Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ tư, 09/09/2009 19:35 (GMT+7)

TS. Nguyễn Văn Sơn - người có hơn 100 bằng sáng chế tại Mỹ

Ông là một cộng tácviên đắc lực của Cơ quan Hợp tác khoa học Việt - Mỹ (tổ chức do các giáo sư Mỹ đứng ra thành lập để hỗ trợ cho Việt Nam ). Ngay từ năm 1982, TS Nguyễn Văn Sơn đã có những chuyến công tác về Việt Namvới mục đích giúp các sinh viên Việt Nam sang Mỹ du học. Trung bình mỗi năm ông về Việt Nam 2-3 lần để nói chuyện và giảng dạy về công nghệ nano tại các trường đại học. Hiện nay, ông là cố vấn của Trường Đại học Trà Vinh và Trường Đại học Khoa học Tự nhiên (Đại học Quốc gia thành phố Hồ Chí Minh).

Xin TS giới thiệu khái quát về lĩnh vực nghiên cứu mà TS đang theo đuổi?

Công việc chính của tôi hiện nay là nghiên cứu về các vật liệu nano mới, có khả năng sử dụng trong chế tạo các thiết bị điện tử nano. Những loại vật liệu này được chế tạo bằng phương pháp bốc bay hóa học, plasma, nhiệt, dùng để chế tạo các dây dẫn điện, chất cách điện và chất bán dẫn nano để sản xuất những nano vi mạch sử dụng trong các thiết bị điện tử như điện thoại cầm tay, ipod, ti vi, máy tính giúp các thiết bị này có khả năng xử lý nhanh hơn, tốn ít năng lượng, bền và nhiều tính năng vượt trội khác.

TS đã có tới hơn 100 bằng sáng chế tại Mỹ - một con số không nhỏ, vậy trong số các sáng chế đó, TS tâm đắc nhất với sáng chế nào và lợi ích mà nó đem lại?

Tôi cho rằng số lượng bằng sáng chế không quan trọng, mà điều quan trọng là sáng chế đó có được sử dụng hay không. Có một số sáng chế tôi rất tâm đắc, nhưng cái mà tôi tâm đắc nhất là sáng chế liên quan đến việc tổng hợp một chất cách điện để giúp tín hiệu điện trong vi mạch cực nhỏ chạy nhanh hơn. Tôi nghiên cứu chất này trong hai năm 1987-1988. Lúc đó tôi còn trẻ và có khá nhiều nghiên cứu viên kỳ cựu nói với tôi rằng: Việc bỏ chất có Fluorine (F) trong Silicon Dioxide để biến thành một chất cách điện tốt là rất khó, vì chất F dễ phản ứng với các chất khác trong vi mạch. Tuy nhiên, tôi vẫn kiên trì theo đuổi mục tiêu của mình. Phải mất tới hơn 4 năm, IBM mới đồng ý áp dụng sáng chế này của tôi. Đến nay thì đã có rất nhiều vi mạch cao cấp trên thế giới sử dụng chất Fluorinated Silicon Oxide này và chất Carbon Doped Silicon Oxide (SiCOH) - mà tôi cũng có nhiều sáng chế liên quan. Cũng khá thú vị khi khám phá và làm được những gì mà những nhà khoa học khác nghĩ là không dễ làm được.

Vậy còn 12 giải thưởng của IBM dành cho TS thì sao? chắc hẳn TS đã có rất nhiều cống hiến?

Thực ra thì số giải thưởng mà IBM trao cho tôi lớn hơn con số 12, nhưng chuyện đó với tôi không quan trọng lắm. Ở IBM, nếu mình làm được những việc đem lại hiệu quả cao về kỹ thuật và mang về nhiều lợi nhuận, danh tiếng cho Hãng thì sẽ nhận được những giải thưởng xứng đáng. Tôi cũng đã có một giải thưởng khá cao của IBM dành cho sáng chế mà tôi vừa nói ở trên vì ngoài quyền sử dụng cho vi mạch chế tạo tại IBM, nó còn mang lại nhiều lợi nhuận từ chuyển nhượng bản quyền của IBM cho các công ty khác.    

IBM hẳn có rất nhiều người giỏi, TS có thể cho biết họ đã có những chính sách như thế nào để khuyến khích sự cống hiến và sức sáng tạo của các nhà khoa học?

Một trong những vấn đề luôn được các công ty lớn như IBM, Microsoft, Google, General Electric coi trọng là thu hút những người có khả năng làm việc cho họ, đặc biệt là những người biết lo - giống như câu tục ngữ tôi đã nghe ở Việt Nam là: “Một người biết lo bằng một kho người làm”. Tựu chung, họ có 3 cách khuyến khích chính: 1) Đảm bảo mức thu nhập đủ chi dùng cho cả gia đình, không cần nghĩ đến chuyện làm thêm bên ngoài ; 2) Điều kiện làm việc tốt, thoải mái về tinh thần, không chú trọng đến hư danh mà tập trung ganh đua bằng thực lực; 3) Luôn có phần thưởng xứng đáng dành cho những công trình và những khám phá tạo ra lợi nhuận và danh tiếng thực sự.

TS từng nói Việt Nammới chỉ tạo ra người đi học nhưng chưa tạo được người làm việc, vậy theo TS có những giải pháp nào để Việt Nam có thể khắc phục được điểm yếu này?

Điểm yếu kém này bắt đầu từ nền giáo dục của chúng ta. Trong quá khứ, giáo dục của Việt Nam bị ảnh hưởng rất lớn bởi đạo Khổng với quan niệm: Học để làm quan. Khi tiếp xúc với lớp trẻ Việt Nam, tôi thấy vẫn còn không ít em có tư tưởng này, rất ít người thật sự nghĩ là học và làm việc vì một công trình lớn lao nào đó trong tương lai để có thể góp phần vào việc phụng sự xã hội và tạo một danh lợi thực sự cho mình.

Nền giáo dục của chúng ta chưa gắn với thực tiễn, chưa đề cao vấn đề giải quyết công nghệ cho đất nước. Ví dụ như, Hãng Intel ở Việt Nam khi cần kỹ sư đã phải kiểm học bổng cho sinh viên đi du học ở Trường Đại học Portland (Mỹ), vì ở Việt Nam gần như không có giáo sư nào có năng lực đủ để dạy về ngành đóng gói linh kiện điện tử. Tuy vậy, chuyện gửi người đi học của Intel Vietnam chỉ giới hạn và giải quyết tạm thời cho chuyện sản xuất của Intel chứ không giải quyết vấn đề yếu kém của giáo dục Việt Nam và việc phát triển công nghiệp của đất nước. Việt Nam nên cử nhiều hơn nữa các kỹ sư, tiến sỹ trẻ và giỏi đi học ở nước ngoài theo những ngành mà Việt Nam cần và có khả năng phát triển. Tương lai gần thì những người này có thể đáp ứng được yêu cầu về nguồn nhân lực cấp cao khi các tập đoàn lớn muốn đầu tư tại Việt Nam, trong tương lai xa thì chính họ sẽ mở những cơ sở, hãng, giống như ở Đài Loan và Hàn Quốc. Bài học phát triển giáo dục của Đài Loan và Hàn Quốc chúng ta nên học (tất nhiên là cần phân tích kỹ những thành công và thất bại của họ).

Bản thân TS có thể tham gia hỗ trợ Việt Nam như thế nào để khắc phục những điểm yếu trên?

Tôi nghĩ là mình có thể chia sẻ phần nào những kinh nghiệm, kiến thức, lối suy nghĩ và cách làm việc nghiêm túc của mình cho các bạn trẻ Việt Nam. Hiện tại, tôi đang hợp tác với Trường Đại học Trà Vinh và Trường Đại học Khoa học Tự nhiên (Đại học Quốc gia thành phố Hồ Chí Minh) về lĩnh vực công nghệ nano. Hy vọng trong thời gian tới, tôi sẽ có nhiều cơ hội làm việc nhiều hơn với các cơ quan khoa học của Chính phủ và tư nhân tại Việt Nam.

Xem Thêm

Tin mới

Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk – Thành viên tích cực của Mặt trận trong giai đoạn mới
Trong hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk là tổ chức tập hợp, đoàn kết đội ngũ trí thức KH&CN, làm cầu nối giữa trí thức với Đảng, Nhà nước và Nhân dân. Trong giai đoạn mới, phát huy vai trò thành viên của Mặt trận, Liên hiệp Hội tăng cường phối hợp, phát huy trí tuệ đội ngũ trí thức, góp phần củng cố khối đại đoàn kết và thúc đẩy tỉnh Đắk Lắk phát triển nhanh, bền vững.
VUSTA tổng kết 15 năm triển khai Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS
Ngày 12/11/2026, tại Quảng Ninh, Ban Quản lý dự án VUSTA - Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tổ chức tổng kết dự án giai đoạn 2024-2026, đồng thời nhìn lại toàn bộ chặng đường hoạt động giai đoạn 2011-2026. Sự kiện đánh dấu 15 năm VUSTA đóng vai trò là cầu nối chiến lược, gắn kết cộng đồng cùng hệ thống y tế công của Việt Nam trong công tác phòng, chống dịch bệnh.
Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38: Lần đầu tiên trao 02 giải Đặc biệt, ghi nhận 312 đồ án dự thi
Sáng 15/11, tại Hà Nội, Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38 năm 2026 được tổ chức nhằm vinh danh những đồ án xuất sắc thuộc lĩnh vực Kiến trúc - Xây dựng. Mùa giải năm nay ghi nhận số lượng tham dự cao kỷ lục với 312 đồ án đến từ 29 trường đại học trên cả nước. Đặc biệt, lần đầu tiên trong lịch sử 38 năm tổ chức, Giải thưởng trao hai giải Đặc biệt cho những đồ án có chất lượng nổi bật.
Bắc Ninh: Hội thảo Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ
Ngày 12/11, Liên hiệp các Hội Thành phố đã phối hợp Cục Sở hữu trí tuệ- Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Hội thảo “Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ thúc đẩy hoạt động nghiên cứu phát triển và đổi mới sáng tạo trong các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn Thành phố Bắc Ninh”.
Đắk Lắk: Phát huy giá trị rừng và biển trong phát triển kinh tế xã hội của tỉnh
Việc hợp nhất tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Phú Yên đã hình thành một không gian phát triển mới, kết nối vùng cao nguyên với duyên hải, kết nối đại ngàn với Biển Đông. Đây không chỉ là sự thay đổi về địa giới hành chính mà còn mở ra cơ hội tổ chức lại không gian phát triển, khai thác và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực tự nhiên, văn hóa và con người.
Đẩy mạnh giáo dục STEM, tạo nền tảng phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tại An Giang
Ngày 12/11, Liên hiệp Hội Việt Nam phối hợp với Liên hiệp Hội tỉnh An Giang tổ chức Hội thảo “Đẩy mạnh giáo dục STEM để phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tỉnh An Giang”. Hội thảo có sự tham dự của lãnh đạo Liên hiệp Hội Việt Nam, đại diện Liên hiệp Hội các tỉnh, thành phố, các cơ quan sở ngành đại phương, trường đại học, cán bộ quản lý giáo dục và đông đảo thầy cô giáo trên địa bàn tỉnh.
Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với hành trình gìn giữ di sản Kinh Bắc
Nhân dịp kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), sáng 12/12 tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu, Bảo tồn và Phát huy Văn hóa Dân tộc (trực thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam) đã phối hợp với Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với Di sản văn hóa dân tộc”.