Tập hợp và đoàn kết lực lượng trí thức khoa học công nghệ

Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Vĩnh Phúc, được thành lập từ năm 2003, trải qua nhiều năm xây dựng và phát triển, đến nay Liên hiệp Hội ngày càng trưởng thành và phát huy vai trò, vị thế của mình, đã làm tốt việc tập hợp và đoàn kết lực lượng trí thức khoa học và công nghệ thuộc tất cả các thành phần kinh tế và lĩnh vực hoạt động xã hội, điều hoà và phối hợp hoạt động của các Hội thành viên nhằm phát huy tiềm năng trí tuệ của đội ngũ trí thức trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, xây dựng và bảo vệ quê hương, góp phần thực hiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh.

ảnh st

Những năm qua, Liên hiệp Hội đã triển khai thực hiện hơn 40 nhiệm vụ tư vấn, phản biện do Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh giao. Trong đó, có những nhiệm vụ lớn, trọng tâm được Liên hiệp các Hội khoa học và kỹ thuật Vĩnh Phúc tổ chức lấy ý kiến từ các nhà khoa học như: Nghị quyết của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn tỉnh; Đề án “Sắp xếp hệ thống tổ chức bộ máy, cơ sở dạy nghề trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2013-2015, định hướng đến năm 2020”; Hội thảo khoa học “Đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa tỉnh Vĩnh Phúc sau 30 năm đổi mới (thành tưu, nguyên nhân và bài học); Sắp xếp, bài trí thờ tự tại Văn Miếu tỉnh; dự thảo “Báo cáo chính trị trình Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI”; dự thảo Báo cáo chính trị của BCH Đảng bộ tỉnh khóa XVI trình Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVII (nhiệm kỳ 2020 - 2025).

Dựa trên các luận cứ khoa học và cơ sở thực tiễn khách quan, Hội đồng khoa học tư vấn phản biện đã chỉ ra những ưu điểm, hạn chế của các dự thảo Đề án, dự án, chương trình, Nghị quyết… phát hiện ra những sai sót, những nội dung chưa đảm bảo tính khoa học, tính khả thi giúp cho chủ đầu tư, cơ quan chủ trì soạn thảo và đơn vị tư vấn tiếp thu, chỉnh sửa, bổ sung hoàn thiện các dự thảo đảm bảo chất lượng, khoa học và có tính khả thi trước khi tham mưu cho Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh xem xét phê duyệt.

Mặc dù hoạt động tư vấn, phản biện của Liên hiệp Hội Vĩnh Phúc bước đầu đã có nhiều kết quả trong việc thực hiện, song vẫn còn nhiều hạn chế như: Chưa chủ động xác định các nhiệm vụ cần phải tư vấn, phản biện. Hầu hết các nội dung phản biện đều lấy từ Chương trình công tác của UBND tỉnh hằng năm; Hình thức tổ chức chưa phong phú; Một số cơ quan, đơn vị chưa nhận thức đầy đủ về mục đích của công tác tư vấn, phản biện, trách nhiệm phối hợp và các điều kiện đảm bảo cho quá trình tổ chức thực hiện đối với một số cơ quan có liên quan chưa cao; nhiều chương trình, đề án của các các sở, ban, ngành tham mưu xây dựng còn chậm so với kế hoạch đề ra; thiếu chuyên gia đầu ngành, chuyên gia giỏi trong các lĩnh vực khoa học kỹ thuật tham gia vào Hội đồng tư vấn phản biện.

Chính vì thế, để nâng cao chất lượng hoạt động tư vấn phản biện, Liên hiệp các Hội khoa học và kỹ thuật tỉnh Vĩnh Phúc, tập trung triển khai và thực hiện các nội dung trong những năm tiếp theo đó là tăng cường công tác tuyên truyền về tầm quan trọng của công tác tư vấn, phản biện và giám định xã hội giúp các tổ chức, cá nhân có liên quan hiểu về sự cần thiết phải có tư vấn, phản biện đối với các chương trình, dự án, đề án trọng tâm, trọng điểm trước khi trình cấp có thẩm quyền quyết định phê duyệt nhằm tạo sự đồng thuận xã hội, mang lại hiệu quả thiết thực.

ảnh st

Thực hiện tốt chức năng đoàn kết, tập hợp đội ngũ trí thức khoa học công nghệ có kinh nghiệm và trình độ chuyên môn nghiệp vụ cao, các nhà lãnh đạo quản lý thuộc tất cả các lĩnh vực kinh tế - xã hội bao gồm cả những người làm việc chuyên trách và đã nghỉ hưu có tâm - có tầm tham gia vào Hội đồng khoa học của Liên hiệp các Hội khoa học và kỹ thuật tỉnh để tham gia góp ý kiến, tư vấn, phản biện đối với các vấn đề nóng mà xã hội quan tâm, các công trình, dự án, đề án quan trọng của tỉnh…; Xây dựng mạng lưới chuyên gia gồm các nhà khoa học thuộc tất cả các lĩnh vực khoa học trong cả nước có uy tín, trách nhiệm để thuận lợi cho quá trình lựa chọn chuyên gia phản biện đối với từng nhiệm vụ cụ thể.

Chủ động phối hợp chặt chẽ với các ngành liên quan rà soát, tổng hợp kế hoạch nhiệm vụ tư vấn phản biện đối với các chương trình, kế hoạch... trọng tâm, trọng điểm thuộc diện bắt buộc phải có tư vấn trình UBND tỉnh phê duyệt để đảm bảo tính chủ động trong quá trình tổ chức thực hiện nhiệm vụ; chủ động xây dựng các chương trình phối hợp với các ngành, nhất là đối với Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh để tranh thủ sự ủng hộ cũng như tiếp nhận các ý kiến tư vấn phản biện của Liên hiệp Hội.

Tổ chức các hoạt động điều tra, khảo sát, nghiên cứu nhằm cung cấp các cơ sở khoa học và thực tiễn phục vụ cho công tác tư vấn phản biện; Tổ chức các diễn đàn khoa học, các hội thảo theo chủ đề đối với những vấn đề dư luận xã hội quan tâm; đồng thời nghiên cứu biên soạn các tài liệu hướng dẫn nghiệp vụ tư vấn phản biện; tổ chức các khóa tập huấn nghiệp vụ nhằm cung cấp kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm về công tác tư vấn, phản biện và giám định xã hội.

Công tác tuyên truyền, phổ biến kiến thức được đẩy mạnh. Bằng nhiều hình thức, nhiều kênh thông tin khác nhau, Liên hiệp Hội đã chuyển tải nhiều thông tin, chính sách pháp luật, chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật tới người dân, để nhân dân hiểu, nắm bắt được các chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước, các chính sách phát triển kinh tế của tỉnh, từ đó áp dụng vào thực tiễn đời sống, nâng cao hiệu quả lao động và chất lượng cuộc sống.

Liên hiệp Hội đã phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức thành công nhiều hội thảo, cuộc thi, hội thi về khoa học, sáng tạo. Hằng năm, Liên hiệp Hội được giao là cơ quan chủ trì phối hợp với các sở, ngành: Khoa học và Công nghệ, Giáo dục - Đào tạo, Liên đoàn Lao động tỉnh, Tỉnh đoàn TNCS Hồ Chí Minh tổ chức các giải thưởng Sáng tạo khoa học công nghệ, Cuộc thi sáng tạo kỹ thuật giành cho thiếu niên nhi đồng, đặc biệt là Hội thi sáng tạo kỹ thuật. Những hoạt động trên đã thu được nhiều kết quả đáng biểu dương. Có nhiều công trình, sản phẩm dự thi đạt kết quả cao ở cấp tỉnh và toàn quốc, nhiều công trình sản phẩm dự thi đã được ứng dụng rộng rãi trong phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ môi trường, minh chứng cho tiềm năng khoa học của tỉnh nhà là rất lớn.

Công tác nghiên cứu khoa học và ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất được triển khai tích cực, có hiệu quả. Trong những năm qua, Liên hiệp Hội đã phối hợp với các địa phương, đơn vị triển khai một số đề tài, dự án cấp tỉnh và được Hội đồng Khoa học tỉnh xếp loại khá như đề tài “ứng dụng công nghệ vi sinh hữu hiệu TB-E2 để xử lý môi trường sinh hoạt nông thôn trên địa bàn 8 xã, thị trấn thuộc huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc”, đề tài “Nghiên cứu xây dựng thuyết minh các điểm du lịch và hình thành các tour du lịch Vĩnh Phúc”...

Những kết quả mà Liên hiệp Hội đạt được trong những năm qua đã góp phần quan trọng đưa Vĩnh Phúc từ một tỉnh thuần nông, cơ sở vật chất nghèo nàn, kết cấu hạ tầng kinh tế, hạ tầng xã hội thấp kém trở thành một trong những tỉnh dẫn đầu của vùng Đồng bằng sông Hồng, vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ. Kinh tế của tỉnh liên tục duy trì mức tăng trưởng cao, quy mô nền kinh tế không ngừng được nâng lên; cơ cấu kinh tế chuyển dịch mạnh theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp, dịch vụ, giảm tỷ trọng nông, lâm nghiệp, thuỷ sản; thu hút đầu tư đạt nhiều thành tựu; thu ngân sách liên tục tăng, trở thành tỉnh có số thu nội địa lớn nhất so với các tỉnh, thành trong cả nước. Hệ thống kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội được đầu tư, nâng cấp; diện mạo đô thị, nông thôn có nhiều đổi mới, khởi sắc. Lĩnh vực văn hoá - xã hội có nhiều tiến bộ; y tế, giáo dục, đào tạo ngày càng được mở rộng quy mô và nâng cao chất lượng. Các chính sách an sinh xã hội được thực hiện tốt; đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân không ngừng được cải thiện, nâng cao. Quốc phòng được củng cố, an ninh chính trị ổn định, trật tự an toàn xã hội được giữ vững. Hệ thống chính trị được củng cố, tăng cường; năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của các tổ chức Đảng, hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước của chính quyền được nâng lên.

ảnh st

Mặc dù đã đạt được nhiều kết quả, nhưng vẫn còn một số hạn chế như công tác tập hợp đội ngũ trí thức, phát triển hội thành viên còn mang tính hình thức, chưa có kế hoạch cụ thể nên chưa quy tụ được đông đảo trí thức tỉnh nhà tham gia hoạt động, đóng góp trí tuệ thông qua các hội nghề nghiệp, nhất là ở các huyện, thành, thị, các nhà trường và doanh nghiệp lớn trên địa bàn tỉnh. Một số hội thành viên hoạt động chưa mạnh, nội dung hoạt động còn nghèo nàn, chưa đúng điều lệ, sinh hoạt chưa thường xuyên, thiếu sự gắn kết giữa các hội thành viên và hội viên, dẫn tới việc phải giải thể một số hội chuyên ngành.

Chính vì thế, để phát triển mạnh và hơn thế nữa, trong thời gian tới, tiếp tục củng cố, phát triển tổ chức, chú trọng công tác phát triển Liên hiệp hội và các hội thành viên nhằm tập hợp, thu hút đông đảo đội ngũ trí thức trong các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội. Đẩy mạnh hoạt động của các hội thành viên, trung tâm trực thuộc, tạo điều kiện, động viên, khuyến khích họ tích cực, chủ động tham gia tổng kết thực tiễn, phát triển lý luận, nghiên cứu khoa học, áp dụng tiến bộ khoa học công nghệ vào đời sống và sản xuất mang lại hiệu quả kinh tế cao.

PV