Bệnh tăng huyết áp tăng ở người trẻ tuổi

Bác sĩ Phạm Thái Sơn ở Viện Tim mạch Việt Nam cho biết kết quả cuộc điều tra dịch tễ mới nhất về tăng huyết áp (THA) và các yếu tố nguy cơ do Viện phối hợp với Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tiến hành cho thấy tỷ lệ người mắc bệnh THA ở Việt Nam tăng lên rất cao.

Trước đây tỷ lệ này chỉ 11% (1992). Điều tra sơ bộ (năm 2002) ở Hà Nội, Thái Nguyên, Thái Bình và Nghệ An cho kết quả 16,3% người từ 25 tuổi trở lên bị mắc bệnh THA.

Các nhà chuyên môn nhận định nhịp sống căng thẳng của nền công nghiệp hiện đại, cuộc sống đô thị ồn ào ô nhiễm, mức sống cao với chế độ ăn uống không hợp lý, cộng với các yếu tố tâm lý, xã hội căng thẳng tạo điều kiện cho THA phát triển.

Người ta còn thấy cư dân sống ở nơi sử dụng nhiều muối trong thức ăn, bệnh THA có tỷ lệ cao. Thuốc lá gây co mạch ngoại vi làm huyết áp tăng lên, hút một điếu thuốc lá huyết áp tối đa tăng 11mmHg và kéo dài trong 20-30 phút. Hút thuốc lá nhiều có thể làm xuất hiện cơn THA kịch phát rất nguy hiểm đối với người đã có bệnh THA.

Rượu cũng là thủ phạm làm THA, nhiều trường hợp tai biến mạch máu não xảy ra sau khi uống rượu nhiều. Mới đây, bệnh nhân T.V.S., 37 tuổi (ở huyện Yên Lập, Phú Thọ) được đưa vào cấp cứu tại Bệnh viện Tim Hà Nội do THA. S. mắc bệnh THA, nhưng lại uống quá nhiều rượu chỉ trong hai ngày nhân dịp đám cưới cô em gái.

Bệnh THA gặp ở nam nhiều hơn nữ do các yếu tố nguy cơ như hút thuốc lá, uống rượu ở phái mạnh cao hơn phái yếu. Mặc dù người trẻ tuổi ít bị THA hơn người già rất nhiều nhưng khi đã mắc bệnh này diễn biến bệnh nhanh hơn, nặng hơn, nhiều biến chứng hơn, và việc điều trị cũng phải tích cực, theo dõi sát sao hơn.

Các nghiên cứu ở Việt Namcho thấy huyết áp người lớn Việt Nam bình thường: 120/75mmHg (nam giới 122/76mmHg; nữ giới 118/74mmHg).

Theo phân loại huyết áp của Tổ chức Y tế Thế giới (1999), huyết áp lớn hơn hoặc bằng 140/90mmHg được xem là tăng huyết áp.

Bên cạnh đó, người trẻ tuổi hay gặp THA thứ phát, nghĩa là huyết áp tăng cao do một căn nguyên cụ thể nào đó ở thận, tuyến thượng thận, hoặc do uống thuốc như thuốc tránh thai hoặc cam thảo.

Vì vậy, bệnh nhân bị THA càng trẻ càng phải thăm khám kỹ lưỡng và cầu kỳ hơn để tìm nguyên nhân. Các nhà chuyên môn khuyến cáo những người bị THA dưới 40 tuổi muốn tìm nguyên nhân gây THA cần đến các cơ sở y tế chuyên khoa tim mạch.

Phòng tránh

Bệnh THA phải điều trị lâu dài, liên tục. Bệnh nhân nên cộng tác chặt chẽ với thầy thuốc, tuân thủ nghiêm túc những quy định trong ăn uống, sinh hoạt, công tác; và phải được bác sĩ theo dõi thường xuyên diễn biến bệnh để xử lý kịp thời.

GS.TS Phạm Gia Khải - Viện trưởng Viện Tim mạch Việt Nam-cho biết muốn phòng bệnh, quan trọng là phải hạn chế tối đa các yếu tố nguy cơ.

Cụ thể là chế độ ăn phải giảm độ mặn, hạn chế ăn mỡ và các phủ tạng động vật, nên ăn nhiều rau, hoa quả tươi và tăng cường các hoạt động thể lực như thể dục thể thao vừa sức như đi bộ, chạy. Tránh để cân nặng quá cân hoặc béo phì, đặc biệt là béo ở vùng bụng.

Điều trị và kiểm soát tốt các bệnh có liên quan chặt chẽ với THA như bệnh tiểu đường, rối loạn mỡ máu. Với thời tiết, tránh bị lạnh đột ngột và tránh các căng thẳng về thần kinh.

Nguồn: Tiền phong