Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ tư, 06/09/2006 22:43 (GMT+7)

Từ bom nhiệt hạch tới năng lượng nhiệt hạch

Không còn là ý tưởng

Năm 1961, trước khi xảy ra cuộc khủng hoảng Caribê, máy bay ném bom chiến lược hạng nặng TU-95 của Liên Xô đã ném thử một quả bom nhiệt hạch nặng 20 tấn lên vùng Đất Mới. Quả bom này có công suất tương đương với 58 triệu tấn thuốc nổ TNT. Mỹ cũng đã từng chế tạo đầu đạn hạt nhân có công suất tương đương 24 triệu tấn thuốc nổ TNT để lắp cho các máy bay ném bom chiến lược B-52, nhưng chưa thể chế tạođược một loại đầu đạn nào có công suất nổ tương đương với đầu đạn của Nga.

Tuy nhiên, các nhà chiến lược quân sự của Nga và Mỹ đều công nhận rằng các đầu đạn hạt nhân công suất siêu lớn là “không hợp lý”. Từ đó, họ quyết định phát triển theo một hướng khác hoàn toàn ngược lại nhằm chế tạo các đầu đạn nhiệt hạch có công suất nhỏ từ 10-100 KT (1 KT tương đương 1.000 kg thuốc nổ TNT), và siêu nhỏ sử dụng chất đồng vị phóng xạ của nguyên tố californi. Khối lượng tới hạn của chất phóng xạ này nhỏ gấp hàng trăm lần so với khối lượng của urani hoặc plutoni. Đặc biệt, gần đây, cùng với việc phát minh ra nguyên tố hoá học siêu nặng số 112, các nhà khoa học Nga đã có trong tay chất phóng xạ có khối lượng tới hạn chỉ vào khoảng vài gam, có thể sử dụng để chế tạo đạn hạt nhân cực nhỏ, có kích thước tương đương viên đạn súng trường nhưng có công suất nổ tương đương 100 tấn TNT.

Dự kiến đến năm 2011 sẽ chế tạo thành công một loại đầu đạn nhiệt hạch micro có công suất khoảng 10 KT với khối lượng chất nổ nhiệt hạch có công suất mạnh gấp 10 triệu lần so với công suất của chất nổ thông thường TNT. Đồng thời, các nhà khoa học Mỹ đã nghĩ tới khả năng chế tạo các đầu nổ nhiệt hạch micro có thể kiểm soátđược bao gồm vật chất và phản vật chất, có công suất mạnh gấp 100 lần so với đầu nổ nhiệt hạch. Trong khoảng thời gian vào khoảng một phần tỷ giây, nhiên liệu nhiệt hạchđược nén tới áp suất hàng nghìn tỉ atmốtphe và có mật độ gấp 15 lần so với mật độ của vàng, sau đóđược đốt cháy ở nhiệt độ 100.000.000ºC. Có thể đạtđược các tham số công nghệ đó dưới tác động của chùm tia laserđược hội tụ hướng vào một quả bom micro có kích thước khoảng 1mm.

Tương lai một nền năng lượng nhiệt hạch toàn cầu

Mặt cắt camera bằng nhôm, nơi xảy ra phản ứng tổng hợp nhiệt hạch.
Mặt cắt camera bằng nhôm, nơi xảy ra phản ứng tổng hợp nhiệt hạch.
Đi theo h ướng nghiên cứu của Mỹ, Pháp cũng đã chế tạo tổ hợp nhiệt hạch laser tương tự. Pháp là một trong những nước đầu tiên nghiên cứu chế tạo nhà máy điện nguyên tử nhiệt hạch để thay thế hàng loạt nhà máy điện nguyên tử hiện nay. Nhật Bản cũng đã tiếnhành các công trình nghiên cứu tương tự. Theo dự báo, năm 2025-2030, ngành năng lượng thế giới có thểđược đảm bảo từ 5-10% bằng phản ứng nổ micro nhiệt hạch tổng hợp. Các nước sẽ chế tạo thành công các thiết bị laser mạnh hơn, tincậy hơn, gọn nhẹ hơn để thực hiện thành công phản ứng tổng hợp nhiệt hạch trên cơsở đồng vị phóng xạ Heli-3 thay thế cho nguyên liệu phóng xạ triti hiện nay. Không loại trừ khả năng, Nga sẽ là nước cung cấp Heli-3 cho Mỹ, Pháp và Nhật Bản, chủ yếu khai thác từ Mặt Trăng. Nếu tình hình thế giới ổn định, sẽ hình thành một nền năng lượng nhiệt hạch toàn cầu. Nhưvậy, công nghệ tổng hợp nhiệt hạch có điều khiển không chỉ tạo ra một kỷ nguyên mới cho ngành năng lượng thế giới đang đứng trước nguy cơkhủng hoảng cạn kiệt tài nguyên dầu mỏ mà còn khai phá con đường mới trong cách thức tiến hành chiến tranh trong thế kỷ 21.

Nguồn: KH&ĐS Số 71 Thứ Hai 4/9/2006

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Nâng tầm sức mạnh văn hóa vùng Đất Tổ - Động lực quan trọng cho phát triển bền vững
Phát triển văn hóa và con người là nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh, động lực cho phát triển nhanh bền vững. Quan điểm đó tiếp tục được khẳng định mạnh mẽ trong Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị. Nghị quyết nhấn mạnh văn hóa phải thấm sâu vào đời sống xã hội, gắn kết hài hòa với chính trị, kinh tế, môi trường, quốc phòng, an ninh, đối ngoại; thực sự trở thành sức mạnh mềm của quốc gia.
Chủ tịch Phan Xuân Dũng dự Đại hội đại biểu Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cà Mau lần thứ I
Ngày 23/4, Đại hội đại biểu Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cà Mau lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2031 đã thành công tốt đẹp. Chủ tịch VUSTA Phan Xuân Dũng chúc mừng, đánh giá cao những nỗ lực rất lớn của Liên hiệp Hội tỉnh, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh TVPB, ĐMST&CĐS, lan tỏa tri thức KH&CN, phục vụ trực tiếp đời sống người dân địa phương.
Tuyên Quang: Thúc đẩy năng lực triển khai năng lực hoạt động KHCN, ĐMST và CĐS trong sinh viên
Ngày 21/4, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (KH&KT) tỉnh Tuyên Quang phối hợp với Trường Cao đẳng Tuyên Quang tổ chức Hội thảo tập huấn, phổ biến kiến thức “Thúc đẩy năng lực triển khai hoạt động khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong sinh viên” bằng hình thức trực tiếp và trực tuyến.
Đổi mới công tác phổ biến kiến thức KH&CN: Từ truyền thông một chiều đến hệ sinh thái tri thức mở
Những năm qua hoạt động phổ biến kiến thức của các tổ chức KH&CN trực thuộc Liên hiệp Hội Việt Nam đã được triển khai rộng rãi, đem lại hiệu quả cao trong thực tiễn. Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển mới, hoạt động này cần được đổi mới theo hướng hiện đại, tương tác và gắn chặt hơn với nhu cầu của xã hội.
Lâm Đồng: Gặp mặt đại biểu trí thức tiêu biểu năm 2026
Chiều ngày 15/4, Tỉnh ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lâm Đồng tổ chức Hội nghị gặp mặt đại biểu trí thức tiêu biểu năm 2026. Dự và chủ trì Hội nghị có các đồng chí: Y Thanh Hà Niê Kđăm - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh cùng các đồng chí trong Ban Thường vụ Tỉnh ủy, lãnh đạo các sở, ban, ngành và 150 đại biểu trí thức tiêu biểu của tỉnh.
Chủ tịch Phan Xuân Dũng: Hội Chăn nuôi Việt Nam góp phần khẳng định đóng góp của trí thức KH&CN vào phát triển đất nước
Phát biểu chúc mừng Hội Chăn nuôi Việt Nam nhân Kỷ niệm 35 năm thành lập (19/4/1991 - 19/4/2026), Chủ tịch Phan Xuân Dũng khẳng định, với sự năng động và chuyên nghiệp, Hội Chăn nuôi Việt Nam đã góp phần khẳng định đóng góp của trí thức KH&CN trong sự nghiệp phát triển đất nước. Chủ tịch Phan Xuân Dũng đề nghị các thành viên của Hội giữ lửa đam mê, lấy khoa học công nghệ làm động lực phát triển.
Toàn văn Tuyên bố chung nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa
Toàn văn Tuyên bố chung giữa nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa về việc tiếp tục làm sâu sắc quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện, thúc đẩy xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam – Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược ở mức độ cao hơn trong thời kỳ mới.