Cấp cứu tai nạn
Chấn thương cột sống
Một tai nạn giao thông xảy ra, nạn nhân bị văng xuống đường nằm bất tỉnh. Hai người đi xe gắn máy rất “nhiệt tình”, xốc nạn nhân lên ngồi giữa, rồi nguời ngồi trước lái xe đến bệnh viện, người ngồi sau ôm giữ nạn nhân, đầu nạn nhân gục xuống lắc lư khi xe phóng chạy. Thật ra, điều này gây nguy hiểm cho nạn nhân nhiều hơn là giúp ích, bởi vì nếu nạn nhân chẳng may bị chấn t hương cột sống cổ thì động tác xê dịch thân người bị nạn sẽ gây tổn thương tuỷ sống, hay nặng hơn là đứt ngang tuỷ, nạn nhân sẽ bị liệt phần cơ thể chịu điều khiển từ đoạn tuỷ bị chấn thương trở xuống nghĩa là sẽ bị tàn phế suốt quãng đời còn lại.
Một chuyên viên về cấp cứu chấn thương đã khuyến cáo, khi gặp tai nạn giao thông, phải xem như nạn nhân đã bị chấn thương cột sống cho đến khi được chẩn đoán xác định là không bị. Vì thế mà các nước tiên tiến, bất cứ gặp tai nạn giao thông nào, cơ quan cấp cứu bắt buộc phải cố định ngay cột sống cổ.
Khi nghĩ nạn nhân bị chấn thương cột sống thì việc phải làm là gọi cấp cứu số 113, nói rõ sự việc và nhận định ban đầu: nghi ngờ nạn nhân bị chấn thương cột sống. Sau đó giữ cho nạn nhân nằm yên tại chỗ, chờ xe cấp cứu đến. Chỉ vận chuyển nạn nhân trong tình huống khẩn cấp như cháy nhà hay cần ra khỏi nơi nguy hiểm. Trước khi vận chuyển cần cố định đúng phương pháp để tránh làm nặng thêm tổn thương.
Việc cố định cột sống bị gãy và vận chuyển nạn nhân tương đối khó làm, cần ít nhất là 4 người, thường là 7 hay 9 người tuỳ theo nạn nhân bé hay to, một người giữ chắc phần đầu cổ nạn nhân, những người còn lại quỳ dọc hai bên nạn nhân, mỗi bên 3 hay 4 người, tất cả cùng luồn tay xuống dưới nạn nhân ở vùng đầu cổ, vai, lưng, mông và chi dưới, khi nghe hiệu lệnh, tất cả cùng nâng nạn nhân lên, một người đưa cáng tải thương (hay một miếng ván cứng vừa với cỡ người nạn nhân) vào từ phía dưới chân lên đến đầu, sau đó hạ nạn nhân xuống nhẹ nhàng, nếu trên cáng có sẵn dây cài (loại cáng tải thương mới) thì cài lại để giữ nạn nhân cố định; nếu loại cáng cũ thì dùng gối, chăn hay quần áo chèn vào hai bên cổ hay hai bên hông nạn nhân.
