Góp ý dự thảo Luật Thi đua, Khen thưởng sửa đổi

Phát biểu khai mạc tại hội thảo, TS Phan Tùng Mậu – Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam cho biết, Luật Thi đua, Khen thưởng được Quốc hội Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XI (kỳ họp thứ 4) thông qua ngày 26/11/2003, có hiệu lực từ ngày 01/7/2004. Luật Thi đua, Khen thưởng  (gọi tắt là Luật) đã được sửa đổi, bổ sung năm 2005 và năm 2013. Sau 15 năm thực hiện, Luật đã và đang đi vào cuộc sống, được các cấp, các ngành thực hiện có hiệu quả, được nhân dân đồng tình, ủng hộ. Tuy nhiên, bên cạnh những tích cực, Luật còn bộc lộ một số tồn tại, hạn chế cần được nghiên cứu sửa đổi cho phù hợp với tình hình thực tiễn. Cụ thể là Về việc phân cấp thẩm quyền cho bộ, ngành, địa phương quy định điều kiện, tiêu chuẩn, đối tượng tặng thưởng danh hiệu thi đua, hình thức khen thưởng của bộ, ngành, địa phương; Về việc bổ sung hình thức “Huân chương vì cộng đồng” để khen thưởng các cá nhân, tổ chức có thành tích trong công tác từ thiện;  Về việc bổ sung hình thức “Huy chương Thanh niên xung phong vẻ vang” để tặng thưởng cho đối tượng là Thanh niên xung phong hoàn thành nhiệm vụ các thời kỳ kháng chiến, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; Góp ý các điều, khoản cụ thể của dự thảo Luật (sửa đổi): 96 điều; Góp ý các điều, khoản cụ thể của dự thảo Thông tư thay thế Thông tư số 08/2017/TT-BNV: 16 điều; Các vấn đề khác cần đưa vào Luật hoặc Thông tư để phù hợp và đáp ứng được với tình hình thực tế của các cơ quan, đơn vị, đặc biệt là Liên hiệp Hội Việt Nam, các hội thành viên và đơn vị trực thuộc Liên hiệp Hội Việt Nam.

Trình bày nội dung dự thảo Luật và Dự thảo thông tư tại hội thảo, ThS Nguyễn Quyết Chiến – Trưởng ban Tổ chức và Chính sách hội, Liên hiệp Hội Việt Nam cho biết, Dự thảo Luật không có sự thay đổi về bố cục, kết cấu so với Luật hiện hành, không có sự thay đổi về số chương, nhưng có sự thay đổi về số điều và nội dung của từng điều.

Trong tổng số 103 điều của Luật hiện hành (Luật năm 2003 gồm 8 chương và 103 điều), dự thảo Luật (sửa đổi) bỏ đi 14 điều, trong đó 7 điều bỏ hoàn toàn và 7 điều bỏ do gộp các điều còn lại; thêm mới 7 điều, trong đó 4 điều mới hoàn toàn và 3 điều mới do tách ra từ các điều của Luật hiện hành. Như vậy, dự thảo Luật (sửa đổi) có 8 chương, 96 điều (giảm 7 điều so với Luật hiện hành), trong đó sửa đổi 64 điều.

ThS Nguyễn Quyết Chiến – Trưởng ban Tổ chức và Chính sách hội, Liên hiệp Hội Việt Nam

ThS Chiến cho biết thêm, Về mục tiêu, quan điểm xây dựng Luật (sửa đổi): thứ nhất, sửa đổi, bổ sung Luật nhằm thực hiện thuận lợi công tác thi đua, khen thưởng, tạo sức mạnh của khối đại đoàn kết dân tộc, của cả hệ thống chính trị để thực hiện công cuộc đổi mới đất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, để công tác thi đua, khen thưởng thực sự là động lực to lớn góp phần thực hiện nhiệm vụ chính trị của từng ngành, từng địa phương và đơn vị cơ sở; Thứ hai, kế thừa ưu điểm của các quy định hiện hành, đồng thời đưa ra giải pháp khắc phục những tồn tại, hạn chế, tăng thẩm quyền, quy định cụ thể việc phát hiện các điển hình tiên tiến tiêu biểu để khen thưởng và đề nghị khen thưởng bảo đảm kịp thời, chính xác, công khai, minh bạch phù hợp với thực tiễn, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng; hoàn thiện quy định của pháp luật để giải quyết được các vướng mắc chồng chéo về đối tượng, tiêu chuẩn khen thưởng giữa các cấp, các ngành, quy trình thủ tục, thẩm quyền khen thưởng và phong tặng các danh hiệu thi đua, góp phần cải cách hành chính trong công tác thi đua, khen thưởng; Thứ ba, tiếp tục triển khai Chỉ thị số 34-CT/TW ngày 07/4/2014 của Bộ Chính trị về tiếp tục đổi mới công tác thi đua, khen thưởng và Thông báo kết luận của Ban Bí thư tại Công văn số 3257-CV/VPTW ngày 07/02/2017 của Văn phòng Trung ương Đảng.

Ông Trần Ngọc Hùng – Chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam

Theo ý kiến của ông Trần Ngọc Hùng – Chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam cho rằng cần bỏ Điều 22, 25, 26, 27, 28, 29, 30 nên giao cho cơ sở quyết định tiêu chuẩn thi đua cho phù hợp. Điều 3 nên bỏ khoản 11, Huân chương vì cộng đồng nếu có thành tích thì vận dụng các loại huân chương hiện có. Điều 35, làm giảm bớt tiêu chí trong khoản 2 a phải chờ 10 năm kèm theo có 3 lần tặng thi đua Chính phủ và 1 lần tặng Bằng khen của Thủ tướng hoặc 3 lần cờ thi đua Chính phủ và 2 lần cờ thi đua của Bộ ngành là quá chi tiết quá dài. Vấn đề quan trọng là thành tích thi đua trong năm hoặc có thể rút ngắn hay không?

Tương tự Điều 36 Khoản 2 a lại nhận được Huân chương Độc lập hạng Hai phải cần 10 năm liên tục hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, 2 lần có cờ thi đua khen thưởng của Chính phủ và 1 lần bằng khen của Chính phủ, một lần bằng khen của bộ ngành… là quá dài, cần có khoản mở thời gian tối thiểu là 5 năm có thành tích đặc biệt xuất sắc không bắt buộc phải có cờ thi đua Chính phủ như quy định. Cũng tương tự như vậy đối với điều 37 muốn nhận Huy chương Độc lập hạng Ba cần 10 năm được nhận Huân chương hạng Nhất kèm theo đơn được tặng cờ Chính phủ, ông Hùng cho biết.

Ý kiến của ông Lưu Xuân Lâm – Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Hải Dương cho rằng, đối với danh hiệu “Chiến sĩ thi đua” cần có những tiêu chí rõ ràng, cụ thể. Đồng thời, việc khen thưởng nhất là các danh hiệu thi đua nên cân đối tỷ lệ giữa lãnh đạo với công nhân viên, người lao động trực tiếp nhằm khuyến khích động viện kịp thời.

Ngoài ra theo ông Lâm tại các Điều 41, 43, 44, 46, 47 và Điều 48 dự thảo Luật cụm từ “thành tích đặc biệt xuất sắc” được sử dụng quá nhiều lần và trùng lặp, nên lược bớt; đồng thời xem xét thành tích đặc biệt xuất sắc ở đây trong các điều luật có  gì khác nhau không hay giống nhau.

Các đại biểu phát biểu tại hội thảo

Tại hội thảo, các đại biểu đã thảo luận và đưa ra nhiều ý kiến như về danh hiệu thi đua và hình thức khen thưởng: Đồng ý bổ sung  thêm Cờ thi đua, Bằng khen cấp Tổng cục và tương đương; danh hiệu xã, phường tiêu biểu; Xem lại và quy định rõ hơn: Huân chương vì cộng đồng; Không nên bổ sung hình thức khen thưởng: huy chương thanh niên xung phong vẻ vang, vì đã có các hình thức khen thưởng khác Huân chương kháng chiến, bằng khen...

 Về Hồ sơ và thủ tục: Cần bỏ bớt một số hồ sơ không cần thiết; Quy định rõ hơn về những việc phải làm và trình tự của công việc xét tặng giải thưởng; Nên phân cấp thẩm quyền cho các Bộ ngành. Luật nên quy định hình thức khen thưởng, các danh hiệu, tiêu chuẩn khen thưởng chung và ở cấp nhà nước còn tiêu chuẩn, điều kiện khen thưởng cụ thể nên giao cho các Bộ ngành và địa phương. Như vậy sẽ phù hợp và sát hơn với từng đối tượng, lĩunh vực, ngành nghề và địa bàn; Đối với khen thưởng cấp nhà nước cần quy định trách nhiệm và quyền của Hội đồng thi đua các cấp. Ở Chính phủ, nhà nước chỉ nên kiểm tra xem xét thủ tục và hồ sơ rồi quyết định và phải cóa trả lời rõ bằng văn bản vì sao không được. Không nên xem xét đánh giá lại thành tích thực tế vì rất mất thời gian và tạo ra nhiều tiêu cực. Khi cần có thể tiến hành kiểm tra chọn mẫu.

Toàn cảnh hội thảo