Công nghệ châu Á hướng đến những giải pháp xanh

Thực tế cho thấy châu Á không phải là khu vực lạc hậu về môi trường như một số người phương Tây nghĩ. Mà sự tăng trưởng trong lĩnh vực công nghiệp gọi là công nghệ sạch, hay công  nghệ thân thiện môi trường ở châu Á đang cất cánh.

Và chính những con số sẽ chứng minh điều đó. Dân số châu Á được dự đoán sẽ tăng hơn gấp đôi so với Mỹ và châu Âu trong vòng 5 năm tới, và trong quãng thời gian này kinh tế khu vực cũng sẽ tăng gấp 4 lần nhanh hơn châu Âu - theo đánh giá của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF). Những con số đó giải thích tại sao nhu cầu năng lượng khu vực Đông Nam Á sẽ tăng 76% trong 20 năm tới, IMF nói. Và tỷ lệ gia tăng năng lượng này sẽ đến từ các công nghệ sạch.

Vivek Tandon, đồng sáng lập Aloe Private Equity, Tập đoàn đầu tư chuyên về công nghệ sạch ở châu Á, nói: "Châu Á thật sự quan tâm đến môi trường, và chúng ta nên nhìn vào kế hoạch 5 năm mới nhất của Trung Quốc (cam kết ưu tiên hướng đến năng lượng tái tạo giữa những dự án khác) cũng như nhu cầu to lớn từ người dân do tác động của ô nhiễm môi trường".

Thật ra - theo Johanna Klein, nhà đầu tư của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) - có 3 nguyên nhân chính đằng sau sự thúc đẩy phát triển các công nghệ xanh ở châu Á: vấn đề an ninh năng lượng, sự ô nhiễm môi trường và (có lẽ là quan trọng nhất) nhu cầu phát triển những ngành công nghiệp mới để tạo ra những công việc làm ăn mới cho người dân.

Theo Johanna Klein, thị trường công nghệ sạch toàn cầu hiện trị giá khoảng 50 tỉ USD, trong đó châu Á chiếm 10 tỉ USD trong tổng số. Tuy nhiên chỉ có 17 nguồn đầu tư trị giá 1 tỉ đôla vào các công nghệ thân thiện môi trường trong khu vực (châu Á). Các công nghệ mới - hay ít nhất là "mới" đối với khu vực - rất cần sự đầu tư và những công ty công nghệ sạch mới nổi lên cũng đang khát tiền.

Như Johanna Klein nói: "Có một khoảng trống khổng lồ về nguồn đầu tư". Nhưng khoảng trống này có lẽ đang được lấp đầy. Giữa những năm 2002 và 2005, tiền bạc chạy vào công nghệ sạch của châu Á rất ít. Nhưng sau đó 2-3 năm, sự quan tâm tài trợ cho các dự án năng lượng sạch bắt đầu tăng cao, và chỉ tạm ngưng lại do tác động của khủng hoảng tài chính. Hiện nay càng có nhiều nhà đầu tư hơn trước trở lại tìm kiếm cơ may làm ăn ở châu Á với những dự án đang ở giai đoạn đầu.

Ivek Tandon là một nhà đầu tư như thế. Ông nhìn thấy lợi nhuận đáng kỳ vọng khoảng 22% đến 26% trong việc đầu tư vào các dự án công nghệ xanh châu Á, so với lợi nhuận chỉ khoảng 8% hay 9% ở châu Âu. Quỹ tương hỗ đầu tư của Tandon từng ủng hộ nhiều dự án ở châu Á, với Polygenta là một trong những kế hoạch đầu tư thành công nhất.

Công ty này sử dụng công nghệ đã có bằng sáng chế để tái chế những chai nhựa thành sợi polyester. Sau khi sử dụng công nghệ gọi là "làm mới", những chai nhựa sẽ thay thế nhiều chất hóa dầu dùng trong sản xuất polyester tiêu chuẩn. Nói khác đi, quần áo được làm từ… những chai nhựa. Phương pháp này hiệu quả về giá hơn và polyester thu được có chất lượng cao hơn.

Nhà máy hiện nay của Công ty Polygenta ở Nashik, Ấn Độ, cung cấp 6% polyester bền vững trên toàn cầu và công ty hy vọng con số này sẽ tăng nhanh trong những năm tới khi có sự đầu tư nhiều hơn. Những kế hoạch đầu tư khác trong danh mục đầu tư của Aloe bao gồm Greenko Group, công ty sở hữu và quản lý các nhà máy năng lượng sinh học ở Ấn Độ; và Longmen Group, công ty khoan vỉa than để khai thác khí mathane ở Trung Quốc.

Nhiều công nghệ được sử dụng trong các dự án công nghệ sạch ở Ấn Độ đặc biệt được nhập khẩu từ những quốc gia phát triển và thích hợp với thị trường địa phương. Chính quy trình thích hợp này là chìa khóa của thành công. Làm việc tốt với các đối tác địa phương và thừa nhận vai trò chính của họ - cũng như phần thưởng xứng đáng về tài chính - là điều chủ yếu. Có quá nhiều công ty  ở phương Tây chỉ đơn giản xuất khẩu công nghệ rồi mong thu về phần lợi nhuận lớn nhất, Tandon nói.

Chandra Shekhar Kundur, nhà quản lý quỹ chuyên về công nghệ sạch của Ấn Độ ở Ventureast, nói: "Thị trường Ấn Độ chưa sẵn sàng tiếp nhận sự đổi mới. Nước này đang cố gắng tiếp nhận và thích nghi với công nghệ nước ngoài để sử dụng trong môi trường địa phương".

Trung Quốc và một số thị trường châu Á khác hơi khác biệt. Ở những nơi đó, sự sáng chế các công nghệ mới là điều chủ yếu cho sự thành công của các dự án công nghệ sạch, cho dù điều đó thường có sự hợp tác với các đối tác phương Tây. Theo nhận định của các chuyên gia, châu Á đã có lịch sử lâu đời về cải tiến công nghệ. Ví dụ, công nghệ miếng dán cảm ứng dành cho các iPad và iPhone có xuất xứ từ Đài Loan, cũng như công nghệ LED được sử dụng trong mọi laptop.

Rõ ràng nhất là sự phát triển bình điện mạnh hơn dùng cho ôtô điện. Là một phần trong kế hoạch 5 năm của Chính phủ Trung Quốc, 3.000 chiếc xe buýt chạy điện sẽ lăn bánh trên đường phố thành phố Thanh Đảo trong 3 năm nữa. Đó là lý do tại sao Công ty Grand River mong muốn có sự đầu tư của Advanced Lithium Electrochemistry, nhà chế tạo bột Olivine - nguyên liệu thô cho loại bình điện lithium mới dùng trong xe điện.

Aloe Private Equity cũng có sự đầu tư vào những công ty phát triển công nghệ mặt trời, như là Gintech Ebergy Corporation và Solapoint Corporation của Trung Quốc. Ông Tandon lập luận rằng lĩnh vực công nghệ sạch phản ánh một xu hướng rộng hơn trong kinh tế toàn cầu.