Thời của Wireless - WiMAX - “viễn cảnh tươi sáng” của truyền thông không dây

Tại Hội thảo “Công nghệ WiMax” do Bộ BCVT tổ chức hồi tháng 6 vừa qua tại Hà Nội, các chuyên gia đã nhấn mạnh tới những ưu việt và xu hướng phát triển của công nghệ này đối với thế giới và thực tiễn của VN. WiMAX là mạng không dây phủ sóng một vùng rộng lớn, thuận tiện cho việc triển khai mạng nhanh, thuận lợi và có lợi ích kinh tế cao so với việc kéo cáp, đặc biệt là vùng có địa hình phức tạp. Vì vậy, mạng truy nhập không dây băng rộng WiMAX sẽ đáp ứng được các chương trình phổ cập Internet ở các vùng sâu, vùng xa, nơi có mật độ dân cư thưa. Đối với các vùng mật độ dân cư vừa phải (ngoại vi các thành phố lớn nơi đòi hỏi cung cấp đa dịch vụ với chất lượng được đảm bảo) thì việc triển khai WiMAX để cung cấp các dịch vụ đa phương tiện sẽ nhanh và có hiệu quả kinh tế cao hơn và với việc cung cấp băng thông rộng sẽ đáp ứng được các yêu cầu về chất lượng.

WiMAX có những ưu thế vượt trội so với các công nghệ cung cấp dịch vụ băng thông rộng hiện nay về tốc độ truyền dữ liệu và giá cả thấp do cung cấp các dịch vụ trên nền IP. Với khả năng truy nhập từ xa, tốc độ dữ liệu cao đáp ứng đa dạng các dịch vụ như Internet tốc độ cao, điện thoại qua IP, video luồng/chơi game trực tuyến cùng với các ứng dụng cộng thêm cho doanh nghiệp như hội nghị video và giám sát video, mạng riêng ảo bảo mật... WiMAX phù hợp với các ứng dụng truy cập xách tay, với sự hợp nhất trong các máy tính xách tay và PDA, cho phép truy nhập không dây băng rộng ngoài trời ở các khu vực đô thị, đồng thời cũng thích ứng với các ứng dụng truy nhập băng rộng cố định ở những vùng xa xôi, hẻo lánh. Chuẩn WiMAX cho phép các nhà cung cấp dịch vụ kết nối cung cấp Internet tốc độ cao tới gia đình, công sở theo cách không dây. Tương tự như điện thoại di động, kết nối WiMAX cũng sẽ ổn định ngay cả khi người dùng (thiết bị) di chuyển.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia ngành BCVT, mặc dù có nhiều điểm ưu việt như vậy nhưng việc triển khai công nghệ này cũng có những khó khăn nhất định. Đó là giá cả thiết bị đầu cuối hiện còn đắt; có số lượng hạn chế các nhà sản xuất các thiết bị đầu cuối; việc chuẩn hoá thiết bị khó đồng nhất do khả năng mềm dẻo; linh hoạt (flexibility) của WiMAX. Bên cạnh đó, do WiMAX dựa trên nền IP nên việc kết nối, đánh số, chất lượng dịch vụ, bảo mật và an toàn mạng cần nghiên cứu cụ thể.

Công nghệ WiMAX hiện đang được tiến hành thử nghiệm tại hơn 50 nước trên thế giới. Tuy nhiên hiện nay mới chỉ có các mạng thử nghiệm công nghệ WiMAX cố định với mục đích cung cấp cho vùng thưa dân cư để truy nhập Internet băng rộng cố định chứ chưa có các thiết bị cho mạng WiMAX di động. Được biết hiện tại trên thế giới mới chỉ có Hàn Quốc sử dụng công nghệ WiMAX di động, đó là mạng WiBro có tính chất di động hạn chế (< 60 km/h), mới được đưa vào khai thác thương mại từ tháng 6/2006.

Mạng WiBro là mạng cung cấp dịch vụ Internet lưu động (Portable Internet Service) cung cấp truy nhập không dây tốc độ cao mọi lúc, mọi nơi. Đặc điểm nổi bật bao gồm 4 điểm chính: di động; giá thấp; tốc độ truyền dữ liệu cao; mọi lúc, mọi nơi. Mạng WiBro đáp ứng các xu thế về cung cấp các dịch vụ đa phương tiện và bản chất là WiBro cung cấp các dịch vụ đa phương tiện-truyền dữ liệu có tích hợp thoại, hình ảnh cho nên vai trò của dịch vụ thoại trong các mạng này không chiếm tỉ lệ chính (thậm chí được coi là dịch vụ giá trị gia tăng). Các dịch vụ chính gồm: thoại có hình ảnh (video-phone); tải nhạc; tải video; video theo yêu cầu; truyền hình hội nghị, v.v...

Tại Việt Nam, hiện có 4 doanh nghiệp đã được Bộ BCVT cấp phép thử nghiệm công nghệ WiMAX cố định băng tần 3,3 GHz, đó là: Tổng công ty BCVT Việt Nam-VNPT, Tổng công ty truyền thông đa phương tiện-VTC, Công ty cổ phần viễn thông FPT Telecom, Tổng công ty viễn thông quân đội-Viettel. Tháng 6 vừa qua, tại Lào Cai Công ty Intel Việt Nam, Công ty điện toán và truyền số liệu (VDC) và Cơ quan phát triển quốc tế của Hoa Kỳ (USAID) đã ký kết Biên bản ghi nhớ về việc lắp đặt thử nghiệm công nghệ WiMAX đầu tiên tại Việt Nam.

Wimax hỗ trợ tốc độ truyền tải tới 280 Mbit/s, trong khi Wifi chỉ hỗ trợ tốc độ 54Mbit/s trong phạm vi truyền tải khá hẹp. Nếu không gặp phải nhiều vật cản, Wimax có thể truyền tải dữ liệu trong bán kính khoảng 48,3 km, trong khi Wifi chỉ có thể hoạt động trong phạm vi từ 90- 300 m.