Chăm sóc sinh hoạt hàng ngày đối với người cao tuổi
Giấc ngủ
NCT thường ngủ ít hoặc khó ngủ,nằm có thể ngủ ngay và ngủ sâu nhưng khi đã thức giấc thường khó ngủ lại, thao thức, trằn trọc, NCT cần đi ngủ đúng giờ, khoảng 9-10 giờ tối, không thức quá khuya hoặc giờ ngủ thất thường. Không nên có những kích thích hưng phấn trước khi đi ngủ như hút thuốc lá, uống trà, uống cà phê,vận động mạnh, tránh những căng thẳng không cần thiết. Lúc trở dậy buổi sáng, không nên ngồi dậy ngay để tránh thiếu máu não có thể bị ngã, cần ngồi từ từ rồi hãy đứng thẳng dậy.
Vệ sinh cá nhân
- Đại tiện:Người già ít vận động nên dễ bị táo bón,cần đại tiện đúng giờ để tạo thói quen (tốt nhất là buổi sáng). Nếu bị trĩ, cần đại tiện trước khi đi ngủ, sau đó nằm ngay tạo điều kiện cho búi trĩ dễ co lại. Cần uống nhiều nước và ăn thêm nhiều rau quả để nhuận tràng.
- Tiểu tiện:NCT là nam giới dễ bị u xơ tiền liệt tuyến, cần phát hiện những dấu hiệu bất thường khi tiểu tiện để đến cơ sở y tế tư vấn.
- Tắm rửa:Về mùa hè, NCT nên tắm nơi kín gió.Về mùa đông không cần thiết phải tắm hàng ngày, tắm nước nóng để tránh lạnh đột ngột, không cần thiết chốt chặt cửa phòng tắm, đề phòng khi ngã con cháu vào kịp thời. Trong phòng tắm phải có chỗ vịn tay khi thay quần áo và có đèn đủ sáng, phải đi dép để chống trượt ngã.
Phòng tránh các tai nạn trong sinh hoạt:
Thường gặp nhất là ngã.thị lực NCT thường giảm,phản xạ chậm, loãng xương, thoái hóa khớp. Do đó, rất dễ bị ngã và các chấn thương thường nặng. Hay gặp nhất là gãy cổ xương đùi. Đây là một biến cố nặng của NCT, phải nằm bất động lâu ngày, dẫn đến loét, nhiễm trùng, viêm phổi gây tử vong. NCT cần hết sức thận trọng khi đi lại để tránh vấp ngã, không đứng trên ghế cao hoặc trèo thang để đóng đinh vào tường, phơi quần áo, lấy vật dụng quá tầm với tay, thay bóng đèn hỏng… Ngoài ra cần đề phòng tai nạn bỏng lửa, bỏng nước sôi, điện giật, uống nhầm thuốc, hóc xương, hóc tăm xỉa răng, sặc khi ăn và uống nước có thể dẫn tới viêm phổi.
Chống trầm cảm, giảm trí nhớ
Hiện tượng này hay gặp ởNCT.Nếu diễn biến nặng có thể lú lẫn, mất trí nhớ, rối loạn tâm thần tuổi già, đi lang thang quên đường về nhà, không phân biệt được người thân trong gia đình, không nhớ đến bữa ăn, đại tiểu tiện không tự chủ, chống lão hóa nhanh trí não hàng ngày bằng cách đọc báo, nghe đài, xem ti vi thường xuyên,có thể làm thơ, viết hồi ký, cần giao lưu với bạn bè cùng thế hệ, nói chuyện với con cháu, hàng xóm, láng giềng, tham gia sinh hoạt địa phương, hoạt động của câu lạc bộ NCT, dành thời gian hoạt động vừa sức như đi bộ, đi xe đạp, chăm cây cảnh.
Phòng tránh một số bệnh thường gặp
- Tăng huyết áp:NCT nếu bị tăng huyết áp, cần kiểm tra huyết áp thường xuyên, phải uống thuốc theo hướng dẫn của bác sỹ. Điều chỉnh được huyết áp sẽ tránh tai biến mạch máu não gây tàn phế hoặc tử vong.
- Đái tháo đường: Xu hướng bệnh đái tháo đường ngày một tăng do chế độ ăn uống và lối sống gây béo phì. NCT cần kiểm tra đường huyết 2 lần mỗi năm để kiểm soát bệnh. Nếu đã mắc bệnh đái tháo đường, cần tuân thủ chế độ ăn uống, thuốc men,vận động để phòng các biến chứng nguy hiểm của bệnh như tim mạch,huyết áp, suy thận, mù lòa, loét lâu lành…
- Các bệnh về hô hấp: Viêm phế quản cấp và mạn tính, viêm phổi, viêm phế quản đối với NCT thường là nặng, diễn biến xấu, có khi đưa đến tử vong. Cần tránh lạnh đột ngột khi tắm, khi ra khỏi nhà, giữ ấm trong mùa đông.
- Các bệnh về xương khớp:Thường gặp là viêm đa khớp mạn tính, thoái hóa khớp, loãng xương, các bệnh về cột sống như gai đôi, thoát vị đĩa đệm, lún xẹp cột sống. Nếu có biểu hiện các triệu chứng về khớp,cột sống cần phải đi khám kiểm tra kịp thời ở các cơ sở y tế để có chẩn đoán đúng và điều trị phù hợp.Cần bỏ thói quen điều trị không khoa học hoặc nghe lời mách bảo tốt bụng của người quen nhưng lại không đúng thuốc bệnh của bản thân mình.
