Chiến lược công nghệ cao của doanh nghiệp trong xu thế mới

Những chuyển dịch mô hình do công nghệ đem lại

Do sự phát triển của công nghệ thông tin – truyền thông (CNTT - TT) và giao thông, hiện chúng ta đang sống trong một nền kinh tế không biên giới và phải đối mặt với sự cạnh tranh toàn cầu. Sự phát triển của công nghệ một mặt đã làm thay đổi phương thức cạnh tranh thị trường, mặt khác, phương thức phát triển của công nghệ đã thay đổi.

Sự kết hợp các công nghệ, chẳng hạn như cơ khí với điện tử, đang diễn ra. Ngành công nghiệp này phải cộng tác cùng với ngành công nghiệp khác. Một đối thủ cạnh tranh có thể xuất hiện ở những ngành công nghiệp không ngờ tới. Sự thay đổi này thúc đẩy sự cạnh tranh và cộng tác liên ngành.

Tốc độ phát triển công nghệ đã tăng lên và vòng đời sản phẩm trở nên ngắn hơn. Một công ty đơn lẻ không thể có đủ khả năng tiến hành nghiên cứu và phát triển (NCPT) ở những lĩnh vực khác nhau với tốc độ nhanh. Do vậy, các công ty cần phải tìm những nơi cộng tác, và hạn chế nguồn lực NCPT.

Bản thân công nghệ cũng thay đổi, vì mọi thứ đều thay đổi. Công nghệ ngày càng dựa nhiều hơn vào khoa học, nhất là đối với công nghệ cao. Điều này buộc các doanh nghiệp phải cộng tác chặt chẽ hơn với các trường đại học/viện nghiên cứu. Do vậy, công nghệ đã làm thay đổi mô hình của các hoạt động kinh tế. Ở cấp toàn cầu đã xuất hiện nền kinh tế không biên giới, ở cấp ngành là sự cạnh tranh và cộng tác liên ngành, còn ở cấp công ty, hoạt động kinh doanh liên công ty đã xuất hiện.

Thay đổi trong chiến lược công nghệ của doanh nghiệp: chuyển từ chỗ tự lực sang phương thức liên kết

Một thay đổi lớn trong chiến lược công nghệ của doanh nghiệp là chuyển đổi từ chỗ tự lực sang chỗ kết nối mạng. Trước đây, các hoạt động phát triển công nghệ phần lớn đều được tiến hành tại công ty. Tuy nhiên, nếu chỉ phát triển tại công ty thì sẽ không dủ để đối phó với tốc đô gia tăng của phát triển công nghệ và với một loạt các công nghệ mới hết sức đa dạng. Do vậy, các doanh nghiệp cần phải tìm kiếm những đối tác để phát triển công nghệ nhằm bổ sung số lượng và chất lượng của đội ngũ kỹ sư. Ở Nhật Bản, những đăng ký patent của các nghiên cứu liên kết đã tăng lên vào thập kỷ 80. Các doanh nghiệp lập liên minh chiến lược với những doanh nghiệp khác, thậm chí đôi khi còn hợp tác với chính đối thủ của mình. Họ cũng hợp tác với các trường đại học và viện nghiên cứu công lập. Họ phải cạnh tranh không phải với tư cách là một chủ thể đơn lẻ, cách biệt mà là như một nút, một điểm đầu mối của mạng lưới. Những đối tác trong mạng lưới không chỉ là các tổ chức trong nước, mà cả các tổ chức quốc tế.

Các doanh nghiệp cũng thiết lập liên minh quốc tế để xây dựng các tiêu chuẩn thực tế cho các sản phẩm mới. Khi doanh nghiệp phát triển một thế hệ sản phẩm mới, thì tiêu chuẩn công nghiệp của nó quyết định phần lớn sức cạnh tranh của doanh nghiệp đó. Nếu đặc trưng của loại sản phẩm do doanh nghiệp phát triển được áp dụng tiêu chuẩn quốc tế, thì nó sẽ đem lại ưu thế cạnh tranh lớn cho doanh nghiệp. Trường hợp ngược lại, doanh nghiệp sẽ bị tụt hậu trong cuộc chạy đua NCPT của sản phẩm đó và sẽ phải trả một giá đắt cho doanh nghiệp mà có đặc trưng sản phẩm phù hợp với tiêu chuẩn quốc tế.

Ngoài ra, trong lĩnh vực sản xuất, các doanh nghiệp cũng phải cạnh tranh ở trong mạng lưới. Chiến lược này giúp sản xuất ra sản phẩm mới cung cấp các sản phẩm đạt chất lượng một cách kịp thời. Ở các ngành lắp ráp của Nhật Bản đã rất phổ biến hình thức các hợp đồng gia công dựa trên quan hệ lâu dài. Còn ở ngành thời trang của Italia, đặc trưng công việc và mạng lưới chia sẻ đã trở thành thông dụng. Ngày nay, loại hình mạng lưới sản xuất này sẽ phổ biến khắp thế giới. Một số doanh nghiệp chỉ có chức năng thiết kế và marketing, chứ không phải là doanh nghiệp sản xuất.

Đối với những doanh nghiệp ở các nước đang phát triển, nếu được nằm trong một mạng lưới sản xuất quốc tế thì sẽ tạo ra nhiều ưu thế. Họ có thể là những nhà sản xuất các thiết bị ban đầu, các nhà thầu phụ hoặc các công ty con. Họ có thể được thường xuyên tiếp cận, hoặc thu hút được các công nghệ mới, các kỹ năng quản lý và thông tin marketing.

Từ tiếp cận đơn lẻ sang tiếp cận toàn diện

Nền kinh tế xuyên quốc gia tạo ra sự cạnh tranh gay gắt hơn. Trước đây, sự cạnh tranh phần lớn đều dựa vào yếu tố giá cả, vì các đối thủ cạnh tranh về cơ bản là nội địa và chất lượng sản phẩm cảu họ cũng chỉ tương đương. Sự cạnh tranh ngày nay, ngoài yếu tố giá cả ra, còn cần đến tốc độ, chất lượng và chức năng.

Tốc độ:Nhờ tiến bộ của các mạng lưới thông tin và giao thông vận tải, nên người tiêu dùng có thể nhanh chóng nhận được catalo sản phẩm, đặt hàng tức thời và nhận được sản phẩm một cách kịp thời. Ngoài ra, vì người dùng có thể nhận được những sản phẩm đáp ứng đúng nhu cầu của mình một cách nhanh chóng, nên thị hiếu của họ cũng nhanh chóng thay đổi và họ muốn có những sản phẩm khác biệt. Bởi vậy, thời gian cần thiết để thiết kế và cung cấp sản phẩm cần phải được rút ngắn;

Chất lượng:Đối với chất lượng, nhiều đối thủ cạnh tranh trên khắp thế giới đã đem đến những chất lượng khác biệt cho sản phẩm. Đồng thời, người mua cũng ý thức được chất lượng và có yêu cầu cao hơn đối với vấn đề chất lượng sản phẩm;

Chức năng: Vì tốc độ đổi mới gia tăng, nên những sản phẩm có các đặc tính và chức năng mới nhanh chóng xuất hiện. Ngoài ra, thông tin về sản phẩm mới cũng được truyền đi nhanh chóng qua mạng Internet và các phương tiện khác. Do vậy, chức năng và đặc tính của sản phẩm trở thành một nhân tố cạnh tranh quan trọng.