AI phân tích âm thanh”. Giải pháp này đã đọat giải Nhì Hội thi Sáng tạo Kỹ thuật tỉnh Đắk Lắk (2024-2025) khu vực phía Tây.