Cúm gia cầm có thể trở lại

PV:Thưa ông, liệu có nguy cơdịch cúm gia cầm sẽ trở lại?

- Hiện trong dưluận nhân dân đang có thắc mắc rằng tại sao chúng ta cho phép ấp nở gà, còn ngan, vịt và các giống thủy cầm nói chung lại bị cấm?

- Điều đó xuất phát từ một số kết quả nghiên cứu khoa học. Khi kiểm tra huyết thanh của một con vịt đang sống khỏe mạnh, chúng tôi thấy có virus trong đó. Vịt lại là loài thuỷ cầm, nuôi d ưới n ước nên rất khó kiểm soát.

- Tại sao chúng ta hạn chế chăn nuôi, rồi lại mất tiền đi nhập giống cũng nhưgia cầm chế biến sẵn của nước ngoài?

- Trong khi dịch bệnh xảy ra, khả năng kiểm soát hạn chế, ng ười dân lại ch ưa được h ướng dẫn một cách triệt để thì cách tốt nhất là phải có biện pháp hạn chế sự phát triển đàn gia cầm. Đó cũng là kinh nghiệm của thế giới. Tr ước đây, chúng ta có khoảng 6,7 triệu con gia cầm, bây giờ chỉ còn khoảng 6 triệu, nghĩa là cũng không giảm nhiều. Chúng ta chỉ nhập giống, thịt và trứng gia cầm của những n ước không có dịch, chủ yếu là từ Braxin, Mỹ và Ôxtrâylia. Việc nhập này được kiểm soát rất chặt chẽ.

- Trung Quốc, Thái Lan cũng lao đao vì dịch cúm gia cầm, nhưng sao họ vẫn chủ độngđược nhu cầu trong nước, thậm chí còn xuất khẩu, trong khi Việt Nam thì không thể?

- Đó là những n ước có đời sống khá h ơn chúng ta, họ có cách chăn nuôi tập trung, kiểm soát rất tốt. Dân ta vốn nghèo, nuôi gà vịt theo cách tận dụng những thứ r ơi vãi ngoài đồng. Tôi đã chứng kiến ở Bình Thuận, có gia đình nuôi vịt, khi đàn vịt mới sinh ra đã dong cả đàn đi về h ướng TP Hồ Chí Minh. Mỗi ngày, ng ười và vịt chỉ đi vài cây số, thức ăn là những đồ r ơi vãi dọc đ ường. Cho đến khi tới được TP Hồ Chí Minh, vịt đã lớn, chỉ việc bán là quay về. Hoặc có ng ười được phép ấp trứng vịt lộn nên họ vận chuyển trứng một cách hợp pháp. Vài ngày sau, khi đến đúng điểm bán, trứng của họ đã nở thành vịt con, và họ bán vịt thay cho bán trứng vịt lộn! Những thủ đoạn đó, ngành thú y không thể kiểm soát được.

Thế giới đang ủng hộ chúng ra thúc đẩy chăn nuôi an toàn sinh học: quy mô nhỏ cũng được, nh ưng phải tập trung bằng cách quây riêng chỗ nuôi lại, rắc vôi bột xung quanh. Nếu phát hiện có dịch, phải báo ngay cho c ơquan thú y và tiêu hủy kịp thời để dập dịch. Còn ng ười tiêu dùng thì nên mua thịt ở quầy hàng có đăng ký và có sự giám sát của thú ý. Đầu năm, việc giám sát của thú y làm rất tốt, nh ưng bây giờ lại bắt đầu l ơi là. Chúng tôi sẽ tiếp tục nhắc nhở ngành thú y cũng nh ưng ười dân trong việc nâng cao ý thức để virus cúm gia cầm không có c ơhội quay trở lại.

Chân thành cảmơn ông.

H5N1 khó kết hợp với virus cúm thông thường

Theo tờ The New Scientist của Mỹ, các chuyên gia nghiên cứu vừa thu được kết quả chứng tỏ sự kết hợp giữa virus cúm H5N1 với virus cúm thông th ường có thể không tạo ra đại dịch đáng lo ngại. Virus H5N1 chỉ tạo nên đại dịch khi đáp ứng được 2 trong 3 yêu cầu. Một là, nó phải là loại virus có thể gây nên dịch bệnh trên quy mô lớn và xa lạ đối với hệ thống miễn dịch của con ng ười. Hai là, virus cúm gà H5N1 phải có khả năng lây từ ng ười sang ng ười và khi đó nó có thể đe dọa sự sống của nhiều triệu ng ười. Một trong những khả năng có thể xảy ra là virus cúm gà H5N1 có thể hoán vị gen với virus cúm ng ười.

Một nhóm các nhà nghiên cứu thuộc Trung tâm kiểm soát dịch bệnh của Mỹ (CDC) ở thành phố Atlanta, bang Georgia, vừa nuôi cấy thành công một loại virus cúm chứa trong nó gen của các protein bọc ngoài của virus cúm gà H5N1 protein bên trong của virus H3N2 - một biến thể phổ biến của virus cúm ng ười. Sau đó, họ tiêm chủng loại virus cúm vừa tạo ra cho các con chồn s ương được dùng làm vật thí nghiệm. Kết quả thu được chứng tỏ, khi các con chồn s ương ở trong các cũi liền kề nhau, thì virus H3N2 dễ dàng lan truyền từ cũi này sang cũi khác. Nh ưng virus cúm gà H5N1 và kiểu virus mới không thể lan chuyền bằng cách đó và vì thế kiểu virus mới ít nguy hiểm h ơn. Mặc dù các nhà nghiên cứu thuộc Trung tâm kiểm soát dịch bệnh của Mỹ vẫn tiếp tục nghiên cứu các gen kết hợp mới nh ưng kết quả thí nghiệm trên đây gợi nên ý t ưởng là để biến virus cúm H5N1 thành đại dịch gây chết ng ười trên quy mô toàn cầu không thể bằng cách đơn giản là trao đổi gen. Loại virus cúm đã từng gây nên đại dịch làm chết h ơn 40 triệu ng ười năm 1918, rất có thể là kết quả tiến hoá do biến dị gen virus cúm gà h ơn là do kết hợp gen.

Nguồn: KH&ĐS Số 63 Thứ Hai 7/8/2006