Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ ba, 24/03/2026 17:50 (GMT+7)

Xây dựng Cổng dữ liệu mở VUSTA: Từ "lưu trữ" đến "tạo giá trị"

Sáng ngày 24/3, tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã tổ chức Hội thảo “Góp ý cho Cổng dữ liệu mở của VUSTA”. Hội thảo là bước đi chiến lược của VUSTA trong việc hiện thực hóa mục tiêu xây dựng hệ sinh thái dữ liệu dùng chung, hướng tới nền tảng tri thức số quốc gia.

Hội thảo do ông Nguyễn Quyết Chiến, Tổng Thư ký VUSTA và bà Nguyễn Thị Bích Lan, Viện trưởng Viện Sáng tạo và Chuyển đổi số đồng chủ trì; Tham dự hội thảo có PGS.TS. Hoàng Hữu Hạnh, Phó Cục trưởng Cục Chuyển đổi số Quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ; đại diện lãnh đạo Văn phòng, các ban chuyên môn Cơ quan Trung ương VUSTA; đại diện lãnh đạo các Hội ngành toàn quốc, tổ chức KH&CN và Liên hiệp Hội một số tỉnh, thành phố.

tm-img-alt

Toàn cảnh hội thảo

Phát biểu khai mạc hội thảo, Tổng Thư ký VUSTA Nguyễn Quyết Chiến nhấn mạnh, trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia đang diễn ra mạnh mẽ trên tất cả các lĩnh vực, dữ liệu được xác định là tài nguyên cốt lõi, đóng vai trò trung tâm trong quá trình xây dựng Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số. Tổng Bí thư Tô Lâm đã xác định chuyển đổi số là nền tảng cốt yếu để đưa Việt Nam cất cánh. Trong bối cảnh đó, toàn hệ thống chính trị đã vào cuộc với quyết tâm cao nhất. Việc triển khai Cổng dữ liệu mở không chỉ cụ thể hóa Nghị quyết 57-NQ/TW mà còn bám sát định hướng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng.

Đối với VUSTA, việc quản lý, kết nối và chia sẻ dữ liệu có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần nâng cao chất lượng hoạt động tư vấn, phản biện, khoa học công nghệ, phổ biến kiến thức và phát huy nguồn lực trí thức. VUSTA đã ban hành Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW và đang tích cực xây dựng Đề án chuyển đổi số giai đoạn 2026–2030, định hướng đến năm 2035. Việc xây dựng Cổng dữ liệu mở đóng vai trò hạt nhân, “trái  tim” của đề án này, giúp chuyển đổi mô hình hoạt động của VUSTA từ truyền thống sang quản trị dựa trên dữ liệu hiện đại.

Hội thảo là diễn đàn để các chuyên gia, nhà quản lý, nhà khoa học và các hội thành viên trao đổi giải pháp, đề xuất mô hình và phương thức triển khai hiệu quả Cổng Dữ liệu mở, góp phần xây dựng hệ thống dữ liệu thống nhất, hiện đại, đáp ứng yêu cầu phát triển và việc thực hiện các nhiệm vụ chính trị của VUSTA trong thời gian tới, Tổng Thư ký Nguyễn Quyết Chiến phát biểu tại hội thảo.

tm-img-alt

Tổng Thư ký VUSTA Nguyễn Quyết Chiến phát biểu khai mạc hội thảo

Hiện thực hóa "Hạ tầng dữ liệu lõi"

Trình bày về tầm nhìn kỹ thuật, bà Nguyễn Thị Bích Lan, Viện trưởng Viện Sáng tạo và Chuyển đổi số, cho biết Cổng dữ liệu mở VUSTA không chỉ đơn thuần là một website lưu trữ tài liệu. Đây là một nền tảng kỹ thuật số tập trung, xây dựng hệ thống danh mục dữ liệu và các quy trình chuẩn hóa phục vụ việc xuất bản, công bố dữ liệu theo các tiêu chuẩn quốc gia và tiệm cận thông lệ quốc tế. Đề tài hình thành một hệ thống Cổng dữ liệu mở có khả năng vận hành trực tuyến, tích hợp đầy đủ các quy chuẩn kỹ thuật, quy trình công bố dữ liệu cùng các báo cáo khoa học chuyên sâu. Đây được xem là nền tảng ban đầu, tạo tiền đề cho việc triển khai, kết nối và khai thác dữ liệu trong toàn hệ thống VUSTA một cách bài bản và hiệu quả.

Giới thiệu về quá trình xây dựng, cấu trúc, các tính năng, cách sử dụng của Cổng Dữ liệu mở của VUSTA, PGS.TS. Hoàng Hữu Hạnh, Phó Cục trưởng Cục Chuyển đổi số Quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ cho rằng, Cổng Dữ liệu Mở VUSTA (địa chỉ: https:///vusta.idist.dev/) được xây dựng theo mô hình Open Data Portal chuẩn quốc tế (tương tự các cổng data.gov.vn, data.gov, open.canada.ca) nhưng được tùy chỉnh đặc thù cho môi trường nghiên cứu, khoa học và kỹ thuật tại Việt Nam.

tm-img-alt

PGS.TS. Hoàng Hữu Hạnh, Phó Cục trưởng Cục Chuyển đổi số Quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ

Đồng quan điểm với bà Nguyễn Thị Bích Lan, PGS.TS. Hoàng Hữu Hạnh đã phân tích 3 giá trị cốt lõi mà dự án này mang lại:

Giá trị dữ liệu: Hiện nay, VUSTA đang sở hữu một kho báu tri thức lớn từ các đơn vị thành viên (93 Hội ngành toàn quốc, trên 500 tổ chức KH&CN trực thuộc, 34 Liên hiệp Hội các tỉnh, thành phố) nhưng hiện còn phân tán, cục bộ. Cổng dữ liệu mở sẽ giúp "mở khóa" và chuẩn hóa nguồn tài nguyên này, biến những dữ liệu rời rạc thành nguồn tri thức chung có thể khai thác và tái sử dụng.

Giá trị kết nối: Hệ thống sẽ đóng vai trò là "nút liên thông" quan trọng giữa VUSTA với Cổng dữ liệu quốc gia và các hệ thống học thuật quốc tế. Điều này giúp hình thành một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo dựa trên dữ liệu thực tế.

Giá trị chính sách: Việc triển khai thành công hệ thống này là minh chứng cụ thể cho việc thực hiện Chương trình chuyển đổi số quốc gia và Chiến lược phát triển KH&CN giai đoạn 2021–2030, khẳng định vai trò tiên phong của VUSTA trong phát triển kinh tế số.

Những trụ cột vận hành và bài toán thách thức

Dưới góc nhìn của một chuyên gia về quản trị thông tin, ông Nguyễn Hữu Giới, Chủ tịch Hội Thư viện Việt Nam, cho rằng để Cổng dữ liệu mở không rơi vào tình trạng "xây xong rồi để đấy", cần phải hội tụ đủ "kiềng ba chân": Dữ liệu lớn - Hạ tầng hiện đại - Nhân lực chất lượng.

tm-img-alt

Ông Nguyễn Hữu Giới, Chủ tịch Hội Thư viện Việt Nam

Về dữ liệu, ông Giới lưu ý cần có lộ trình số hóa bài bản, đảm bảo dữ liệu đầu vào phải sạch, có cấu trúc và phong phú. Về hạ tầng, hệ thống phải đủ mạnh để xử lý các thuật toán tìm kiếm phức tạp và lưu trữ khối lượng dữ liệu khổng lồ. Tuy nhiên, yếu tố then chốt nhất vẫn là con người. Đội ngũ vận hành không chỉ cần giỏi công nghệ thông tin mà còn phải am hiểu về quản trị dữ liệu và an ninh mạng để bảo vệ toàn bộ vòng đời dữ liệu.

Bên cạnh những kỳ vọng, các đại biểu tại hội thảo cũng thẳng thắn chỉ ra những rào cản lớn, đó là vấn đề bản quyền, việc chia sẻ dữ liệu khoa học phải đảm bảo sự cân bằng giữa tính "mở" và quyền sở hữu trí tuệ của các tác giả, viện nghiên cứu. Xây dựng hạ tầng số là một “cuộc chơi” tốn kém, cần nguồn lực tài chính. Các đại biểu kiến nghị cần đẩy mạnh xã hội hóa, huy động nguồn lực từ các doanh nghiệp công nghệ để cùng phát triển.

Từ "lưu trữ" đến "tạo ra giá trị"

Các đại biểu, chuyên gia cho rằng trong bối cảnh dữ liệu đã trở thành tài nguyên chiến lược quốc gia, Cổng dữ liệu mở VUSTA không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật thuần túy. Nó đánh dấu một bước chuyển mình quan trọng: Chuyển từ tư duy "lưu trữ tĩnh" sang tư duy "tạo giá trị từ dữ liệu".

Tuy nhiên, để dự án thành công, VUSTA cần có một lộ trình triển khai phù hợp: "Làm đến đâu chắc đến đó", ưu tiên những nội dung trọng tâm, có nhu cầu sử dụng cao. Nguyên tắc cốt lõi cho dữ liệu là phải đảm bảo "Đúng – Đủ – Sạch – Sống", đồng thời cần có cơ chế lợi ích rõ ràng để khuyến khích các đơn vị thành viên chủ động đóng góp nguồn lực.

tm-img-alt

Chủ tịch Liên hiệp Hội tỉnh Thanh Hóa đóng góp ý kiến tại hội thảo

tm-img-alt

Ông Trần Quốc Tuấn, Chủ tịch Hội Tiêu chuẩn Chất lượng Việt Nam đóng góp ý kiến tại hội thảo

Về mặt kỹ thuật và pháp lý, các ý kiến góp ý tại hội thảo cho rằng VUSTA cần lưu ý việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để nâng cao chất lượng quản trị, đồng thời phải bám sát các quy định về bản quyền và Luật Dữ liệu. Tính liên thông giữa hệ thống của VUSTA  với Cổng dữ liệu quốc gia và các bộ, ngành được xem là yêu cầu bắt buộc để tránh tạo ra các "ốc đảo" thông tin; đảm bảo tính tích hợp các tài nguyên sẵn có và mở rộng những giá trị đặc thù của VUSTA, từ đó hình thành một hệ sinh thái dữ liệu dùng chung bền vững.

Kết thúc hội thảo, các đại biểu đồng thuận khẳng định Cổng Dữ liệu mở là bước đột phá chiến lược nhằm khai phóng nguồn lực trí thức, hội thảo cho thấy sự chủ động và tích cực của VUSTA với vai trò là “ngôi nhà chung” của đội ngũ trí thức KH&CN, góp phần hiện thực hóa mục tiêu chiến lược về phát triển KH&CN trong thời gian tới.

tm-img-alt

Xem Thêm

Đổi mới cơ chế phối hợp, phát huy sức mạnh của đội ngũ trí thức Hội ngành toàn quốc
Đổi mới cơ chế phối hợp các Hội ngành toàn quốc cần được xem xét đồng bộ với các vấn đề về hoàn thiện cơ chế, chính sách, kiện toàn tổ chức bộ máy là nội dung được Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam Phạm Ngọc Linh nhấn mạnh tại hội thảo “Giải pháp tăng cường hoạt động phối hợp giữa các hội ngành toàn quốc và Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam” được tổ chức sáng 20/11.
VUSTA xây dựng đề án vị trí việc làm giai đoạn 2027–2031
Là hội quần chúng được Đảng và Nhà nước giao nhiệm vụ ở Trung ương, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đang tập trung triển khai việc rà soát vị trí việc làm (VTVL), xây dựng phương án biên chế giai đoạn 2027–2031, nhằm hoàn thiện tổ chức bộ máy và nâng cao hiệu quả tập hợp đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ (KH&CN).
Tập huấn sử dụng hệ thống thông tin điều hành tác nghiệp Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
Ngày 5/11, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) tổ chức Hội nghị Hướng dẫn sử dụng phần mềm trong quản lý và điều hành tác nghiệp văn bản đi và đến. Hội thảo nhằm nâng cao kỹ năng sử dụng, khai thác hiệu quả các chức năng của hệ thống số hóa, góp phần tích cực vào quá trình chuyển đổi số toàn diện trong công tác quản lý, điều hành và xử lý văn bản nghiệp vụ tại Cơ quan VUSTA.
VUSTA công bố các quyết định điều động, bổ nhiệm cán bộ chủ chốt
Ngày 30/10/2026, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã trang trọng tổ chức Hội nghị công bố các quyết định quan trọng về công tác cán bộ. Lãnh đạo VUSTA đã trao quyết định nghỉ hưu hưởng chế độ cho 02 cán bộ, chuyên viên, đồng thời trao các quyết định điều động, bổ nhiệm cán bộ chủ chốt nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Hội nghị Đoàn Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam lần thứ nhất (khóa IX)
Chiều 28/10, tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tổ chức Hội nghị Đoàn Chủ tịch lần thứ nhất (khóa IX), nhiệm kỳ 2026 - 2031. Hội nghị tập trung thảo luận, đóng góp ý kiến vào các dự thảo văn bản nền tảng quan trọng, đánh giá kết quả hoạt động từ sau Đại hội IX, đồng thời đề ra nhiệm vụ trọng tâm đến cuối năm 2026.
VUSTA tập huấn nâng cao kiến thức, kỹ năng phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ tại cơ sở
Nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm và kỹ năng xử lý tình huống cháy, nổ cho cán bộ, nhân viên làm việc tại tòa nhà, ngày 23/10, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tổ chức tập huấn công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu hộ, cứu nạn. Chương trình kết hợp phổ biến quy định pháp luật với hướng dẫn kỹ năng thực hành, góp phần chủ động phòng ngừa và hạn chế thiệt hại khi có sự cố xảy ra.
Phụ nữ VUSTA: Tự tin tỏa sáng và làm chủ hạnh phúc
Sáng ngày 20/10, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã tổ chức đã tổ chức Chương trình chúc mừng Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10. Sự kiện là dịp tôn vinh nét đẹp của đội ngũ nữ cán bộ, người lao động VUSTA, đồng thời lan tỏa những thông điệp truyền cảm hứng về hành trình tự tin, hạnh phúc của phụ nữ.

Tin mới

Đổi mới cơ chế phối hợp, phát huy sức mạnh của đội ngũ trí thức Hội ngành toàn quốc
Đổi mới cơ chế phối hợp các Hội ngành toàn quốc cần được xem xét đồng bộ với các vấn đề về hoàn thiện cơ chế, chính sách, kiện toàn tổ chức bộ máy là nội dung được Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam Phạm Ngọc Linh nhấn mạnh tại hội thảo “Giải pháp tăng cường hoạt động phối hợp giữa các hội ngành toàn quốc và Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam” được tổ chức sáng 20/11.
Vai trò của đội ngũ trí thức trong xây dựng, phát triển văn hóa, con người Hà Tĩnh
Hà Tĩnh, là vùng “địa linh nhân kiệt” với nhiều giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể phong phú, đa dạng, được các thế hệ xây đắp, bảo tồn, kế thừa và phát huy, là nơi tụ cư của người Việt cổ, được minh chứng bằng các di chỉ khảo cổ có niên đại trên 4.000 năm như Phôi Phối-Bãi Cọi (Nghi Xuân), Thạch Lạc (Thạc Hà) …; là vùng giao thoa của nhiều nền văn hóa (Đại Việt- Chăm pa- Chân Lạp- Trung Hoa).
Lâm Đồng: Hội thảo giải pháp quản lý lũ tổng hợp lưu vực sông Lũy
Sáng ngày 18/11, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Giải pháp quản lý lũ tổng hợp lưu vực sông Lũy, tỉnh Lâm Đồng”. Hội thảo có sự tham dự của đại diện các sở, ban, ngành, địa phương, các cơ quan chuyên môn, chuyên gia, nhà khoa học và các đơn vị có liên quan.
Hải Phòng: Liên hiệp hội làm việc với Viện Kinh tế phát triển và Quy hoạch
Sáng 17/11, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (Liên hiệp Hội) thành phố đã làm việc với Đoàn công tác của Viện Kinh tế phát triển và Quy hoạch (IDEP), nhằm tăng cường mối quan hệ hợp tác trong hoạt động nghiên cứu khoa học, ứng dụng và chuyển giao công nghệ, tư vấn, phản biện và giám định xã hội góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững trên địa bàn thành phố.
Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại lễ chuyển giao vai trò chủ nhà APEC 2027
Sáng 19/11, tại Thâm Quyến, trong khuôn khổ Hội nghị các Nhà Lãnh đạo kinh tế APEC lần thứ 33, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chính thức tiếp nhận vai trò chủ nhà Năm APEC 2027 từ Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình, đánh dấu thời khắc quan trọng, chính thức khởi động Năm APEC Việt Nam 2027.
49 năm của Voyager 1, một ngày của ánh sáng
Sau hoàng hôn ngày 17/11, NASA mời người dân khắp thế giới hướng đèn lên trời, nháy mã Morse “V-G-R” chào Voyager 1, vật thể nhân tạo đầu tiên đi tới khoảng cách một ngày ánh sáng. Con tàu thăm dò vừa chạm mốc một ngày ánh sáng lúc 5h 16 phút 7 giây sáng 18/11 theo giờ miền Đông nước Mỹ (EST).
Tăng cường năng lực, đổi mới cơ chế tài chính khoa học và công nghệ
Tháo gỡ các điểm nghẽn về cơ chế tài chính, thủ tục hành chính và quản trị rủi ro sẽ tạo động lực mạnh mẽ để cộng đồng khoa học và công nghệ cả nước tự tin bước vào giai đoạn phát triển mới, góp phần thiết thực vào sự nghiệp đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk – Thành viên tích cực của Mặt trận trong giai đoạn mới
Trong hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk là tổ chức tập hợp, đoàn kết đội ngũ trí thức KH&CN, làm cầu nối giữa trí thức với Đảng, Nhà nước và Nhân dân. Trong giai đoạn mới, phát huy vai trò thành viên của Mặt trận, Liên hiệp Hội tăng cường phối hợp, phát huy trí tuệ đội ngũ trí thức, góp phần củng cố khối đại đoàn kết và thúc đẩy tỉnh Đắk Lắk phát triển nhanh, bền vững.
VUSTA tổng kết 15 năm triển khai Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS
Ngày 12/11/2026, tại Quảng Ninh, Ban Quản lý dự án VUSTA - Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tổ chức tổng kết dự án giai đoạn 2024-2026, đồng thời nhìn lại toàn bộ chặng đường hoạt động giai đoạn 2011-2026. Sự kiện đánh dấu 15 năm VUSTA đóng vai trò là cầu nối chiến lược, gắn kết cộng đồng cùng hệ thống y tế công của Việt Nam trong công tác phòng, chống dịch bệnh.