Một số ghi nhận về chondroitin sunfat

Chondroitin sunfat có 2 loại, chondroitin sunfat được đề cập ở đây là chondroitin sunfat A có nhiều ở mô sụn, (loại thứ 2 là chondroitin sunfat B được tìm thấy nhiều ở da, gân và thành mạch máu). Để dùng làm thuốc, chondroitin sunfat được trích ly từ sụn súc vật là heo bò, đặc biệt từ sụn vi cá mập (gọi tắt là sụn cá mập, tiếng Anh là shark cartilage), hoặc được tổng hợp theo phản ứng hóa học.

Thông thường người ta chuộng sử dụng chế phẩm chondroitin sunfat từ sụn cá mập tự nhiên vì là hợp chất thiên nhiên và đặc biệt, trong thời gian gần đây có giả thuyết cho rằng sụn cá mập có tác dụng ngừa ung thư. Theo ghi nhận cá mập là loại cá duy nhất rất hiếm bị bệnh ung thư. Tần suất bị bệnh ung thư ở cá mập là một phần triệu trong khi các loại cá khác tần suất mắc bệnh là 3 hoặc 4 phần trăm. Người ta đang tìm cách chứng minh trong sụn cá mập mà cấu tạo chủ yếu là chondroitin sunfat có chứa chất ức chế “quá trình tạo ra tân mạch” (angiogenesis, tức quá trình tạo ra mạch máu mới). Cần biết, khối u ung thư có kích thích tạo ra tân mạch nhằm cung cấp máu, chất bổ dưỡng rất cần cho sự phát triển, tăng sinh của nó. Nếu quá trình tạo tân mạch bị ức chế, thiếu máu nuôi, tế bào ung thư sẽ không sinh sản, khối u ung thư không phát sinh hoặc phát triển.

Nhiều công trình nghiên cứu đã chứng minh chondroitin sunfat có tác dụng hỗ trợ điều trị các bệnh lý về xương khớp, đặc biệt là bệnh viêm xương khớp (osteo-arthritis). Cơ chế tác dụng của chondroitin sunfat trong việc làm giảm bệnh lý xương khớp là bảo vệ khớp (chondroprotective action) bằng cách ức chế các enzym có vai trò phá hủy sụn và kích thích tăng hoạt các enzym có vai trò xúc tác phản ứng tổng hợp acid hyaluronic (là chất giúp khớp hoạt động tốt).

Ở một số nước tiên tiến, chondroitin sunfat được xem là chế phẩm bổ sung dinh dưỡng (dietary supplement) nhưng lại được các bác sĩ chuyên khoa phối hợp glucosanin (cũng là hợp chất thiên nhiên trích ly từ vỏ tôm cua) để hỗ trợ điều trị viêm xương khớp và ghi nhận tác dụng hữu hiệu hỗ trợ chống giảm đau của nó. Có nghiên cứu cho rằng chodroitin sunfat hỗ trợ chống viêm giảm đau là do nó làm giảm tạo ra tân mạch. Cũng do làm giảm tạo ra các tân mạch mà chodroitin sunfat còn dùng trong nhãn khoa để điều trị thoái hóa võng mạc do bệnh đái tháo đường (bệnh do tân mạch xâm nhập vào dưới võng mạc gây tổn thương thành sẹo có thể dẫn đến mù).

Theo sách “Matindale, The complete drug reference”(34th, ed, 2005), chodroitin sunfat được dùng rộng rãi trong nhãn khoa nhằm tác dụng tạo độ nhớt thích hợp (visco-elactic properties) và bồi bổ nội mô giác mạc (correal endothelium). Cũng theo sách tham khảo về dược nổi tiếng này, chondroitin sunfat được dùng điều trị hỗ trợ trong phẫu thuật mắt (điều trị mô cườm, đục thủy tinh thể), dùng làm dung dịch bảo quản giác mạc dùng trong phẫu thuật ghép giác mạc, đặc biệt, làm thuốc nhỏ mắt để trị chứng khô mắt. Đó là thành phần của giác mạc, có tác dụng tái tạo lớp phim bảo vệ mắt, chondroitin sunfat được ghi nhận giúp giảm thiểu sự khô mắt, mỏi mắt, hỗ trợ điều trị một số bệnh về mắt.

Nguồn: thanhnien.com.vn   17/09/2005