Thuốc lá điện tử có độc không?

Thuốc lá điện tử là gì?

Thuốc lá điện tử có hai phần: Đầu lọc chứa nicotin và chất tạo mùi thơm. Thân là một bộ vi mạch có chức năng kích hoạt bộ phận phun hỗn hợp hơi chất lỏng khi người hút hít vào. Sau đó hỗn hợp hơi chất lỏng sẽ đi qua đầu lọc, hoà tan một lượng nicotin và đi vào miệng. Nhiều tài liệu ghi hơi chất lỏng này là hơi nước nhưng thực chất là một hỗn hợp dung môi trong đó có chứa propylenglycol và các hoá chất khác. Thuốc lá điện tử vừa có hình dáng như một điếu thuốc cùng với chiếc đèn đỏ nên làm cho người nghiện có cảm giác “phê” như hút thuốc lá thật (vì có chứa nicotin).

Liệu có không độc và cai được thuốc lá?

Trong khói thuốc lá thật có tới khoảng 4.000 chất và các loại bụi nhỏ li ti, có nhiễm cả chất phóng xạ nhưng người hút không biết do các hãng thuốc lá giấu thông tin. Theo quảng cáo, thuốc lá điện tử không độc vì chỉ có nicotin mà không có các chất độc khác như trong thuốc lá, còn khói thuốc lá điện tử chỉ là khói giả. Nhưng nếu đúng như vậy thì thuốc lá điện tử vẫn độc do nicotin, propylenglycol và cả một số hoá chất khác trong hỗn hợp dung môi hoà tan nicotin.

Nicotin:Gây ra các tác dụng trái ngược nhau trên hệ thần kinh giao cảm. Lúc đầu, kích thích phó giao cảm gây giãn mạch, hạ huyết áp, làm chậm nhịp tim nhưng ngay sau đó lại kích thích hạch giao cảm và tuyến thượng thận làm tăng adrenalin gây co mạch tăng huyết áp, tăng nhịp tim, tăng tiết dịch, giãn đồng tử, tăng nhu động ruột, cuối cùng nếu liều cao có thể gây khó thở, suy hô hấp.

Propylenglycol:Trong thuốc lá điện tử, propylenglycol dùng làm dung môi hoà tan nicotin. Một chất tương tự chất này là diethlenglycol bị giả mạo glycerin, dùng làm dung môi của một loại thuốc đã từng gây ra nhiều vụ ngộ độc chết người ở Bangladesh, Haiti, Argentina, Nigeria, Ấn Độ. Tuy không gây chết người như diethylenglycol, nhưng propylenglycol cũng có độc. Người mang thai nghiện rượu hay đang dùng các chất cai rượu (disulfiram), không nên dùng. Hiện propylenglycol vẫn được phép dùng trong dược phẩm để hoà tan các chất không tan trong nước, tuy nhiên đã có cảnh báo là “chỉ nên dùng liều thấp, ít ngày, khi bệnh đã đỡ thì nên chuyển sang dùng các dạng thuốc không chứa propylenglycol…”.

Như vậy thuốc lá điện tử không phải là hoàn toàn không độc. Còn mức độ độc như thế nào thì tuỳ thuộc vào liều hít. Tuy nhiên, không thấy hướng dẫn nào về liều hít.

Dùng nicotin cai thuốc lá không mới. Việc dùng này tuân theo nguyên tắc. Dùng có liều lượng thích hợp khởi đầu đủ làm giảm cơn thèm (tuỳ theo mức nghiện); sau đó giảm dần liều (giảm khoảng cách giữa các lần dùng, giảm tổng liều mỗi ngày); chỉ dùng trong thời gian hạn định (từ 3 - 6 tháng, tuỳ theo mức nghiện, tuỳ theo loại); cuối cùng thì bỏ hẳn.

Do nicotin độc nên một số người không thể dùng cách cai thuốc lá bằng nicotin như người nhồi máu cơ tim, đau thắt ngực không ổn định, rối loạn nhịp tim trầm trọng hoặc vừa bị tai biến mạch máu não; khi dùng nicotin cai nghiện thì không hút thuốc lá. Dùng nicotin chỉ có tính hỗ trợ, muốn cai nghiện phải kết hợp với các biện pháp khác (cá nhân, cộng đồng), quan trọng nhất là ý chí “từ bỏ thuốc lá”.

Nếu thuốc lá điện tử có thể cai nghiện thuốc lá như giới thiệu thì giống như dùng nicotin uống (do hỗn hợp chất lỏng hoà tan nicotin đưa vào miệng).

Chưa có nghiên cứu nào thật đầy đủ về thuốc lá điện tử. Mới đây Cơ quan an toàn thực phẩm và sức khoẻ Pháp (AFSSAPS) nêu cảnh báo “thuốc lá điện tử có thể vẫn có chứa nhiều chất hoá học nên không ngoại trừ mối nguy hiểm gây hại cho người dùng và người xung quanh, đặc biệt là chất propylenglycol là một dung môi gây dị ứng…”. Hiện AFSSAPS và Bộ Y tế Pháp khuyến cáo: “Những người dùng thuốc lá điện tử nên hết sức thận trọng. Phụ nữ có thai cho con bú tránh dùng sản phẩm này vì một số chất có độc tính”.

Thuốc lá điện tử nhập vào nước ta không chính thức (theo Tổng Công ty Thuốc lá Việt Nam) và tuy có liên quan đến sức khoẻ (vì theo giới thiệu có thể dùng cai nghiện) nhưng cũng chưa đăng ký tại Bộ Y tế (theo Bộ Y tế). Trong tình hình chưa rõ ràng này, người tiêu dùng cần có sự thận trọng cần thiết.