Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ năm, 13/06/2013 22:16 (GMT+7)

Trái đất nuôi được bao nhiêu người?

Theo Pravda, từ cuối thế kỷ 18, nhà triết học Thomas Malthus trong một công trình nghiên cứu về tương lai của loài người đã cho rằng khó khăn không thể khắc phục nổi của nhân loại là sự tăng dân số, và điều không tránh khỏi là sự phân bố lại dân cư trên khắp hành tinh, sự cạn kiệt mọi nguồn lực và cuối cùng là nạn đói.

Trái đất sẽ đi đến đâu khi tới đỉnh điểm của khả năng bảo vệ sự tồn tại của con người?

Theo tính toán của các nhà khoa học hiện đại khả năng cho phép tối đa của hành tinh là từ 9 đến 10 tỷ người. Nhà xã hội học Edward Wilson dựa vào đánh giá của mình về những nguồn lực hiện có để dự đoán tương lai của nhân loại.

Thứ nhất, lượng nước ngọt đã đến giới hạn của việc sử dụng. Thứ hai, Trái đất không thể sản xuất ra đủ lượng lương thực như 200 năm về trước. Thậm chí nếu toàn bộ lượng ngũ cốc chỉ sử dụng cho con người, bỏ qua nhu cầu của đàn gia súc (vì đó là phương pháp chuyển hóa năng lượng thực vật thành năng lượng động vật với hiệu suất rất thấp) thì cũng không thể đáp ứng được đầy đủ nhu cầu. 

Theo Wilson "nếu như tất cả mọi người cùng đồng thuận rằng, không dùng ngũ cốc để nuôi gia súc nữa, thì việc canh tác trên 1,4 tỷ hecta đất trồng trọt cũng không thể nuôi sống được 10 tỷ người”. Thu hoạch trên diện tích đó tối đa là 2 tỷ tấn ngũ cốc mỗi năm. Nếu toàn thế giới đều không ăn thịt, chỉ gặm bánh mì và uống nước lã thì cũng tạm đủ, song nếu với khẩu phần ăn như hiện nay thì lượng ngũ cốc đó chỉ đáp ứng được 1/4 nhu cầu hay nói cách khác chỉ đủ để nuôi sống 2,5 tỷ người (vì phần lớn ngũ cốc phải dùng để chăn nuôi gia súc, gia cầm). 

Nhà dân số học Doel Koen, Trường ĐH Columbia (New York) bổ sung thêm một số yếu tố hạn chế khả năng của hành tinh – đó là sự tuần hoàn của nitơ, tốc độ xử lý khí CO2 trong khí quyển, sự bảo đảm đủ lượng photpho… cho cây trồng. Thậm chí khi dân số thế giới theo xu hướng chỉ ăn rau thôi, thì chúng ta nếu không chết đói cũng sẽ chết vì không đủ oxy.

Vì chính loài người đang tác động đến khí quyển nên chưa thể biết một cách chính xác khí nhà kính sẽ tăng bao nhiêu cho dù các nhà khoa học đang tập trung vào tìm kiếm các phương pháp tránh cho Trái đất khỏi biến thành một ngôi nhà kính khổng lồ. Koen lúng túng kết luận: "Nói đúng ra, chẳng ai biết được khi nào và ở mức độ nào dân số loài người sẽ đạt đến giới hạn”. 

Thế giới đã vượt ngưỡng 7 tỷ người. Theo dự báo của Liên Hợp Quốc, năm 2100, dân số thế giới sẽ lên đến 9 tỷ. Nhưng liệu 90 năm sau, loài người có thể đảo ngược được tình thế? Hiện nay, người ta đang chứng kiến một khuynh hướng phát triển mạnh mẽ, đó là quy mô gia đình càng ngày càng thu nhỏ lại. Nhìn vào các số liệu thống kê của 230 nước, bắt đầu từ năm 1950, các nhà nghiên cứu đều đi đến kết luận rằng, tại đa số quốc gia, tỷ lệ sinh liên tục giảm.

Hiện nay, tỷ lệ sinh của mỗi người phụ nữ là trung bình 2,1 con khiến dân số vẫn hơi tăng. Nếu tỷ lệ tăng trưởng dân số trên toàn cầu tương đương với mức tăng của cuối thế kỷ trước, thì sau khi lên tới 9-10 tỷ, nó sẽ trở nên ổn định. Khó có thể nhìn vào tương lai xa hơn, vì không lường trước được động thái phát triển của loài người.

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Phát huy vai trò nòng cốt của trí thức KH&CN tỉnh Cà Mau
Đại hội đại biểu Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Cà Mau lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2031 tổ chức thành công thực sự đã mở ra một không gian mới để hội tụ sức mạnh, tâm huyết và trí tuệ của đội ngũ trí thức tỉnh nhà, định hình con đường kiến tạo và phát triển trong kỷ nguyên mới của đất nước.
Công bố Quyết định bổ nhiệm Giám đốc, Tổng biên tập Nhà xuất bản Tri thức
Ngày 28/4, tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) tổ chức Hội nghị Công bố quyết định về công tác cán bộ. Tại hội nghị, TSKH. Phan Xuân Dũng, Chủ tịch VUSTA đã trao Quyết định bổ nhiệm bà Bùi Thị Thu Hằng, Phó Giám đốc phụ trách, Phó Tổng biên tập NXB Tri thức giữ chức vụ Giám đốc, Tổng biên tập NXB Tri thức.
Đảng bộ Liên hiệp Hội Việt Nam tổ chức Hội nghị Ban Thường vụ - Ban Chấp hành tháng 4/2026
Ngày 28/4, tại Hà Nội, Đảng bộ Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (LHHVN) tổ chức Hội nghị Ban Thường vụ - Ban Chấp hành nhằm đánh giá kết quả công tác, đồng thời triển khai các nhiệm vụ trọng tâm, tạo chuyển biến mạnh mẽ trong công tác xây dựng Đảng và chuẩn bị cho Đại hội LHHVN nhiệm kỳ mới.
Nâng tầm sức mạnh văn hóa vùng Đất Tổ - Động lực quan trọng cho phát triển bền vững
Phát triển văn hóa và con người là nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh, động lực cho phát triển nhanh bền vững. Quan điểm đó tiếp tục được khẳng định mạnh mẽ trong Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị. Nghị quyết nhấn mạnh văn hóa phải thấm sâu vào đời sống xã hội, gắn kết hài hòa với chính trị, kinh tế, môi trường, quốc phòng, an ninh, đối ngoại; thực sự trở thành sức mạnh mềm của quốc gia.
Chủ tịch Phan Xuân Dũng dự Đại hội đại biểu Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cà Mau lần thứ I
Ngày 23/4, Đại hội đại biểu Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cà Mau lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2031 đã thành công tốt đẹp. Chủ tịch VUSTA Phan Xuân Dũng chúc mừng, đánh giá cao những nỗ lực rất lớn của Liên hiệp Hội tỉnh, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh TVPB, ĐMST&CĐS, lan tỏa tri thức KH&CN, phục vụ trực tiếp đời sống người dân địa phương.
Tuyên Quang: Thúc đẩy năng lực triển khai năng lực hoạt động KHCN, ĐMST và CĐS trong sinh viên
Ngày 21/4, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (KH&KT) tỉnh Tuyên Quang phối hợp với Trường Cao đẳng Tuyên Quang tổ chức Hội thảo tập huấn, phổ biến kiến thức “Thúc đẩy năng lực triển khai hoạt động khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong sinh viên” bằng hình thức trực tiếp và trực tuyến.