Nhân giống lúa thơm BASMATI bằng xử lý phóng xạ

Năm 2002, giống lúa thơm đột biến Basmati bắt đầuđược Trung tâm Hạt nhân TP.HCM triển khai từ một giống lúa gốc Basmati của Pakixtan. Tuy nhiên, loại giống Basmati mà Trung tâm Hạt nhân TP.HCM nhậnđược chỉ là giống Basmati địa phương của Pakixtan và Ấn độ có năng suất 2-3 tấn/ha, thường chỉ gieo một vụ/năm, cây cao khoảng 1,5-1,6 m và thời gian sinh trưởng là từ 140-150 ngày/vụ. Sau khi kết hợp xử lý phóng xạ, Trung tâm đã kết hợp với Trung tâm Khuyến nông - Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Sóc Trăng chọn lọc qua các thế hệ hiện nay đã đạt đến thế hệ M8 (8 vụ) dòng thuần chủng (giống lúa không còn phân ly nữa).

Theo PGS.TS Lê Xuân Thám, chủ nhiệm đề tài, đặc điểm của dòng thuần đột biến này vẫn giữđược mùi thơm của giống lúa Basmati. Kết quả này không thể thực hiệnđược bằng phương pháp lai tạo chọn lọc. Đặc biệt qua xử lý phóng xạ đã rút ngắnđược thời gian sinh trưởng chỉ còn 90 ngày (có thể thâm canh ba vụ hoặc hai vụ lúa một vụ màu), chiều cao của cây là 90 - 95 cm, hạt dài thon, đẹp, và năng suất tăng gấp 2 - 2,5 lần so với giống gốc.

Hiện nay, giống lúa đột biến Basmati này đãđược sự chấp thuận của bà con nông dân vàđược triển khai khoảng 50 ha ở tỉnh Sóc Trăng và mở rộng thêm hai tỉnh An Giang và Đồng Nai. Lúa giống Basmati đột biến do Trung tâm Hạt nhân TP.HCM nhân giống hiện có giá 5.000 nghìn đ/kg (giá lúa giống thường là 3.000 đ/kg).

Đặc biệt,ưu điểm của giống lúa đột biến Basmati này rất thích hợp với các loại đất bị nhiễm phèn, nhiễm mặn của vùng đồng bằng sông Cửu Long. Ngoài ra, đặc tính chống các loại sâu bệnh tương đối tốt và nổi trội hơn so với nhiều giống lúa thơm nhập khẩu khác.

Nguồn: KH&ĐS Số 60 Thứ Sáu 28/7/2006