Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ tư, 15/12/2004 18:24 (GMT+7)

Virus máy tính tròn 20 tuổi

Cách đây 20 năm, một sinh viên tên là Fred Cohen đã viết ra virus đầu tiên với mục đích thử nghiệm khả năng bảo mật của máy tính. Trước khi Cohen cho ra đời con virus đầu tiên, đã có nhiều người nêu ra ý tưởng về một phần mềm có khả năng phá hoại hoạt động bình thường của máy tính. Tuy nhiên, con virus đầu tiên mà Cohen tạo ra không nhằm mục đích phá hoại mà chỉ là một thí nghiệm được thực hiện trong quá trình học để lấy bằng Tiến sĩ ở Đại học Nam California.

Trong một tài liệu ghi chép quá trình thí nghiệm của mình, Cohen định nghĩa virus là ""một chương trình có thể lây nhiễm vào các chương trình khác bằng cách sửa đổi các chương trình ấy để có thể chứa... một phiên bản của nó"".

Cohen đã nhúng con virus của mình vào một chương trình đồ họa gọi là VD. Chương trình này được viết để có thể hoạt động trong một máy tính nhỏ gọi là Vax. Virus ẩn trong chương trình VD và sử dụng đặc quyền người dùng để xâm nhập vào các phần khác nhau trong máy Vax. Trong các thí nghiệm của Cohen, virus được tạo ra để xâm nhập vào mọi ""ngõ ngách"" trong máy tính với khoảng thời gian ít hơn một giờ đồng hồ. Kết quả thu được của lần xâm nhập nhanh nhất là 5 phút.

Cohen đã trình bày kết quả thí nghiệm của mình trong một hội thảo về bảo mật được tổ chức ngày 10/11/1983. Con virus này đã khiến nhiều người phải sửng sốt, để rồi sau đó nhiều cuộc thí nghiệm đã bị cấm. Mặc dù con virus do Cohen tạo ra mới chỉ hoạt động trong máy tính Vax, nhưng Cohen cho rằng có thể tạo ra các virus tương tự, hoạt động trong nhiều hệ thống máy tính khác.

Trong một bài báo, Cohen tiên đoán: ""Virus sẽ có khả năng lây lan giữa các mạng máy tính cũng giống như cách nó lây lan giữa các máy tính. Virus cho thấy khả năng lây nhiễm rộng khắp và là một mối đe dọa đối với các hệ thống máy tính"".

Không lâu sau, những con virus hoạt động trong các máy tính cá nhân IBM đã xuất hiện. Con đầu tiên là ""Brain"", xuất hiện vào năm 1986 từ Pakistan. Sự xuất hiện của Brain đã kích thích các virus khác ra đời sau đó như Lehigh, Jerusalem, Cascade và Miami. Tất cả virus này đều hoạt động trong các máy tính cá nhân và lây truyền qua đĩa mềm. Thời đó, đĩa mềm là phương tiện thông dụng để sao chép và trao đổi dữ liệu giữa các máy tính với nhau.

Những nỗ lực tìm diệt virus của các chuyên gia máy tính đã thúc đẩy những kẻ viết virus tìm cách ẩn giấu ""đứa con"" của mình, bằng cách ""thay hình đổi dạng"" cho virus để tránh bị phát hiện. Khi hệ điều hành Windows trở nên phổ biến thì cũng là lúc những kẻ viết virus tìm ra một môi trường lây nhiễm mới. Xuất hiện những virus ""macro"" chuyên tấn công vào chương trình soạn thảo văn bản Winword của hãng Microsoft. Loại virus này lây lan rất rộng bởi vì chương trình Winword được nhiều người sử dụng hơn so với các chương trình ứng dụng mà virus tìm cách tấn công trước đây.

Virus Melissa xuất hiện vào tháng 3 năm 1999 lại đánh dấu một xu hướng viết virus mới. Melissa là sự kết hợp tính năng của virus macro và khả năng đánh cắp địa chỉ thư điện tử trong chương trình Microsoft Outlook. ""Yêu quái"" Melissa sử dụng các địa chỉ đánh cắp được để phát tán bản sao virus tới các địa chỉ đó. Sự thành công của virus Melissa phần lớn nhờ vào một thực tế là mạng ngày càng trở nên phổ biến. Những con virus lây nhiễm rộng khắp thời đó đều khai thác các lỗ hổng trong chương trình thư điện tử hoặc các máy tính có nối mạng.

Ngày nay, ""dân số"" virus trên toàn cầu đã lên tới hơn 60.000 loại. Những kẻ viết virus liên tục cập nhật công nghệ mới để tạo ra những con virus tinh khôn với khả năng phá hoại ghê gớm. Đa phần các virus tấn công người sử dụng máy tính qua môi trường mạng.

Virus Nimda và Code Red xuất hiện vào năm 2001 thực sự đã khiến cho nhiều người phải giật mình về khả năng lây lan nhanh chóng trong một khoảng thời gian ngắn. Chỉ tính riêng Code Red, con virus này đã lây nhiễm vào hơn 18.000 hệ thống máy tính, khiến cho hệ thống mạng của nhiều công ty, tổ chức bị nghẽn, hoạt động bị đình trệ. Những thiệt hại kinh tế lên tới hàng tỷ đôla.

Theo thống kê của hãng cung cấp phần mềm chống virus Sophos (Mỹ), trong nửa đầu năm 2003, tổng cộng có 3.855 loại virus mới ra đời, tăng 17,5% so với thời điểm này năm ngoái.
Những virus xuất hiện gần đây nhất là Sobig, Palyh, Slammer và MSBlast đều có tốc độ lây lan khủng khiếp và sức tàn phá ghê gớm hơn những gì mà Cohen - ""cha đẻ"" của virus đầu tiên hình dung.

Nguồn: Đăng Khoa, http://www.i-today.com.vn ngày 15/11/2003

Xem Thêm

Thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức
Sáng ngày 28/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã phối hợp với Viện Khoa học và Quản lý kinh tế (IESEM) tổ chức hội thảo "Thực trạng và giải pháp thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0".
Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.

Tin mới

Vĩnh Long: Nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, hướng đến sản xuất nông nghiệp hữu cơ
Ngày 21/8/2026, tại xã An Phú Tân, tỉnh Vĩnh Long, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Vĩnh Long phối hợp với Chi cục Môi trường tỉnh và UBND xã An Phú Tân tổ chức Hội nghị tập huấn tuyên truyền, nâng cao nhận thức về công tác bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu, hướng đến sản xuất nông nghiệp theo hướng hữu cơ.
GS.TS. Chu Phạm Ngọc Sơn: Một đời đưa tri thức khoa học vào thực tiễn
Cuốn sách “Giáo sư - Tiến sĩ Chu Phạm Ngọc Sơn, Nhà Giáo thanh cao, Nhà Khoa học tài năng, một nhân cách lớn” vừa được ra mắt tại TP. Hồ Chí Minh nhân kỷ niệm 90 năm ngày sinh của cố GS.TS Chu Phạm Ngọc Sơn. Ấn phẩm là sự tri ân đối với một nhà khoa học tiêu biểu – người đã dành trọn cuộc đời gắn tri thức khoa học với thực tiễn sản xuất, giáo dục và sự phát triển của đất nước.
Tạp chí Môi trường và Xã hội hưởng ứng phong trào xây dựng “Mái ấm bình yên”
Nhân kỷ niệm 81 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân (19/8/1945 - 19/8/2026) và 21 năm Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc (19/8/2005 - 19/8/2026), ngày 18/8, Tạp chí Môi trường và Xã hội phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã Cái Nhum tổ chức lễ khởi công 2 căn nhà “Mái ấm bình yên” cho các hộ dân có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn.
Tư vấn, phản biện của VUSTA - Từ thực tiễn đến yêu cầu đổi mới
Từ thực tiễn tư vấn, phản biện Dự án khai thác và tuyển quặng mỏ sắt Thạch Khê, Hà Tĩnh, có thể thấy rõ giá trị của việc huy động trí tuệ đa ngành, nhận diện rủi ro và cung cấp những luận cứ khoa học độc lập cho quá trình xem xét, quyết định. Đây cũng là cơ sở để nhìn nhận những yêu cầu đổi mới hoạt động tư vấn, phản biện của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) hiện nay.
Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam Phạm Ngọc Linh dự diễn tập bảo đảm an ninh quốc gia trên không gian tầm thấp
Ngày 18/8/2026, tại xã Nghĩa Trụ, tỉnh Hưng Yên, Hội Hàng không - Vũ trụ Việt Nam tổ chức Chương trình diễn tập thực chiến bảo đảm an ninh quốc gia trên không gian tầm thấp. PGS.TS Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tham dự chương trình.
Quảng Trị: Bảo tồn và phát huy giá trị nền y học cổ truyền dân tộc
Sáng 17/8, Hội Đông y tỉnh Quảng Trị tổ chức Lễ kỷ niệm 80 năm Ngày thành lập Hội Đông y Việt Nam (22/8/1946-22/8/2026). Đến dự có đại diện lãnh đạo Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, Sở Y tế, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh, cùng đông đảo cán bộ, hội viên Hội Đông y trên địa bàn tỉnh.
Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Lào Cai tổ chức Hội thảo “Cùng nhau an toàn trên không gian mạng AI”
Sáng 17/8, tại phường Yên Bái, tỉnh Lào Cai, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Lào Cai phối hợp với Trung tâm Phát triển Khoa học công nghệ và Chăm sóc sức khỏe cộng đồng và Câu lạc bộ Trí thức trẻ tỉnh Lào Cai tổ chức Hội thảo chuyên đề “Cùng nhau an toàn trên không gian mạng thời đại trí tuệ nhân tạo AI”.
Đắk Lắk: Sức sáng tạo tuổi trẻ đối với hoạt động khoa học công nghệ
Ngay sau Đại hội Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk lần thứ I, nhiệm kỳ 2026–2031, hoạt động chuyên môn đầu tiên được triển khai là chấm sơ khảo Cuộc thi Sáng tạo dành cho thanh thiếu niên và nhi đồng lần thứ I năm 2026. Với 170 mô hình tham gia, cuộc thi cho thấy sức sáng tạo phong phú của tuổi trẻ, nhất là ở những lĩnh vực gắn với công nghệ, phát triển kinh tế và ứng phó với biến đổi khí hậu.