Liên hiệp Hội Việt Nam ngày càng hoàn thiện và phát triển
Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đang ngày càng phát triển mạnh mẽ, tiếp tục khẳng định được vai trò, vị thế tổ chức chính trị - xã hội của đội ngũ trí thức KH&CN Việt Nam, có hệ thống từ Trung ương đến các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Đến cuối nhiệm kỳ, Liên hiệp Hội Việt Nam có 152 hội thành viên (tăng 12 hội ngành thành viên so với đầu nhiệm kỳ). Liên hiệp hội các tỉnh, thành phố tiếp tục được củng cố, kiện toàn; quy mô và cơ cấu tổ chức của các Hội ngành toàn quốc không ngừng được mở rộng.
Hiện nay, tổ chức bộ máy của Liên hiệp Hội Việt Nam ngày càng hoàn thiện và phát triển, mở rộng địa bàn, phạm vi, lĩnh vực hoạt động. Số hội thành viên, đơn vị KH&CN, tổ chức đảng đoàn, chi bộ, đảng viên, trí thức trẻ tham gia Liên hiệp Hội Việt Nam ngày càng tăng, chứng tỏ Liên hiệp Hội Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội có uy tín đối với trí thức KH&CN.
Thực hiện các nhiệm vụ chính trị nhằm tập hợp, đoàn kết và vận động trí thức KH&CN
Liên hiệp Hội ở Trung ương và địa phương thường xuyên tổ chức các hội nghị quán triệt, triển khai phổ biến các chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước cho các nhà khoa học, các hội viên, tạo sự đồng thuận, thống nhất trong đội ngũ trí thức; kịp thời biểu thị thái độ chính trị trước những sự kiện lớn ở trong và ngoài nước, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến chủ quyền, lãnh thổ, biển – hải đảo và an ninh quốc gia; tổ chức các hội nghị chuyên đề, diễn đàn khoa học về cơ chế hợp tác đa phương, về tình hình biển Đông, tình hình ASEAN và các kết quả hội nghị cấp cao ASEAN nhằm kịp thời cung cấp thông tin chính thức về tình hình trong nước và quốc tế cho cán bộ, đảng viên và trí thức KH&CN.
Về công tác vận động trí thức, Liên hiệp Hội Việt Nam đã thực hiện nhiều hình thức phù hợp và có hiệu quả: tuyên truyền, gặp gỡ, thăm hỏi, động viên trí thức KH&CN; tổ chức tặng quà của Ban Bí thư theo Kết luận số 59-KL/TW ngày 09/4/2013 cho 1.280 lượt trí thức tiêu biểu có khó khăn trong cuộc sống với tổng kinh phí trên 20 tỷ đồng (từ 2016-2020); tổ chức các đợt trao Huy hiệu 70, 65, 60, 55, 50, 45, 40, 30 năm tuổi Đảng cho 345 đảng viên thuộc Đảng bộ Liên hiệp Hội Việt Nam. Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam 18-5 hàng năm, nhiều Liên hiệp hội tỉnh, thành phố, các Hội ngành toàn quốc đã tổ chức hội thảo, tọa đàm về KH&CN; tham mưu cho lãnh đạo địa phương tổ chức gặp mặt, tôn vinh các trí thức tiêu biểu của địa phương; tạo điều kiện để trí thức trực tiếp trao đổi, bày tỏ suy nghĩ, nguyện vọng và hiến kế đóng góp cho sự nghiệp phát triển đất nước.
Từ năm 2015 đến nay,Liên hiệp Hội Việt Nam đã 3 lần tổ chức tôn vinh và trao biểu trưng Trí thức KH&CN tiêu biểu cho 445 trí thức thuộc hệ thống Liên hiệp Hội Việt Nam; nhiều đồng chí lãnh đạo cao cấp của Đảng, Nhà nước đã tham dự và phát biểu chỉ đạo, động viên khích lệ đội ngũ trí thức KH&CN nước nhà. Hội nghị tôn vinh trí thức của Liên hiệp Hội Việt Nam tổ chức được các đồng chí lãnh đạo Đảng và nhà nước đánh giá cao, các Ban của Đảng (Ban Tổ chức Trung ương, Ban Tuyên giáo Trung ương, Ban Dân vận Trung ương) và Ban Thi đua - Khen thưởng Trung ương ghi nhận, được đội ngũ trí thức trong cả nước và các hội thành viên Liên hiệp Hội Việt Nam đồng tình, ủng hộ và đánh giá cao. Trên cơ sở đó, nhiều hội thành viên đã tổ chức thành công các hội nghị tôn vinh trí thức KH&CN tiêu biểu thuộc lĩnh vực ngành và địa phương.
Cơ quan Liên hiệp Hội ở Trung ương, địa phương, nhiều hội thành viên và một số tổ chức KH&CN trực thuộc tổ chức lễ kỷ niệm ngày sinh của các danh nhân văn hoá của dân tộc; tôn vinh các nhà khoa học có công trình đoạt giải thưởng Hồ Chí Minh và Giải thưởng Nhà nước về KH&CN; tổ chức các hoạt động thăm hỏi, động viên các nhà khoa học lão thành tiêu biểu đã từng công tác hoặc đang công tác trong hệ thống Liên hiệp Hội Việt Nam.
Các nhiệm vụ chuyên môn phục vụ sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội
Giai đoạn 2015-2020, Cơ quan Trung ương Liên hiệp Hội Việt Nam đã đẩy mạnh công tác truyền thông, giới thiệu kết quả hoạt động của toàn hệ thống thông qua trang tin điện tử tổng hợp vusta.vn ở cả hai phiên bản tiếng Việt và tiếng Anh, từ đó tăng cường mối liên hệ hợp tác nhiều chiều giữa các tổ chức thuộc Liên hiệp Hội Việt Nam với xã hội và bạn bè quốc tế; xuất bản 60 bản tin phổ biến kiến thức và 14 chuyên đề phổ biến kiến thức dưới dạng bản tin điện tử, là tài liệu hữu ích đối với bạn đọc và các liên hiệp hội tỉnh/thành phố tham khảo trong việc xây dựng các chương trình, nội dung phổ biến kiến thức của đơn vị.
Liên hiệp Hội Việt Nam đã phối hợp và hỗ trợ trên một trăm lượt hội thành viên thực hiện các hoạt động phổ biến kiến thức tại đơn vị. Các Liên hiệp hội địa phương, hội ngành thành viên và tổ chức KH&CN trực thuộc đã chủ trì, phối hợp tổ chức trên 40.000 hội thảo, tọa đàm, các chương trình tập huấn nâng cao kỹ năng nghiệp vụ báo chí, truyền thông và phổ biến kiến thức khoa học và kỹ thuật cho hơn 13 triệu lượt người tham dự. Nhà xuất bản Tri thức xuất bản/tái bản mỗi năm khoảng 150 đầu sách thuộc tủ sách Tinh hoa tri thức thế giới và Tri thức phổ thông tương đương với 450.000 bản; các hội thành viên thường xuyên biên soạn và xuất bản một số lượng lớn các loại sách chuyên ngành, sách tham khảo, tài liệu, tờ rơi nhằm phổ biến kiến thức cho người dân và hướng dẫn người dân áp dụng tiến bộ kỹ thuật vào thực tiễn sản xuất và đời sống, trợ giúp pháp lý, bảo vệ môi trường và chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Trong nhiệm kỳ 2015 - 2020, Liên hiệp Hội Việt Nam tập hợp được đông đảo chuyên gia, trí thức ở nhiều ngành, lĩnh vực khác nhau và đã thực hiện trên 3.000 nhiệm vụ tư vấn, phản biện, góp ý khách quan, thẳng thắn và kịp thời nhiều vấn đề quan trọng liên quan đến chủ trương, chính sách, các dự thảo văn kiện quan trọng của Đảng và Nhà nước, nhiều dự án đầu tư trọng điểm có ảnh hưởng lớn đến sự phát triển kinh tế - xã hội. Các nhiệm vụ tập trung vào góp ý các dự thảo Báo cáo chính trị trình Đảng các cấp, chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, khoa học và công nghệ, giáo dục và đào tạo, bảo vệ môi trường, y tế; các dự thảo luật quan trọng; các dự án đầu tư trọng điểm; các vấn đề nóng cần sự vào cuộc của trí thức KH&CN.
Thực hiện Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về tổ chức Diễn đàn khoa học chuyên nghiệp của trí thức, Liên hiệp Hội Việt Nam được giao là một đầu mối tiến hành, trong 5 năm qua đã chủ động và tích cực triển khai được 37 diễn đàn với nhiều chủ đề khác nhau, được các cơ quan quản lý và các nhà khoa học quan tâm. Diễn đàn vừa là kênh thông tin, vừa là môi trường để trí thức có điều kiện phát huy trí tuệ, tâm huyết trong việc đóng góp vào các chủ trương, chính sách, chương trình dự án quan trọng của Đảng và Nhà nước. Thông qua diễn đàn, đội ngũ trí thức đã bày tỏ quan điểm, thái độ trên cơ sở khoa học và thực tiễn để tham mưu, tư vấn cho các cơ quan chức năng giải quyết những vấn đề nảy sinh trong công tác quản lý xã hội. Đó là những ý kiến khách quan, khoa học giúp cho Đảng và Nhà nước nghiên cứu, xem xét trước khi quyết định những vấn đề quan trọng về đường lối, chính sách và các dự án phát triển.
Về Hoạt động nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, điều tra cơ bản, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững luôn được Liên hiệp Hội Việt Nam quan tâm, triển khai theo nhiều hình thức khác nhau. Mặc dù, kinh phí NSNN dành cho hoạt động nghiên cứu khoa học, thực hiện các dự án bảo vệ môi trường của Liên hiệp Hội Việt Nam không nhiều, nhưng đã huy động, tập hợp được lực lượng lớn các nhà khoa học từ các hội ngành thành viên, các Liên hiệp hội tỉnh/thành phố, tổ chức KH&CN trực thuộc tham gia nghiên cứu, chuyển giao các tiến bộ kỹ thuật, tập trung chủ yếu lĩnh vực chăm sóc sức khỏe, nông nghiệp, chăn nuôi, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững nông thôn.
Ngoài việc nghiên cứu thực hiện đề tài/dự án, các hội ngành thành viên và các tổ chức KH&CN trực thuộc triển khai tổ chức hàng trăm hội thảo, hội nghị khoa học ở các mức độ khác nhau. Đặc biệt, có những hội thảo, hội nghị khoa học hoặc các sự kiện lớn của các hội ngành toàn quốc được tổ chức định kỳ hàng năm ở cấp độ quốc gia, thu hút được hàng trăm nhà khoa học trong và ngoài nước tham dự... Mặc dù, còn nhiều khó khăn, nhưng hoạt động của các Liên hiệp hội địa phương, hội ngành thành viên và tổ chức KH&CN trực thuộc đã có những tác động tích cực đến công tác tập hợp trí thức tham gia góp phần tích cực vào sự phát triển KH&CN của đất nước.
Trong nhiệm kỳ vừa qua, Liên hiệp Hội Việt Nam đã ký kết nhiều thỏa thuận hợp tác với các ban, bộ, ngành, địa phương để tham gia giải quyết các vấn đề lớn về đường lối, chủ trương, chính sách phát triển đất nước:
Liên hiệp Hội Việt Nam đã tham gia ký kết với Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và một số tổ chức thành viên Chương trình phối hợp giám sát việc thực hiện Nghị quyết Trung ương 6 (khóa XI) về phát triển khoa học, công nghệ và Luật Khoa học và Công nghệ; Chương trình phối hợp Giám sát việc thực hiện Nghị quyết 29-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XI) về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo; Chương trình phối hợp giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu.
Liên hiệp Hội Việt Nam ký kết Chương trình hợp tác khung với Bộ Khoa học và Công nghệ; ký kết Thỏa thuận phối hợp công tác giai đoạn 2016-2021 với Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội; ký kết Chương trình phối hợp thực hiện nhiệm vụ trong lĩnh vực tài nguyên, môi trường giai đoạn 2020-2025 với Bộ Tài nguyên và Môi trường; ký kết thỏa thuận hợp tác phát triển công nghiệp xây dựng giai đoạn 2020-2025 với Tập đoàn GFS.
Bên cạnh đó, Liên hiệp Hội Việt Nam tiếp tục triển khai các thỏa thuận hợp tác, phối hợp hoạt động với Ủy ban Pháp luật, Ủy ban các vấn đề xã hội, Viện nghiên cứu Lập pháp của Quốc hội, Bộ KH&CN, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Tổng Cục lâm nghiệp, Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Giang, Trường Đại học Thăng Long. Một số Liên hiệp hội địa phương đã ký kết và triển khai chương trình hợp tác, phối hợp với các sở, ngành địa phương (khoa học và công nghệ, giáo dục và đào tạo, tài nguyên và môi trường, nông nghiệp và phát triển nông thôn...) trên cơ sở chương trình phối hợp của Liên hiệp Hội ở Trung ương với các bộ, ngành liên quan.
Trong nhiệm kỳ qua, toàn hệ thống đã chủ động thực hiện Nghị quyết Đại hội VII của Liên hiệp Hội Việt Nam và đạt được những kết quả tích cực. Công tác tập hợp, đoàn kết trí thức được đổi mới, công tác chính trị, tư tưởng đối với đội ngũ trí thức KH&CN được quan tâm hơn, góp phần ổn định tình hình chính trị - xã hội trong nước. Vị thế, vai trò chính trị - xã hội của Liên hiệp Hội ở Trung ương, địa phương được tiếp tục khẳng định; hệ thống 2 cấp của Liên hiệp Hội từ Trung ương đến địa phương ngày được củng cố và hoàn thiện; hầu hết các Liên hiệp hội địa phương sử dụng chung Điều lệ Liên hiệp Hội Việt Nam; việc thành lập đảng đoàn của Liên hiệp Hội ở Trung ương, địa phương được quy định cụ thể trong Quy định thi hành điều lệ Đảng.
HT.
