Xét nghiệm máu phát hiện ung thư trong 20 phút, PGS. TS Phạm Duy Hiển: “Không nên tiếp tục lừa dân”

Sau khi KH&ĐS số 69 đăng một số ý kiến của các giáo sư, tiến sĩ y khoa, rất nhiều bạn đọc tiếp tục thắc mắc về độ tin cậy trong việc phát hiện ung thưvề phương pháp này. Để rộng đường dưluận, chúng tôi xin tiếp tục chuyển tải ý kiến của một số giáo sưchuyên ngành về ung thưvà chẩn đoán.

Theo GS Hiển, hệ thống máy này có nhiều công dụng, nhưng chỉ có một số chỉ tiêu về dấu ấn ung thư. Ví dụ loại máy mà bệnh viện K đã sử dụng từ cách đây 4-5 năm có hơn 100 thông số (lớn hơn rất nhiều so với 33 thông số của chiếc máy ở 107, Trần Hưng Đạo) nhưng chỉ có 9 dấu ấn ung thư. Còn chiếc máy Bệnh viện đangđược một công ty của Mỹ chào bán có 118 thông số, nhưng chỉ có 10 dấu ấn ung thư. Những dấu ấn báo hiệu ung thưđó chỉ có giá trị sàng lọc hoặc theo dõi quá trình điều trị xem có đáp ứng hay không chứ không hề có giá trị chẩn đoán. Ví dụ người ta dùng chỉ số PSA để sàng lọc ung thưtiền liệt tuyến; CA 125 sàng lọc ung thưbuồng trứng, nhưng không có nghĩa là ai có các chỉ số đó cao nghĩa là mắc bệnh ung thư. Bởi có rất nhiều bệnh cùng khiến một chỉ số tăng cao. Chẳng hạn, người bị táo bón cũng có chỉ số PSA cao nhưngười bị ung thưtiền liệt tuyến! Do vậy, tại Bệnh viện K, khi một người đã có kết quả siêu âm, cắt lớp, sinh thiết nghi bị ung thưrồi thì bác sĩ mới dùng đến những thông số về máu để khẳng định thêm.

Khiđược hỏi, PGS.TS Trần Minh Thông (Chủ nhiệm Khoa chẩn đoán hình ảnh, Bệnh viện Bạch Mai) và GS Nguyễn Thị Thu Hà (Chủ nhiệm Bộ môn Hoá nghiệm sinh hoá, Bệnh viện Quân y 108) cũng đồng tình với quan điểm của GS Hiển. Theo GS Hà, việc nói một chiếc máy có thể phát hiện sớm các bệnh ung thưlà hơi quá, bởi có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến cùng một chỉ số về máu. Theo đó, có người bị ung thưnhưng xét nghiệm máu về dấu ấn tương đương cho chỉ số không cao. Ngược lại, có người không bị ung thưlại cho chỉ số cao vọt. Phương pháp này cũng không có gì mới. ở Việt Nam có nhiều bệnh viện dùng loại máy tương tự từ rất lâu. Thậm chí, ở Bệnh viện 108 có rất nhiều máy tương tự, mỗi máy cho số lượng thông số khác nhau, trong đó có những thông số trùng nhau. Hơn nữa, có những xét nghiệm cho kết quả “giả” vì vậy phải làm đi làm lại vài ba lần mới có cơsở để khẳng định.

Nguồn: KH&ĐS Số 71 Thứ Hai 4/9/2006