Biến đổi khí hậu và môi trường ô nhiễm ở nới dân cư đông đúc khiến phát sinh các dịch bệnh mới nổi lên

  Theo WHO, từ 1940 đến 2004, đã có 154 bệnh do virus mới xuất hiện, trong đó 3/4 là các bệnh lây từ động vật sang người. Bên cạnh đó, biến đổi khí hậu là một nguyên nhân chủ yếu khác. 

Liên quan đến các bệnh lây từ động vật sang người, tiêu biểu của trường này là virus HIV/AIDS, có nguồn gốc từ loài vượn hắc tinh tinh ở châu Phi. Đây là gốc tích của một trong những bệnh dịch gây thiệt hại sinh mạng nhiều nhất, với gần 40 triệu người chết. 

Trưởng ban Dịch tễ học về các bệnh mới xuất hiện của Viện Pasteur (Pháp), Arnaud Fontanet, nhận định rằng các bệnh do virus mới nổi lên gia tăng về số lượng, cơ bản do mật độ dân cư và tốc độ di dân tăng. Các virus mới xuất hiện chủ yếu đến từ các nước phía nam hoặc từ châu Á, châu Phi và phát tán ra phần còn lại của thế giới chủ yếu thông qua những luồng người di chuyển bằng con đường hàng không. Mặt khác, các bệnh dịch mới nổi cũng có thể do các biến đổi về gen của các virus, đây là điều được quan sát thấy ở các virus cúm. 

Một virus có thể nổi lên tại một khu vực khi người bệnh hay động vật di chuyển qua đường biên giới và virus có cơ hội tấn công vào các nhóm dân cư không được miễn dịch. Tác hại có thể rất nghiêm trọng. Tiêu biểu là trường hợp của virus phía Tây sông Nil, lan truyền thông qua muỗi. Virus này được xác nhận vào năm 1937 tại Ouganda, rồi  tái xuất tại Trung Đông trong những năm 1950, trước khi xâm nhập vào Hoa Kỳ năm 1999, nơi nó phát tán rất nhanh, khiến hàng trăm người chết, phần lớn do chứng viêm màng não. 

Các chuyên gia của WTO lưu ý trước khi tấn công vào người, virus có thể ở rất lâu tại một loài động vật, đa số là các loài chim hoang hay dơi. Để truyền đến người, các virus này phải cần một vật chủ trung gian, sống gần với người hơn, như lợn, gà hay muỗi, trong những điều kiện thuận lợi nhất định. Virus H5N1 phổ biến tại miền nam Trung Quốc theo con đường này, tại những nơi dân cư rất đông đúc và nơi gà được nuôi với mật độ lớn. Loại virus là nguồn gốc của dịch SRAS (hay hội chứng suy hô hấp cấp), trở thành một cuộc khủng hoảng y tế nghiêm trọng toàn thế giới năm 2003, khiến gần 800 người chết, chủ yếu tại châu Á, truyền sang người từ loài dơi thông qua trung gian là các con chồn hương rừng được nuôi làm thực phẩm cho các nhà hàng ở Trung Quốc. 

Bên cạnh đó, biến đổi khí hậu cũng có những tác động đến sự lây lan của dịch bệnh. Việc trái đất bị hâm nóng khiến muỗi phát triển nhanh tại nhiều nơi. Đây là trường hợp của virus xuất huyết Dengue và virus Chikungunya, cả hai đều do muỗi truyền đi, trong đó có loài muỗi vằn (Aedus albopictus). Từ lâu loài muỗi này chỉ sống tại vùng Đông Nam Á, nhưng giờ đây đã có mặt tại châu Mỹ và một phần châu Âu.

Đặc biệt, virus Ebola, được phát hiện năm 1976, hiện tại đang hoành hành ở nhiều thành phố miền tây châu Phi, đe dọa cư dân tại một khu vực vốn có hệ thống y tế rất yếu. Theo các chuyên gia, nếu huy động đủ phương tiện, đặc biệt là cách ly người bệnh, bệnh dịch này có thể được khống chế trong vòng 3 đến 6 tháng.