Vị thuốc từ cây so đũa

  Tên khoa học; Sesbania grandiflora Pers

 Thuộc họ: Cánh Bướm Fabaceae (Papilionaceae).

1. Mô tả cây

Cây gỗ cao từ 8-10m, mọc rất nhanh. Lá kép lông chim chẵn, dài 15-30cm, lá chét rất nhiều, tới 30 đôi, hình bầu dục, thuôn dài 25mm, rộng 8-10mm thường các là ở giữa dày hơn các lá chét ở ngọn. Hoa to trắng hay hồng, xếp thành chùm ở nách, thông. Quả dài 30-35cm thẳng, thót lại ở gốc và ở đỉnh, thu hẹp và dẹt ở khoảng cách giữa các hạt, nhưng không chia thành đốt. hạt rất nhiều, hình bầu dục, dẹt, màu nâu.

2. Phân bố, thu hái và chế biến

So đũa được trồng nhiều ở miền Nam nước ta chủ yếu để làm cảnh vì có hoa đẹp, đôi khi được trồng làm cây chủ cho cây hồ tiêu leo. Còn thấy trồng ở Lào, Campuchia và nhiều nước nhiệt đới châu Á khác.

 Người ta dùng vỏ, cây, lá và hoa làm thuốc. Có thể dùng tươi hay khô, thường dùng tươi. Không có chế biến gì đặc biệt.

3. Thành phàn hóa học

   Trong vỏ cây so đũa có chất gôm nhựa. Khi còn tươi gôm nhựa có màu hồng đỏ, nhưng để một thời gian thì xẫm lại. Gôm nhựa này một phần tan trong nước, một phần tan trong cồn. Hai chất màu là agathin, màu đỏ và xanthoagathin màu vàng. Ngoài ra còn basorin, một chất nhựa tanin.

 Lá, hoa và quả non chứa nhiều chất đường, đặc biệt hoa so đũa chứa hàm lượng vitamin C cao (0,1%), vitamin B, muối canxi và sắt, các axit amin.

4. Công dụng và liều dùn

Hoa và lá non giã nát, vắt lấy nước nhỏ mũi chữa cảm cúm. Hiện nay nhân dân một số dùng ở miền Nam mới dùng hoa so đũa nấu canh tôm, nhưng tại nhiều nước ngoài người ta còn dùng lá non ăn như rau dưới dạng trộn dấm, xào nấu,

Đơn thuốc có vị so đũa

Rượu bổ đắng khai vị:vỏ cây so đũa 100g, rượu 40o 1 lít. Ngâm vỏ so dũa thái mỏng với rượu từ 15 ngày đến 1 tháng. Ngày uống từ 15-30ml rượu này làm thuốc bổ đắng khai vị (kinh nghiệm nhân dân).