Lão hóa mắt, có thể làm chậm?

Tại mắt, quá trình lão hóa biểu hiện rõ từ độ tuổi 40, bắt đầu bằng sự xuất hiện lão thị. Sự lão hóa ở mắt rõ rệt nhất thường vào khoảng từ 50 đến 60 tuổi, biểu hiện bằng số kính nhìn gần tăng, thị lực nhìn xa giảm sút.

Nguyên nhân

Lão hóa là do tác động của các yếu tố bên ngoài cùng sự thoái hóa biến tính theo thời gian của các thành phần cấu trúc nên cơ thể.

Tiếp xúc với máy tính, vô tuyến, sách báo nhiều cùng với việc sử dụng ánh sáng không thích hợp cho mắt (màu của ánh sáng, cường độ ánh sáng quá yếu, quá mạnh hoặc thay đổi liên tục) cũng thúc đẩy quá trình lão hóa xuất hiện sớm hơn bình thường và tiến triển nhanh hơn.

Các yếu tố như bụi, khói là một trong những nguyên nhân của những bệnh lý viêm kết giác mạc mạn tính, nếu điều trị không đúng có thể dẫn đến khô mắt.

Điều kiện khí hậu (nắng nóng quanh năm, lượng bức xạ Mặt trời lớn) như VN đã ảnh hưởng lớn tới quá trình lão hóa diễn ra ở mắt. Bức xạ tử ngoại và hồng ngoại không thấy được bằng mắt lại là nguyên nhân chính dẫn tới hiện tượng lão hóa các cơ quan trong đó có mắt (nhất là thủy tinh thể và võng mạc).

Ngoài ra, việc ăn uống thiếu các vitamin và khoáng chất thiết yếu cho mắt cũng như chế độ làm việc, sinh hoạt không phù hợp cũng thúc đẩy nhanh tiến trình lão hóa mắt.

Các bệnh về mắt liên quan đến lão hóa

Đó là sa da mi (thực tế đây là bệnh của da), khô mắt, đục vùng rìa giác mạc, lão thị, đục thủy tinh thể, thoái hóa màng trước võng mạc, lỗ hoàng điểm. Hai bệnh đục thủy tinh thể và thoái hóa hoàng điểm tuổi già là nguyên nhân chính gây ra mù lòa.

Bệnh lý của mắt do quá trình lão hóa gây ra sớm nhất là lão thị. Cơ chế của tình trạng này là độ đàn hồi của thủy tinh thể giảm sút do bị xơ cứng. Rất nhiều người đã nhầm lão thị với tật khúc xạ viễn thị do có cách khắc phục bằng cách sử dụng kính đeo mắt là kính cầu hội tụ.

Bệnh lý thường gặp nhất do lão hóa gây ra ở mắt của người cao tuổi là bệnh đục thủy tinh thể. Đây là bệnh lành tính nhưng khi thủy tinh thể đã đục nhiều sẽ gây giảm sút thị lực trầm trọng. Hiện nay đục thủy tinh thể có thể giải quyết được bằng phẫu thuật. Thị lực của người bệnh thường sẽ phục hồi tốt sau khi đặt một thủy tinh thể nhân tạo vào trong mắt hoặc được đeo kính ngoài đúng số.

Thoái hóa hoàng điểm tuổi già là hiện tượng tổn thương võng mạc trung tâm ở người cao tuổi thường từ trên 50 tuổi. Bệnh này gây giảm thị lực trung tâm trầm trọng. Đây là nguyên nhân chính gây mù lòa ở người cao tuổi tại các nước công nghiệp phát triển. Đã có nhiều phương pháp điều trị được áp dụng như dùng thuốc, laser, phẫu thuật, nhưng nói chung kết quả còn hạn chế.

Có thể làm giảm tốc độ lão hóa?

Lão hóa là hiện tượng xảy ra theo quy luật tự nhiên nên người ta không thể dừng nó lại được. Tuy nhiên chúng ta có thể can thiệp để phần nào giảm tốc độ lão hóa.

Trước tiên chúng ta nên duy trì chế độ dinh dưỡng cân đối, giàu vitamin nhất là các vitamin A, B, E, ăn nhiều rau quả có màu vàng, lá xanh đậm để bổ sung các vitamin cần thiết cho mắt luôn hoạt động tốt.

Các nguyên tố vi lượng như kẽm, đồng với khả năng chống oxy hóa cũng được chứng minh rất hữu hiệu trong việc ngăn ngừa hiện tượng thoái hóa mắt.

Dùng mũ rộng vành, sử dụng thường xuyên kính mát loại tốt có khả năng ngăn tia tử ngoại, tránh không để các nguồn sáng mạnh rọi trực tiếp vào mắt khi ra nắng.

Gần đây, khoa học cũng đã chứng minh được rằng chất chondroitin - một thành phần được chiết xuất từ sụn vi cá mập thiên nhiên, không chỉ giúp duy trì độ trong suốt của thủy tinh thể và giác mạc mắt, mà còn tăng tính đàn hồi của thấu kính (tức thủy tinh thể) và thể mi giúp mắt luôn điều tiết tốt, hạn chế tình trạng mỏi mắt, hoa mắt, giúp nuôi dưỡng mắt từ bên trong, cho đôi mắt sáng khỏe dài lâu.

Nguồn: Khoa học phổ thông 10/3/2006