Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 30/03/2009 14:45 (GMT+7)

Bí ẩn hiện tượng song sinh

Tuy hai mà một

Những cặp sinh đôi cùng một trứng là hai phiên bản trung thành của cùng một sinh linh, là tác phẩm nhân bản của tự nhiên. Các nhà khoa học Trường đại học bang Minnesota (Mỹ), nơi đã nhiều năm tiến hành công trình nghiên cứu mang tên “Tìm kiếm các trường hợp sinh đôi cùng trứng sống cách biệt” đã kết luận như vậy sau khi nghiên cứu hàng ngàn cặp song sinh bị chia cắt môi trường sống ngay khi chào đời.

Jim Lewis và Jim Springer - một trong các cặp sinh đôi được nghiên cứu đã xa cách nhau 39 năm kể từ khi chào đời. Cả hai đều được nhận làm con nuôi trong hai gia đình khác nhau. Lần gặp lại đầu tiên, Jim Lewis kể: “Jim xuất hiện, tôi có cảm giác như mình đang đứng trước gương. So sánh các bộ phận cơ thể: nốt ruồi y hệt nhau trong hốc nách tay trái. Trên đùi cũng thế. Chúng tôi đối chiếu bàn chân, bàn tay: y hệt, những móng tay cũng vậy. Thậm chí đến tiếng thét vì ngạc nhiên cũng giống hệt nhau, cùng vang lên một lúc! Không có gì bàn cãi, chúng tôi là một cá thể”.

Những người song sinh cũng thường bị bệnh tật giống nhau, chẳng hạn người này đau đầu thì người kia cũng thế. Thật ra trong thực tế, bệnh tật của những người song sinh rất phức tạp và càng phức tạp nếu là những người sinh 3, sinh 4 trở lên. Theo các nhà sư phạm Canada , tại trường đại học, các đôi song sinh (dù ở cấp đại học) luôn cùng có diễn biến tâm lý rất phức tạp. Một số người cực đoan cho rằng đó chẳng qua chỉ là tác động của môi trường, nhưng quan điểm lệch lạc này nhanh chóng bị xóa bỏ. Hai cá thể khi còn nhỏ có thể có những nhân cách hết sức bình thường nhưng đến một giai đoạn nào đó bỗng nhiên cùng chuyển theo chiều hướng xấu (hung hăng, giết người, thâm độc, ù lì, phá hoại). Khoảng 60 đôi song sinh ở Anh và Pháp (từ 1997 - 1999) bỗng nhiên bị tâm thần phân lập, mất khả năng ngôn ngữ và rối loạn tâm thần cảm giác. 90% những ca này diễn ra khi cặp song sinh được 20 tuổi. Tại sao lại là 20 tuổi mà không phải là sớm hay muộn hơn? Tại sao 86% trong số họ đều có những bà mẹ mắc chứng lãnh cảm hoặc ghê sợ tình dục? Đó là những câu hỏi hóc búa cho đến nay vẫn chưa được giải đáp thỏa đáng.

Thế kỷ của các cặp song sinh

Giới khoa học di truyền đã cho rằng, thế kỷ 21 - về mặt nghiên cứu di truyền - là thế kỷ của những cặp song sinh, bởi các cặp song sinh này đang được coi như những phòng thí nghiệm sống - đối tượng tạo ra cơ hội độc nhất vô nhị để khám phá cái gì trong chúng ta là bẩm sinh, cái gì có được từ cuộc sống. Chính vì thế mà chưa bao giờ khoa học lại quan tâm đến song sinh và dành nhiều ngân sách cho nó đến thế. Chỉ trong vòng 1 năm qua, tại Pháp đã có hơn 600 bài báo viết về song sinh dưới mọi góc độ, từ thần giao cách cảm, thấu thị, thấu thính đến gen béo phì, gen bạo lực, bệnh chán ăn, bệnh ăn không biết chán, thể thao. Ủy ban châu Âu vừa bỏ ra 13,4 triệu euro để tập hợp 600.000 đôi song sinh cho công tác nghiên cứu. Song sinh đang có chiều hướng tăng lên trên toàn thế giới. Các nhà khoa học muốn biết tại sao có hiện tượng này, do sự tác động của môi trường, lên cơ thể cha hoặc mẹ, hay do sự biến đổi gen nào đó?

Nhìn ở một góc độ nào đó, nghiên cứu song sinh là một chuyện rất tế nhị. Hiện nay, một số nhà khoa học vẫn bí mật tiến hành những thí nghiệm trên cơ thể những người song sinh nhằm tìm hiểu gen. Họ nhận thấy sự phối hợp và sắp xếp gen trong 10 năm qua đã có phần thay đổi do tác động của môi trường. Bệnh hen suyễn từ lâu đã ám ảnh các cặp song sinh, nhưng ngày nay, những đôi song sinh cùng trứng có sự phản vệ khác nhau. Người này bị hen suyễn nhưng người kia chưa chắc đã bị. Những trường hợp tương tự cũng diễn ra ở rất nhiều đôi song sinh tại Argentina, Hy Lạp, Thái Lan, Nhật Bản, Miến Điện, Hà Lan, Conggo... nhưng vẫn có những trường hợp ngược lại, một trong hai mắc chứng bệnh gì đó và người kia mắc theo gần như lập tức. Đó là tiểu đường, tăng huyết áp, bệnh tim mạch, đau nửa đầu và béo phì. Gu ăn uống và chế độ sức khỏe của người song sinh không phải bao giờ cũng đồng nhất, vậy tại sao anh hoặc em lại cùng bị tiểu đường.

Nhà di truyền học Phần Lan, Leena Peltonen đã đi sâu hơn bằng cách nghiên cứu 600.000 đôi song sinh đủ mọi lứa tuổi ở 7 nước Phần Lan, Đan Mạch, Nauy, Thụy Điển, Hà Lan, Italia và Anh. Trẻ song sinh cũng chênh nhau từ 1 - 2cm, nhưng tại sao đa phần những người thấp hơn lại có những hành động xấu hơn? Theo bà Leena, khoảng 60 - 72% người song sinh có chiều cao ít hơn người kia luôn là những người nóng nảy hơn và dễ bị môi trường tác động hơn. Nhà khoa học Michele Carlier ở Đại học Provence (Pháp) cũng nhận thấy như vậy. Pháp đang là một trong những quốc gia áp dụng biện pháp lấy máu dây rốn của trẻ song sinh để nghiên cứu với sự đồng ý của thai phụ.

Ủy ban châu Âu tính đến nay đã phê duyệt hơn một chục tỷ euro ngân sách cho công tác nghiên cứu trẻ song sinh. Nhiều người cho rằng thế là quá lãng phí, nhưng xét dưới góc độ nhân bản, có lẽ thế là chưa đủ.

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Liên hiệp Hội Việt Nam chủ trì tổ chức họp các đoàn dự Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI
Căn cứ Thông tri số 10/TT-MTTQ-UB của Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam về việc triệu tập đại biểu dự Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, với vai trò là Trưởng các Đoàn của tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, các tổ chức Liên hiệp, Liên hiệp Hội Việt Nam đã chủ trì tổ chức họp các đoàn để triển khai thực hiện thông tri của MTTQ Việt Nam.
Thủ tướng Lê Minh Hưng lên đường tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Philippines
Nhận lời mời của Tổng thống nước Cộng hòa Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr, Chủ tịch ASEAN năm 2026, ngày 7/5, Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Lê Minh Hưng dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam lên đường tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu, Philippines từ ngày 7 đến 8/5/2026.
Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam: Điểm tựa khoa học công nghệ gắn với chuyển đổi số quốc gia
Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam với gần 40 năm phát triển đang thể hiện rõ vai trò tổ tổ chức xã hội - nghề nghiệp uy tín trong lĩnh vực vô tuyến, điện tử, viễn thông, công nghệ thông tin đồng thời đóng góp thực chất vào tiến trình chuyển đổi số quốc gia theo tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Đầu tư khoa học công nghệ giải quyết điểm nghẽn của ngành Thủy sản Việt Nam
Phát biểu tại Hội nghị khoa học công nghệ thủy sản và kiểm ngư toàn quốc năm 2026, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến đã nhấn mạnh sự cần thiết của đổi mới sáng tạo khoa học công nghệ trong giải quyết điểm nghẽn về logistics, môi trường, nâng cao sức cạnh tranh của ngành Thủy sản trong nước.
Chủ tịch VUSTA Phan Xuân Dũng nhận danh hiệu Giáo sư danh dự Đại học Năng lượng Moskva, Liên bang Nga
Sáng 30/4/2026, tại Trường Đại học Năng lượng Moskva, Liên bang Nga (MPEI), TSKH. Phan Xuân Dũng, Chủ tịch VUSTA đã vinh dự đón nhận danh hiệu Giáo sư danh dự của MPEI. Chủ tịch VUSTA Phan Xuân Dũng là công dân đầu tiên của Việt Nam được trao tặng danh hiệu Giáo sư tại MPEI, đứng trong bảng danh dự cùng với các nhà khoa học nổi tiếng trên thế giới.
51 năm thống nhất đất nước: Khơi thông nguồn lực tri thức trong kỷ nguyên mới
Thông tấn xã Việt Nam giới thiệu bài phỏng vấn với Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) về vai trò của lực lượng trí thức và những giải pháp đột phá để hiện thực hóa khát vọng hùng cường vào năm 2030 và 2045.